
—— 





vá 
epe a 





14 
In 
! 



ro8 MUNDI SUBTERRANEI 
Caput  ligantur , Univerfum unà cum partibus fuis | neri deftinans PaZitaculum , quod ex eterni- 
xvii inperfectaunione &abfolutiffima ex cozfo- | tatis puncto in temporis plenitudine evolu- 
nis & diffonis conflata barmonia , utiin Ma- 
J&rgia demonftravimus , confervatur. 
Geocofms — Geocofmus itaquead Majoris Muaudi analo- 
omi ' giam conftructus, miuimó bomogenea quadam 
rebus con[ti- [ubflantia coagulatus , uti va/gares & fimpli- 
"" ".  ciorisingenii Phz/ofopbiarbitrantur, cenferi 
debet, fed innumerabilium rerum panJper- 
miá à primordiisrerum fibi indità pollet, ad | 
eamrerum varietatem producendam, quam | 
quotidiana experientia docti non fine ad- 
mirationeintuemur. Nam, utiin /fzuerario 
zoflro Extatico oftendimus, tot funt differen- 
tesrerum virtutes Terreflris Globi fubftantiis 
indite, quot in majorz Mundo Aftrorum, 
Stellarumque innumerabilium diverfz vir- | 
tutes funt & proprietates ; quz omnes vi- 
rium fuarum emanationem vel zpmediarà, 
uti Affrainferiora, vel mediantibus aliis inter- 
mediis , ut fuperiora, in Terram diffundunt. 
Sed ut paulo propius ad propofitum no- 
ofamm- bisfcopum accedamus. Eft offatura feu flra- 
mn ura Geocof[mi , magnetica quedam €& faxeaá 
-.. Poload Polumcompaginatio , quz tamen mzui- 
mé bomogenea natura ,ad inftar puri magnetis 
cenferi debet , fed infuper prater magzeticas 
fibrasinnumera corporum , diverfiffimà natu- 
rà pollentium , mifcella conftat. Sunt in 
nonnullis locis corpora metallica & mine- 
ralia , at son unius generis , fed magna pro- 
videntia hinc inde ita diftributa , ut ficuti 
Diverfa lo- zon omnis fert omnia tellus, 
«4verf^ itainunolocoaurum, in alioargentum, in 
pejerum quibufdam ferrum aut cuprum,in nonnullis 
plumbum, ftannum aut hydrargyrum tan- 
tüm producat. Sic quedam ze//urzs partes d;- 
verfos lapides pretiofos , alie diverfas herba- | 
rum, plantarum, aromatumque fpecies exhi- 
bent; aliz Ziverfamarmorum genera ,aliz dj- 
ver[as animalium fpecies fibiproprias produ- 
cunt ; que omnia ex Ziverfo Terre[trium por- 
tionum temperamento originem fuam nanci- 
Vena füb- fcuntur. Sunt in Terreno Globoinnumerabiles 
tum, tanto artificio conftituit, utquicquid Coirerre 
in wmzerfo Mundo rarum. & eximium eft, vost iss 
quicquid vi/;um & proprietatum Cz/efBibus mina Geo- 
Globis , quorum non eft numerus, inexiftit, PS WS 
in hunc Geocofmum derivaffe videatur. Cum. 
enim Orbis Terrarum in varia diftin&us c- 
mata , varium ad Solem , Lunam , Stellas 44- 
Jpecium haberet ; ex hocfané tam multiplici 
refpectu , adfpe&tuque Celeftium corpo- 
rum, neceffarió »ragza & incredibilis rerzz, 
five Mineralis, five Vegetabilis Sentientis- 
que naturz Oeconomiam fpectes, varzezas 
& multitudo confequebatur; Zzver/zs enim 
Solis , Lune , Stellarumque Globi , variis atque 
reciprocis ceterorum Globorum influxibus 
imprzgnati ad/pecius , nunc in hanc Terre 
Plagam directus, jam in illa declivis acu- 
tufque, modo obtufus , quid , inquam , non 
in Terram poterat? Accedit, quod univerfa 
Telluris moles jam ante, pro neceffitate 
uniufcujufque climatis , fémzra unicuique 
rei propria fibi cezcreata habebat, quz ca/o- 
ris obftetricantis virtute ftecundataanima- 
taque, ininnumerabilium rerum fobolem 
emerferunt. 
Tellurivero femina rerum concreata , apet- 
té facra Genefís docet c. 1. v.x 1. Etait : Ger- 
miner "erra berbam virentem (9 facientem 
femen (£9 lignum pomiferum faczens fractum 
juxta genus [uum , cujus femen in femetipfis fit 
Jupra'l'erram ; £? fatum efl ita. Terre itaque 
Pan[permia feu omnium rerum fpermati- rarferzia 
cà commiftio concreata fuit. Quoniam ve- uid 
ro hzc Pan[permia necdum ex potentia in 
[atum educebatur ante aquarum feparatio- 
nem, A4rideque dete&ionem, fed virtute in- 
digebat ex /o, cujus zufluxibus confervata, 
femina rerum in germina , folia , flores , fru- 
&us educeret : hinc ftatim fubnexuit Geze- 
fis, Solis, Lunz, Stellarumque productio- 
nem, juxta quarum zzf/uxus luminofofque 
actinobolifmos ita Terram difpofuit , ut inde 
tmanm  dioerf;lfmarum rerum vemz per univerfum | pro certa temporum climatumque confti- 
div 
ps Telluris corpus diffufz, quarum aliz fubftan- 
tiam terream & lutofam, alia arpillofam aut 
pumicofam feu tophaceam, alia metallicis | 
fuccis plenam, alia pulveribus & arenaceis | 
molibus oppletam producunt. Quid dicam| 
de diverfiate fubllamtiarum , que & fundo 
Maris extra&z , fe fpe&andas exhibent? 
Aufim fan&ze affirmare , vix ad pauca! 
milliaria aditum patere , quo non aliis & 
aliis terreftrium portionum proprietatibus 
Tellurem imbutam videamus. Verüm cüm 
hzcomnia fequentibus tratlatibus refervave- 
rimus, hic longiores effe , fuperfedendum 
duximus. Utrum autem hzc panfpermia re- 
rum ,& fumma varietas à primordiis rerum, 
tutione infallibilis egezaZLium effeclus con- 
fequeretur : atque adeo principium activum 
paífivo , paranympho D&O , conjunctum, 
tum primüm totius Vegetabilis Natur 
propagationem continuavit. 
D&kUs itaque ineffabili fua Sapientia 
primüm juxta indigentiam cujufque Re- 
gionis, Telluris Corpori femina diverfis plan- 
tarum fpeciebus producendis apta compro- 
duxit, fed Iufluxus Corporum Celeffium poft- 
modum fucceffu temporis illa in. azzmam vi- 
ventem & vegetalilem, ad perennem fpecie- 
rum propagationem, exclufit: Sine calore 
enim &luce , torpida & mortua omnia jace- 
bant. Qualia vero hujufmodi femina fuerint, 

Telluri fuerit concreata , an facce[fa temporis | 
bac virtute Solis 9 Stellarum imbuta fuerit, 
reftat explicandum. ^ 
Divina Sapientia ab eterno Humano ge- 
ex quibus coaluerint principiis , fequenti- 
bus docebitur. 
Pari pacto poft Solis, Lunz, Stellarumque s 
productionem , imrmediaté Genefis Aguati- Aquatiliom 
lium, 
