





184 MUNDI SUB 
ra fua quafi incorruptibile, in nonnullis per 
lucem,in quibufdam percalorem tantüm, lu- 
cein Corporefuppreffa , manifeftum ; quod 
Tp eng neque gravium ueque levium legibus fabjicitur, 1 
gravis my [ed ex. fe & natura fuaadomnem fitum in-| 
levis eft fed differens eft, uti in Fulmine, Fulgure, & ma- 
iiidten* xime in pulvereNitrato & Aureo patet, quo- 
fum. rum illud naturàfuá furfum , hoc deorfum mi- 
roimpetu vergit, pro rat/eze videlicet mate- 
riecuijungitur. Atque hocpacto Arz/fetelis 
fententia , qua Zgzis Elementum [ub Concavo 
Lung ponit,non quidem tanquam in propria 
Sphera contentum , fed tanquam portio 1- 
gnis, quz uti in omnibus , ita etiam zv Aéreo 
illo Corpore Sublunari latet, intelligi poteft 
&debet. Hoc enim pofito, nulla circa /gzis 
Elementumdifficultas moveri poteft quz non 
folvaturperea quz jam adduximus. 
-C OR OLLARIUM I 
spdo .Exdictis hucufque patet, quomodo per at- 
ger auxritio- ErZtionem generetur. calor in corporum duro- 
nemeo*- rum collifione , ut dum ferrum fupra incu- 
verur lenis. i H z Á - 
dem tutuderis,ferrum lima poliveris, duo li- 
gna attritione tertii in flammam fuccende- 
Sed. I. 

TERRANEI 
inligno fpiritus utpote diffolutiores exfpi- CoroZar: 
rent , 77 ferra veró dura compatliores , & ex 
qe couch fulphuris conftipatiores fint : 
inc fit,ut ii in ferro exattritu facilius quàm 
'inlignoaccendantur.In zZz£us vero nafci- 
tur fz/men & fulgur ex fulphureis corpu[culis, 
unàcumvapore in fublime attraffis, quz cum 
fpiritibus igneis nitrofifque referta fint , ex 
vehementi nubium cof/zclu agitata & attri- 
ta facilé in zezem coalefcunt, qui majorem 
ex rarefactione aéris locum requirentes, 
dum ex conftipatis nubium repagulis exi- 
tum non inveniunt, violento quodam mo- 
tu qua data porta ruunt , ea ftrage quam 
quotannis experimur, 
CLOnR;OSLSESASR. LEUSM: LE 
Hincpatet quoque, Cur byeme tota Vege- Cur byems 
tantis Naturg Oeconomia triflz facie [qualeat Jade 
viroromnis ab arboribus plantifque deper-z4» inaa- 
eat ; quia videlicet 56/ remotior fpzritus il- ^"^^ fee 
los zgneos & halituofos , utpote frigore ^ri 
preffos , diffolvere& attenuare non poteft; 
mox tamen ac Z£quinotlialem fupergreffus 
cálorisíui incrementum fufceperit , ecce fpirz- 
ris; quomodoterebra, qua quidpiam perfo- |j, qui latuerant eó ufque, fyngenei illis 
ratur , tantopere effervefcat ; quomodo deni- 
que Ignis efilice eliciatur ; quomodo in nu- 
bibus fulmen & fulgur , in corporibus vero vi- 
Esperimiy. Ventium ad validum exercitium ca/or n2fca- 
t4. tur, & fimilia quz quotidiano conftant ex- 
perimento. 
Dico itaque horum omnium ratosem 
lidum illud innatum &.przmigenzum , fulphu- 
ri quiddam haud ab/rmile in intimo rerum 
naturalium Centro conclufum ; fopitum 
quidem & à terreftribus fzcum quifquiliis 
oppreffum , at poft co//forum corporum per- 
frictionem artritionemque fpirituum agita- 
tione animatum , illos quos dixi Ca/ores fuf- 
citat; ufquedum fegregatis humidioris na- 
turz- corpufculis , fpirztibu[que | fulphureis 
& halituofis in unum conjuntlis tandem 
: igneo flammeoque vefLitu amictum prodeat. 
Quamvis enim omnia Corpora mixta in 
fe hujufmodi fa/phureos igneo[que fpiritus 
conclufos habeant, quemadmodum ex illo- 
rum per Spagyricam artem diffolutione pa- 
tet, atque hoc pacto omnia ex artrztZonis mo- 
tu incalefcant ; funt tamenalia aliis aptiora, 
fcilicet que majorem fu/pburis fixi copiam, 
partefque fpiritofas vel copiofiores, vel ma- 
gis compactas obtinuerunt. 
Curferum — Hinc ferrum, utpote copiofiori adufti ful. 
cerise. phuris copià turgens, pra cateris metallis 
mueniusex maxime incalefcere experimur , non item 
candcfat. plumbum, cuprum , aurichalcum , argen- 
tum, aurum , utpotein quibushumido co- 
piofo refiftente non tam facilé ex attritione 
congregentur fpiritus illi ignei, qui in pri- 
migenio calidolatent. Cur veró ferra dum 
lignum fecat , tantopere incalefcat , minimé 
lignum ; rationem damus, quod fz/pbarei 
novo caloris hofpite auzmati , ac veluti inte- 
rioris indolis letitia tripudiantes d/atat;- 
quein ramos, folia , flores, fructus luxu- 
riant. 
Cur verà illo motu non iucalefcant , aut in- 
flammentur , xatio efttum humidi , quo pol- 

aliam non effe nifi EJemeutum Igais , five ca ylent y eppiofiioirefifentia: sum blandus 
] ; " 
ille Solaris caloris affluxus ; quo fpiritus 
igneimifti humidisad generationem necef- 
farii, ita attemperantur ut in ignem erum- 
ere non valeant; atque hoc eit calidum il- 
bd bumidum quo ,tefte Pbilofopbo , omnis 
perficitur geueratio, omnia vigent confer- 
vanturque. 
Atque Pifce noftris principiis pofitis appli- 
catifque , nullus tam exoticus effectus in 
natura rerum occurret, cujus ratzonem dare 
non poffis. 
COROLLARIUM III. 
Hincpatet, quomodoflamma , qu& nil aliud e 
quàm Jgus fluens eft , extinguatur; v. g. in 1gis fluemi 
;candela, quz cum humido pzzguz & vi fcofo df. 
ipolleat , & cuicüm plurimi fu/pbure? fpiritus 
linfint, fir ut accenfum edlychnium ftatim & 
Jpiritusignem concipientesunàin flammam 
accendantur ; atque adeo ob pinguis humidi 
copiam f/zere incipiant; fpiritibus vero fe 
invicem follicitantibus, & ad fluorem ex- 
citantibus , tamdiu flamma duret , quamdiu 
fluxus ille in radice pabuliduraverit ; fluor 
vero ceffet , moxac fluxus ille à pabulo abs- 
tra&us fuerit, & fpiritibus fulphureis per- 
turbatis , impeditis fuffocatifque , vel per 
|flatum vehementiorem , vel affufo humido, 
vel preffura , neque paíci amplius , neque Quomode 
fluere poffit. In -carZeze vero etiamfi flam- caries; 
ma non fit , /ux tamen eft, igneo adhuc fer- '9"* infit. 
vore 

