374 OVER HET ERFELIJ KHEIDSMOMENT BIJ DE AANGEBOREN 
deze oogen zeggen, dat zij in allerlei opzichten overmatige mesoderm- 
woekering hebben ondergaan, zich bijv. hierin uitend, dat weefsel- 
strengen, resten van de membrana capsularis en een sterke lamina iri- 
dopupillaris. zijn overgebleven met secundaire hyperpigmentatie. Dit 
geval staat als klinische waarneming niet alleen; tot nog toe heb ik by 
verscheidene gevallen van iriscoloboom geen enkele witzondering op den 
regel gevonden, dat als er ongelijke kleur bestond van de iris (heterochro- 
mie), wat nagenoeg steeds het geval was, het oog met de sterkste afwij- 
kingen ook de sterkste pigmentalie vertoonde. Het is dus niet zoo dat het 
abnormale oog achterblijft in ontwikkeling van het mesoderm, integen- 
deel dit laatste is juist sterker ontwikkeld, afgezien van de vraag of 
dit een primair of een secundair verschijnsel is. 
Volgens mijn ervaring komt dus zoowel bij iriscoloboom als bij de 
combinatie ectopia lentis et pupillae hyperplastisch mesoderm voor. 
Hoe staat het nu met de ongecompliceerde korectopie? Het eenige 
bizondere, wat ik heb kunnen vinden is dit, dat de persoon uit den 
stamboom, die de ergste graad van korectopie had, aan die zijde op 
één oog sterk gepigmenteerde resten van de membrana capsularis en 
van de membrana pupillaris, op het andere oog van de membrana cap- 
sulopupillaris bezat met rechts onregelmatige zonula Zinnii en licht 
colobomateuze lensafplatting. Dit pleit voor overmatige mesodermvor- 
ming tijdens de ontwikkeling van het oog. In verschillende andere 
oogen met korectopie vind ik òf sterke pupilvliesresten òf eigenaardige 
verhoudingen van de irisstructuur. Het irisgedeelte van de lamina 
iridopupillaris maakte niet bepaald een hyperplastische indruk, de pe- 
riferie was eerder ijler dan in normale gevallen en uit het ondiep zijn of 
zelfs af en toe ontbreken van contractiegroeven mag afgeleid worden, 
dat hier wel een zekere rekking aanwezig was. Daartegenover staat 
weer, dat de bloedvaatjes in dergelijke irides dikwijls kurketrekker- 
achtig geslingerd zijn en dat het peripullaire deel vaak promineert. 
Men krijgt zoo den indruk alsof er een verschuiving van het mesoderm 
(irisstroma) pupilwaarts dus naar de richting, waar de embryonale me- 
sodermale weefsels samenhingen, heeft plaats gegrepen, of dat de la- 
mina iridopupillaris, verbonden aan de capsulopupillaris is verschoven, 
wat tot betrekkelijke rareficatie van de irisperiferie aanleiding ge- 
weest is. Voor een dergelijke trekking in de richting van het smalle 
irisdeel, pleit ook, dat bij flinke graden van korectopie de radiaire peri- 
pupillaire voren meer naar het irisstompje dan naar de pupil conver- 



