






LIB.IIL. DE OPIFICIO GLOBI TERRENI. 
Cap.x1v. lerre tumore , fub affignata decem gra- 
duum diftantia non tantüm non vifum iri, | 
fed & prorfus, uti Optica docet, ab oculis eva- | 
dua d niturum ; & Z/pium juga fat fuperque de-; 
veo sli. monftranr: quarum verticesfub 4o millia-. 
zacmfsai rium Germanicerum diftantia nunquam, | 
mu ad 3overó milliarium vix ac ne vix quidem, | 
& non nifi fubinde aura defzcatiffima in 
modum nubis tenuis & cerulez fubobfcuré, | 
exaliis Germanizaltiffimis montibus con-| 
Ípici poffunt. Idem in MoztzZus Infularum | 
contingit; ubi enim in altiffimo Apemmino| 
jugo fteteris & in omnem Horizontem Ma- 
ris fuperficie finitum oculos conjeceris, ne 
ullum quidem altiffimorum Corfice & Sar- 
diniz Montium, quz tamen vix centum mil- 
liaribus diftant;veftigium reperies; nifi fub- ; 
inde,quodtamen cariffimé fit, fingulari qua- ) 
dam refractionis affectione , limpidi ima | 
aéris conftitutione , & ad refringendum 
apta, nonnihil fublati compareant (tantum, 
tum Terre tumor , tum Aérearum fuperfi- 
cierum conftipata denfitas in occultandis 
Infularum , Moztiumque remotiffimorum 
objectis , poffunt). $i itaquead diftantiam 
tam vicinam Objecta difpareant , quomodo; 
Caucafus à Maotidis Stagno 6oo milliarium 
fpatio diffitus , oculis patebit? 
Ex his, ni fallor, luce meridiana clarius 
patet , textum Zriffotelis rebus convenire 
minimé poffe, Caucafumque ex defignatis 
locis fieri non poffe, ut compareat. Sed ve- 
nio ad a//eram difficultatem , tantó majo- 
rem, quanto majoribus tricis involuta eft. | 
Cmucfos. Dicit 47Zffoteles , utiex fuprà allegato textu 
mwmpust patet , fummitates Caucafi iluflrari à Sole 
ilutraia 4/que ad tertiam partem uodlu , fub auroram 
Sole. mané , 8 iterum fub ve[peram. Qui locus mi- 
rum in modum omnium Jzterpretum inge- 
nium confudit ; difficultate fiquidem in-| 
explicabili , intextu elucefcente ; alii z/z- 
JIrationemhancad zertium Montis partem ex- 
tenderunt; alii ad zerzzam noclis partemtrans- | 
tulerunt ; & dum Arflotelis errorem perti- 
nacius & quibufcunque modis tueri conati 
funt, ünà &fe & Ariffotelem fumma infcitiz 
nota coníperferunt. Qui itaque verba ad 
illuftrationem zertàe Montis partis tranftu- 
lerunt; quafi So/ woZu , mane , & ve[peri fem- 
pertertiam Montis partem illuftraret, ille 
error tam in Cofmograpbia palmaris eft, ut 
pueri eum emendare pofünt. Hinc enim 
aperté fequeretur, Montem Lunz confinia, 
adtam infolitum effe&um przftandum , at- 
tingereoportere; quod quam ridiculum fit, 
quis non videt? Unde cüm eos tam turpis 
erroris puderet , textus verba ad zerzzam s- | 
és partem tranftulerunt, ita ut ad tertiam 
noctis partem , ideft, ad quatuor horas (qua- 
rum integra nox duodecim continet) awfe; 
Solis ortum & poft occafum ejus , Mons illu- 
minariincipiat. Verüm nechoculla ratio- 
ne admitti poffe aut debere , oculari de-| 
monftratione apertum facio. 
i 


91 
Etprimó quidem /ux , qua Cancafum qua- Propofít. 
tuor ate ortum poftque occafum ejufdem 
totidem horis illuftrari dicit, dupliciter fu- 
mi poteft; vel pro /uce diredla , vel pro /uce 
reflexa feu fecundaria. Si pro /uce reflexa, 
qualis fub initium crepufculorum apparet, 
id eft, pro. dzLia luce accipiant , nihil pro- 
bànt, cüm hujufmodi /ux à 45 ufquead «6 
Latitudinis gradum zftivis noctibus conti- 
nua fit, & Montes tam parvos quàm altiffi- 
mos zquo reflex luminis radio indifferenter 
perfundat ; neque hec 4rifltelis opinio 
fuiffe videtur, cum ex Z/aflratione Montis 
exceffivam ejufdem altitudinem oftendere 
voluerit. Verba itaque Arzfferelis de /uce di- 
reda Montis illuminatrice intelligenda 
funt; quidquid inutili conatu de lucereflexa 
garriant Aflronomicarum rerum imperiti 
Interpretes. Hoc itaque pofito, Montem 
exceffivz altitudinisfuiffe, demonftrare ag- 
gredior ; Et primó quidem So/e in Cancro, 
deinde in Ariete & Libra, tertib in Capricorno 
conftituto , quantz. a/Hrudizis in fingulis 
ftationibus Moztem effe oportuit, ut ad zer- 
tam notlis boram xadiis Solaribus directis il- 
luminati potuerit, oftendam. 
Suppono .itaque,ex Pzo/omaeo,Caucaft verti- 
cem fub Latitudine 47 aut 48 graduum con- 
ftitutum , & So/em effe in primo gradu Cancri. 
Suppono fecundo, zertzam nodis partem , ad 
cujus initium 4025 illuminari incipit. 
P, R20) P. O«S, LOBET O0. T. 
Arcus quatuor horarum zzfra Horizontem, 
€ in V erticali cozfHtutus , Sole z2 Cancro 
confHituto, et x. grad. xo. mia.ad Latitud. 
48. grad. 
Demonflratio. 
Si Circulus Caucafi verticalis AF B, pun- 
Gum /ertiis F. Horizon A DB C, & 
GDLC Eciptica , Centrum Terre O, qui 
F 

exfuppofitione omnes funt Circuli maximz, 
quorum plana in Cewzro Terre fe interfe- 
cant; fitque communiouis Diameter C OD, 
fitque 577 inpun&o L, adinitium zertiz so- 
Gispartis. Quzritur itaquearczs AL. Data 
itaque zoclis bora & altitudine Poli, datur & 
ex doctrina 'Iriangulorum Sphericorum 
puutlum. Eccliptice , ortivum quidem in D, 
M2 occi- 


