210 STOJAN NOVAKOVIĆ, 
uz otkos brda, nagjene su crvene rimske ciglje u malteru na 
zemlji MRAKA ponamještane, koje su činile_tle, i koje je J. 
Šafarik kopanjem na G m. dužine tragati dao. To je resultat is- 
kopavanja u rimskom rudništvu, i tragovi pokazuju doista oblik i 
sve znake hrama. Odatle je J. Šafarik istraživanje nastavio u 
srpskoj varoši. O toj srpskoj varoši govori J. Šafarik ovo: ,Tu 
ima tragova od vrlo mnogih zdanija i od jedne velike crkve, koja 
je tako srušena, da zidovi, zemljom pokriveni i šumarom od lešnjika, 
drena i podobna zarasli, samo 2—3 stope nad površinom zemlje 
uzvišeni stoje, no pravac od istoka, prema zapadu, i porta oko 
crkve, po srpskom običaju s grobovima u naokolo položenima, (koji 
svi isti pravac sa crkvom imaju i velikim pločama od krečnog 
kamena su pokriveni) posvedočava, da je to bila pravoslavna crkva. 
Kamenje na grobovima tako je izvetrilo i na površini od vremena 
mnogo iskvareno, da se nikakav trag natpisa ne može naći. Dalje 
oko te crkve na više stotina koraka svuda su razvaline zdanija i 
zidova šumarom od leske, drenjine, gloga, pa i cerića zarasli i 
često na velika bivša zdanija pokazujući. Iz te crkve izvagjena je 
pre kratkog vremena jedna ploča, koja je sad uzidana u kuću 
Petra Čivovića, kojega je bašta i kuća odmah tu. Srećom uzi- 
dana je tako, da je natpis s polja; to je rimski nadgrobni kamen, 
morao je davno biti donesen iz rimskog rudničišta u ovu hrišćan- 
sku crkvu, ali je opet nova svedočba o tom, da su Rimljani u 
Rudniku živeli i na Šturcu rude kopali. Na fak dobar puškomet 
otud na skoro ravnoj strani spuštajućeg se prema Despotovici reci 
Šturca, na kojoj je ta varoš bila, stoje zidovi druge crkve, koji su 
još toliko održani, da se vidi gde su bila vrata, gde pivnice, i 
imaju negde do jednog i po hvata visine; pravac im je od istoka 
prema zapadu; zidana je od velikog kamena s malterom, i pokazuje 
i u osnovnom planu karakter pravoslavne crkve, za koju je narod 
tamošnji i drži; a koje potvrdjuje i to, što je i oko ove crkve 
porta sa vrlo mnogim grobovima, na kojima su velike ploče sve 
u istom s crkvom pravcu, od istoka prema zapadu okrenute. Megju 
ovim pločama nalaze se neke sa crtama i figurama, koje se još 
mogu razaznati i sa krstovima, ali slova i natpisa nigdje nisam 
mogao nači. Od ovih grobova otvorili smo jedan, koji nam se činio 
biti osobito velik i na kom je bila velika i teška ploča od svojih 
pet i po stopa dužine, preko dve i po stope debljine, vrlo teška, 
Pošto smo ploču uklonili i do tri i po stope dubljine kopali, našli 
smo kosti velikog i jakog muža, no sa svim trošne, tako da su se 
