
64. MUNDI SUBTERRANEI 
Cap. V1. Si itaque So/ fub eadem diftantia, quam in| ^ Quoniam porro solare juLar plurimum ex 
Mundoà 7errahabet,major vel minor effet, | continuo lucis calorifque diffufi affluxu da- 
tunc ficuti major, nimià luce, quà maxi- | mni inferre poterat, hinc ZBterni Opificis ees dem 
Moers mam femper partem Zerren Orbis ftrinxis- Sapientia aliud terraqueum Luzz Corpus liszftum 
Dr; i, di,. et, ita maximam intemperiem rerum in- | So//oppofuit, ut quod Pd «hus Solaris imperans 
ribs duxiffet; fub Polis quoque ultra femeftre| efficacia torridum , fi 
; ccum , exuftumque 5. 
A995. fpatium , Hemifphzrium ultra medietatem | reddidiffet , hoc virtute fua &innata humi- 
illuminaffet; unde in toto Terrarum or£e | ditate ad zquam temperiem reduceret ; & 
maxima Dierum & Noctium inzqualitas, | ne utpotevicinior Terr, eidem pluszquo, 
maxima Anni & mirum quantum difparata | humiditatis copià & ubertate officeret; eam 
quatuor ftationum conftitutio orta, fum- | luce nunc crefcere, nunc decrefcere voluit, 
mam quoque& inevitabilem confufionem |tum ad exactius temperamentum confti- 
caufaffet. Si veró so/ minor, quàm modo tuendum rerum Sublunarium , tum ad in- 
eft, fuiffet, omnia quoque Frigoris & 'Te- |numerosaliosufus & emolumenta, quz in 
nebrarum detrimenta confecuta fuiffent, | decurfu Operis hujus declarabuntur. 
dum citra medietatem G/oZzm tantüm illu- Neque otiofus cenfebitur reliquus P/aze- 
minaffet Eaitaque G/o£us Terrenus propor- tarum chorus , dum quifque fui officii pax- 
?ione conítitutus eft, ut nulla fit in Mundo tes, ea in Mundana Oeconomia induftria 
gens, quz de infufficiente Caloris, Lucifque | exequitur, quasfingulis ZEternz Sapientiz 
portione conqueri poffit, aut Naturam infi- lex prefcripfit. De quibus cum in ZZzera- 
mulare nonnullius, in diftributione lucis |o Exflatico egerimus, eó Lectorem remit- 
neceffarie, preftite neglipentim. Sed de timus. 
his vide Artem aoflram magnam Lucis & Um- His itaque premiffis jam Zerrezi Gloifa- 
&re fol. 57. bricam & conítitutionem profequamur. 














CAS PAULUD VENT: 
(De exiima Telluris flruGlura , ejufque magnitudine. 
ving Sapientiz Opus artificio con- | magnificam Sempiterni machinam Archi- 
ditum , ut ei neque «wZis , neque |tecti ; cujus, Terra, pavimentum, in media 
2h: neque oixoruía deficiat; inquo nihil | Mundi fedelocata , olida & undique ipfa in. 
fit, quod non undequaque fit aptum , con- |fefe nutibus fuis conglobata , veftita Flori- 
cinnum, magnificum, & omnem fuperans | bus, Fructibus, Herbis, Arboribus, Frugi- 
admirationem. Nam five Columnarum [bus: quorum omnium incredibilis multitu- Deorco; 
fpectes ornamenta , five Laquearium te&o- | do infatiabili varietate diftinguitur , qBo- Ime. 
rumquefplendorem, five Fundamentorum | rum intuitu dele&aris,guftu pafceris, odo- 
foliditatem fpectes, in dignos admiratio- |re reficeris: cujus parietes funt Globi Coelis 
Srabilta, nisraptuste evehi neceffeeft. Verüm quo- | contigui , continenti vertigine firmi, per- 
kae modo Terres; hujus. G/oZi pondus fundari petua circumvolutionis lege fortes, pellu- 
wrum. — poffit? quz fublice ? quali palorum fiftu-|cidi, nitidi , foris & intusluce, quam jacu- 
catione folidatz fint, ut fuper aquarum ei lantur Aftra, confpicui. Adde Deliciarum puis. 
circumfufarum inftabilem molem , tanta | varietatem , & magnitudinem , Fontium 
firmitudine ftabiliretur? $i reliqua tria gelidas perennitates , liquores pellucidos, 
Mundi Elementa pro Terrese Fabrice Co-| Amnium riparum veftitus floridiffimos, 
lumnisftatuere velimus; tantum illaab his! concavas Speluncarum altitudines, Saxo- 
differre videbimus , quantum Cz/u à Terra. | rum afperitates, impendentium Montium 
Quisunquam videre potuit Co/umnas per | fummitates, Camporum immenfitates; ut 
5ooo annorum decurfum perfiftentes , in interim fileam immenfam inexhauftamque 
quibus etiamnum tori , fcamilli , fupercilia, "Thefaurorum in intimis Te//uris receptacu- 
cymatia , pulvinorum balthei , abaci , acro-| lis concluforum copiam & ubertatem. In- rol Geo- 
teria , cztereque Columsarum partes inte- colarum. verb hujus tam admirandi palatii colt. 
gre , & abomni corruptionis labe immunes|quanta varietas & numerus, quanta przter 
perfeverent, cüm tamen Elementa prope; Hominem, omnium Finem, Animantium 
Jam per $oooannorum intetvallum in inte-| fpecie differentium diverfitas? quanta O&- 
gritate fua permanferint? Quis non mire-| CONOMI, inrerum unicuique ad fe fuften- 
tur hujus Fabrice zem, quod non folam|tandum propagandumque neceffariarum 
zdificii partem fuperiorem , fed totum zdi- provifione, Bonitas & Sapientia ? quanta 
ficium ambiat, zem quod inceffantis cir- | pulchritudo Maris? quanta Infularum mul- 
cumvolutionis motu, ita perpetuo rotetur, | titudo? quz Orarum,litorumque amoenitas? 
utdomum perfecté tegat; nétameneipon-|quot, quamque difparia Pifcium Bellua- 
dusaddatur, ita eidem fuperducatur, utta- rumque immanium, faxifque nativa tefta 
men, tantum abeft, ut tenebras offundat, | adhzrentium genera? Sileohic A£ris, Aquz, 
ut potius & luce & calore omnia ejufdem Ignifque mirificos in natura rerum eun. 
en- 
Cj. VII A^ Ides itaque, tanto hoc mirificum Di- Ireceptacula perfundat ; hoc Cz/um dicimus, 


