LIE.IL. CENTROGRAPHICUS. 
Cap.1V. qug conficiat xoo Z/adremes , faciatque 
unum pedem primo diadromo E F; &cen- 
tefimam partem pedisultimo, id eft, cente- 
fimo diadromo IK. Dico primum 4Zadro- 
mum EE centies velociorem effe centefimo ;| 
cüm hic centies Jentor fit, & minus violentus 
quam primus,utpote proximus quieti. Pa- 
tet itaque ra/zovem numeri vibrationum | 
chordarum effe iwverfam ad earundem longi- 
' tudinem. Utrum veró in punctis d/adromos 
terminantibus Cborda quiefcere dici poffit, 
fusé difceptavimus in Mofargia noftra , fol. 
428. Utrum quoque qualicunque tandem 
induflria in notitiam amer diadromorum 
pervenire poffimus,fusé ;///dem traditum eft. 
CONSECTARIUM HARMONICUM. 
Ex dictis patet, univerfz M»ficz ratio- 
nem hifce noftris principiis inniti. Cüm 
enim fonus quilibet componatur ex tot acu- 
minis & gravitatis gradibus , quot Zado- 
morum xeflexorum puncta funt , quibus to- 
tiesauris tympanum, dato aliquo tempore, 
àcommoto aére percutitur , luculenter pa- 
tet tam /onos, quàm confonantias di[Jonan- 
tiafve omnes nihil aliud effe prater varios 
motuum aris ad aures appellentium same- 
ros, nervorum fpirituumque acufticorum 
opeadanimum ufquedelatos. V.gr. $i au- 
ristympanum daodecies aliquo dato tempo- 
referiatur ; fonus tunc auditus ex r2 acumi- 
nis gradibus componetur ;" animaque per 
otentiam fuam auditivam multó fe aliter 
gras r2gradibus affici, quàm quolibet al- 
tero percuffionum numero fentiet. 
Rem exemplo declaremus : Sint due 
Chordg A.B , CD , quarum A B Zaedecies, 
& C D fexies aérem vilrationefua percuffe- 
rit, illeque eodem tempore eademque du- 
ratione aurem ferierint, anima neceffarió 
fentiet copfonantiam , quam Oclavam vocant, 
fub Zupla vibrationum proportione confide- 
ratam. Quoniam enim, ut fe Cborda A.B 
' ad Cherdam C D , & 6 vibrationes aéris , ad 
12, ita fefe habent ad invicem motus aérzs 
tympanoauriculariinnati. Hi.autem duo 
motus fi finc in. dupla proportione, ergo & in 
dupla proportione moz«s aéris in tympano 
erit: Id eft, dum Qorda C D fexzes curret 
& recurret , Chorda A.B duodecies curret & 
recurret: Diapafon itaque five OCtavam per- 
cipi neceffe eft : cüm Cborda A B. duplo ce- 
lerius moveatur , quam Cborda C D , ex fa- 
pra pofitis principiis. 
Ex dupla 
vibratio- 
num pro- 
portione, 
neceffario 
Dispafon 
five Ocia- 
vam perci- 
gi 
CONSECTARIUM II. 
Hincpatet omnium cozfonantiarum , dif-. 
fonantiarumque gezefís. Quemadmodum 
enim ex »tate omnes emanant mamerz , ita 
ex umifono omnes numeri Parmonici, five 
confonanti diffonantieque. Exemplum 
demus; 'Tendantur Zw Cherde xqualis 
craffitiei & longitudinis eodem pondere, 
vel verticillo ita intendantur, ut utrzque 
Ex propor-" 
tione qua- 
drupla Dis- 
diapafon 
majci, 
53 
adinvicem waifonumfonent. Certum eft ex Copfed], 
przcedentibus , quod ficutifefe habet Cbor- 
da ad Chordam , & pondus ad pondus inten- 
fivum Chordz , itaifefe habeant vz/ratzozes 
adfeinvicem ; quoniam itaque Cbordz funt 
equales , ez equali tempore egaales vibra- 
tionés perficient. "loties igitur curret & re- 
curret AB , quoties CD. Ergo wnifonum 
A| 1B 
uU — iD 
G 



I 
percipi neceffe eft, cum neutra alteram 
velocitate fuperet. At fi alterutram bi- 
fariam fecueris , verbi gratia CD inG, 
& G D ad A B incitaveris , tunc cum A B 
adG D, yel C G, fit 4up/a, Diapafon five 
Otlavam nafci neceffe eft; Cum 'G D vel C G 
dupl? velocius moveatur, quam AB. Ite- 
rum fi C D Cbordam in 4.2quas partes divife- 
ris, &unam quartam partem C D incitave- 
ris una cum A B, tunc nafcetur confonan- 
tia Di[/diapafon , quam Decimam quintam 
vocant. Cüm enim hzcconfiítat in propor- 
tione quadrupla, & pars1D ad A B fub eadem 
proportione fe habeat, ut x ad jT 
neceffarió ID chordam quadrupl? velocius 
moveri, quàm A.B. ita ut dum A B zzam 
conficit vzbrationem , YD interim 4 vibra- 
tiones feciffe cenfeatur. Cum iterum aca- 
men foni ad fonum fe habeat, uti Cborda vi- 
brata ad Chordam vibratam : fonabit confe- 
quenter I D gzadrupló acutiAs , quàm chorda 
A B, utpote quadrupló tenfior, quam chorda 
AB , unde Difdiapafon five Decimamquin- 
tam confonantiam nafci neceffe eft. Vides 
igitur quomodo ex unico hoc exemplo, 
omnium Con[onantiarum genefes erui poflint. 
Verüm quicunque hzc omnia enucleatius 
demonftrata defiderat , is adeat 72.6. zoffrz 
Mafurgie , partem x. qug Cbordofophia dici- 
tur. Ubi Lec&or curiofus nihil ex iis rebus 
quz arcanum , & paradoxum quid fapiunt, 
omiffum effe reperiet. 
CONSECTARIUM III. 
Ex dictis hucufque patet, nihil effein hoc ' Nara 
Univer[o adeo immobile, quod non aliquem, rS 
etfi nobis infenfibilem , motum producat. num c»vi- 
Adeó , ut fi Deus potentiam auditivam ho- Briones 
minis confortaret, pro infinita Corporumfrso, 
motu actis percufforum varietate, & condi- pemitten- 
Itione qualitateque , perpetuam quoque bar-"^ 
imoniam effet perceptura. Videtur autem 
| Natura hoc ipfum homini invidiffe; fiqui- 
dem frequenti experimento comperi , quod 
fimul ac Cherdz tenfz cujufpiam dzadromi 
|fefe oculis fenfibili manifeftatione fiftunt, 
lideft, fubnumerationem cadunt; eodem 
fimul tempore omnem ceffare fogum , ita 
ut , quod oculus cernit, auris judicare non 
poffit ; fi vero paul fortius tendamus Cror- 
dam , fonum quidem aliquem percipi , fed 
fub tantis ac tam celeribus velocibufque 
G 5 tremen- 





