





LIII. HYDROGRAPHICUS 155 
Cap, VIL. Iterum an id quovis Lunz in Zodiaco 
fitu contingat. 
"Tandem recté defcribendus foret Litorum 
Infalarumque fitus , profunditas: Maris ex- 
ploranda , & fimiles Grcum[lantie , fine 
quarum combinatione ut ad intentum pro- 
pofitumque nobis fcopum pertingamus, 
fieri non poteft. 
JuMa. — Dicienim vixpoteft, quantum in Ziver- 
rsqua) fs Maris Fluxibus oculi nos fubinde fal/ant, 
Fluxum e 
Refurum fO dicam imperitos, fed rei nauticzà ju- | 
inalt O- ventute affuefactos ; dum putant Maren 
fervacaig Panc el illam partem currere , cum tamen ni- 
fles — hil aliud quàm Marz; quzdam fludiuatio, qua 
Co awp^g 
DrisQurs 
[illudimur, exiftat. Unde, quemadmodum D7fgui- 
Vuperius quoque diximus, nil difficilius fit, f(/o VIT. 
| quàm in a/ro Mari Fluxum & refluxum Maris 
'obfervare; in locis quoque Z»fularum mul- 
| ttudineintricatis ,in fumma Maris nunc in 
'hancnunc in illam Infulam impa&i, multi- 
| plici reverderazione, & perpetua andarum cir- 
| culatzone , Maris con[lantem in. Orientem aut 
Occidentem motuin obfervare , quam difficilli- 
mum judico. ; 
Sed adalios cafus exactioribus Obferva- 
itionibus, & nulli non,qui hujufmodi Oras 
:accolunt , quotidiana experientia notos pro- 
'grediamur. 
TOCOVOETE, 
ITIO VIL 
Cur Mare Auftrale, vulgo del Zur ; juxta Panamam 14m infolitos & incredibiles 
Fluxus & Refluxus faciat; Contra , in 
Mari Boreali, valeo del Nord , juxta 
fPoriun Nombre di Dios , ceterique Continentis Americz Litoribus, 
vix fenfibilem 
Gonzales d'Oviedo. in fua Univer[ali 
AEftum caufet. 
itore unà cum arboribus obvias obruat : in 
Cap. NIIT. i Ls hanc Quzftionem Francifcus! contegat primó , deinde domus ipfas in 1 
Fr. Gonz. 
dore omnibus Philofophis & Literatis fe prodigio 
fos hujufmodi Marzs effectus propofuiffe , at| 
nullum fuiffe. qui in cazfe affignatione ali- 
quam dederit fatisfa&ionem , ac proinde 
propriam confeffos ignorantiam, Quazftio- 
nem hanc tanquam infolubilem reliquiffe; 
nec fieri poffe putat, caufam hujus rei dari 
Hifloria Americe l2. c. 10. aitque, oppofito veró Mari Orientali feu Borea//, 
vulgo del Nord , eodem prorfus tempore vix 
feuhibilis Maris Motus comperitur. Hujus 
itaque effzdlus exatici rationem ut affignemus. 
Suppono primo, Curreutes Maris in Mari Cur Ware 
Atlantico ver[us Litora Americg , & potiffi- piu 
mum inter Fauces Novi Regni, & Infulas Cu- Americe 
bam & Hifpaniolam, utialibi oftendimus, effe "n »ifexi- 

poffe, nifi à viro Divinitus illuftrato. Nos! 
, Veró non tantum ingenium requiri , folo Iu-| 
mine naturali tam sirificos effeclus fi non! 
intimé faltem aliquoufque penetrari poffe! 
cenfemus ; & ne tam infignem exercendi; 
ingenii occafionem neglexiffe videremur, 
/ í uum e» 
potentifImos, & tanta aquarum mole fefe in- ;; jii; 
finuare intra dicta gurguftia , ut naves ibi- /«» tum 
dem non fecus ac rapidiffimo Flumine, aut Mc 
ex Montisalicujus declivitate non tam ve- 
hi quam ruere videantur ; adeoque ex Me- 
xico aut Peru in Europam foluturisimpoffi- 
omnibus prim effefuum utriufque. Maris bile fit hunc Maris zmpetum fuperare , fed. 
. H " - : - H I "m : tI H . PS 
circumflantiis rité examinatis, Terrez quo- variis circuitibus verfus Zztera Firginig & 
| 
que ///z5 utriufque Maris , difpofitione id Floridg curfas tenendus eft, ut fic circulatio- 
proprietatibus exploratis , tandem in veram 
"t , quam ibi Mare circa diclas In[ulas efficit, 
tam exozicorum Motuum caufam DEO dante| tandem concupitum Ewrepz pertum confe- 
devenimus;quam tum primó exponam, d quantur. 
prius Effecius , quos in. Zffluxu , Defluxuque, 
dictum Mare patitur, defcripfero. Res ita) 
fefe habet. | 
reriru- — Cum Mare Auftrale à Büteali, five Occi-| 
*^óF^ dentaleab Orientali, fi lineam rectam at- 
luxus Ma- E 2 " E 
r&ddZur tendas, non nifi 12 leucis diftet, 7f/hmo vi- 
s DEM" delicet,inter Pagyamam & Nombre di Dios in- 
' — terjecto, utrumque Mare terminante , mi-| 
rantur omnes& capere non poffe videntur, 
cur in tam exiguo terrenz intercapedinis 
fpatio, tanta tamen Mertuum maritimorum 
differentia comperiatur. Nam in Literi£us| 
ad Panamam tam exceffrvo Receffa deficere vi- 
detur , ut in Lztere ftantibus omnino oculis 
tanginon poffit, atque omnino difparuiffe 
videatur ; in Affluxu vero incrementoque, 
fanto in Litora impetu fertur, ut omnes ob- 
vias /nfulas Sinus S. Michaélis fluctibus fuis 

Supponofecundó: Ex obfervationeNau- 
tarum ,72 dicio Freto , Mare inexploralilis 
profunditatis effe ; apertum fignum , Maris 
fandum in A5yffo aliqua ibi latente termi- | 
nari. 
Suppono tertio, ex meo Z/zerario Ter- 
reftri Ex[latico Sel. 2. de Itinerario Subma- 
rino , ibidem izgentem fubterraneum meatum 
effe, quo Mare Borealecum Auflrali communi- 
cet, uti communis Indigenarum opinio fert, 
& occulta negotiationis commercia in utroque 
Marifatpatefaciunt. Hujusautem meatus 
Ifibymum veluti pontem quendam effe, infra 
quem Maris Borealis Currens fummo impetu 
tranfmeet. Hisitaquefuppofitis, 
Dico, dum Zzza radiis fuis Mare ferit 
Atlanticum , Mare hujus virtute concitatum, 
fummo , ut jam dictum , impetu, intra diclas 
NS Fau- 




l 
l 
| 
1 
Pu re MM 

