MUNDI SUBTERRANEI 
lcbordi demonftravimus. Servietenim Peur; E»xper. 
EXPERIMENTUWM. radius loco p/ectri quod ubi C tetigerit, tre- Corc/7. 
Si quis chordam ex animalium inteftinis mor totiuschordz in partibus C A ,C F ,du- Propofit. 
extenfam Vento in preparato pauló ante lo- plo velocius fonabit ; unde neceffario chor- 
co expo[uerit , obfervabit is chordam mox fo-  daunius offavz intervallo altius intonabit. 
mare non fono illo extenfz chordz debito, Siveroó radius Venti G B ,inter A& F pre- 
fed prorfus diverfa , modó enim tertiam, mat mediam B, pars chordz B A neceffa- 
jam quintam, nuncdecimam quintam aut rio ad BF , duodecimam fonabit , ob dictas 
CURE fecundam , fubinde tertiam, rationes in jvifteme Momocbordi affigna- 
Cur cbo- quartam áutfextam fervare ; cujusreicaufam tas. Siiterumtotum fpatium A D prefferit 
bed i. cum nemo fuerit qui reddere potuerit , no- | Ventus, fonabit DF neceffario difdiapafon, 
4t 5 "UETA » 
225 
Sect. TI. 

tsm div. ltrarum effe partium rati fumus genuinam |id eft, decimam quintam , & fic de czte- 
fo [oves e- hujusrei caufam híc aperire. itis : radiusitaque Venti pro alia & alia inci- 
'toeat. 
Suppono itaque primó, entum son fem- dentia in chordam, in eaalios & alios fo- 
per aqualili impetu in chordam ferri, fed va- nos producet. Unde quanto Zesfofus ra- 
diis veluti quibufdam nunc hanc, nunc il- | diss majorem chord partem reliquerit in- 
lam chordz partem , nunctardiori nuncve- ta tam , tanto. forum producet acutiorem, 
lociori impetu ferire, atquehunc inequalem quanto vero minorem , tanto graviorem. 
fcilicet Penzz impetum , caufam tam dzverfo- | 
i 




rum fonorum efTe , ita oftendo. 
Sit Chorda A. Y , Ventus G, qui fi totam 
chordam AF, u»o & indivifo Zmperu com- 
prehendat, certum eft, chordam illam pro- 
prium illum. qui exzenftoni ejus competit fo- 
"um edere. 






Si veto radius G C folus eam tangat, hoc 
eft , bifariam dividat, futurum eft utreli- 
qu partes C A & CF ad totam diapafon 
onent , quemadmodum in dio;fíoze Mouo- 
Quodigitur in una chorda Ventus facit, in 
innumeris aliis zquifonis faciet; atque hzc 
ieftgenuina cazfatantz diverfitatis fouorum, 
quz in hoc inftrumento percipiuntur. Na- 
Ícitur fubinde zremu/us quidam /ozus , miri- 
ficé auresafficiens, qui certé aliunde origi- 
nem fuam non habet nifi ab uzdalatione 
Fenti; qui non femper recto impetu, fed in 
morem f/utluum chorda allabitur , & fic con- 
fequenter eodem motu chordam incitat 
[quo illiditur. 
CXO RXOLL E A RAIQU,M. 
Ex his quoque patet, «sam €& eandem onseVen: 
chordam infmitos diverfos fonos edere poffe. RUM 
Nam /entus etiamfi fortius cberdamin uno up 
loco premat , in aliis locis debilius eam Mir 
premens, novas & novas parturiet fosorum jj, ^ 
differentias. Nam fi v.g. in C prefferit for- 
titer , in B debiliter, certum eft C A non 
omnino diapafon, fed aliquod intermedium 
affectare. 
Ex hoc experimento luculentiffimé pa- 
tent omnes Pezzorum differentig, quz in mo- 
tu eorum impulfuque fpe&antur ; itautqui 
Ventorum fluxum undulationemque oculis at- 
tingerenon poteft , eum in hoc experimen- 
toauribuspercipiat. Vide fi placet , quz de 
hoc fusé tractavimus in Secuzdo Tomo Mu- 
furgie fol. 354. 

C.A p UXR NIEDE- 
(De Natura & proprietate Ventorum. 
PERNONPZOPSSTUT TOI 
Cur (& uade nonnulli V enti frigidi , quidam 
calidi , 4/ii ficci humidigze fiut. 
ids V ptentrionales omnes frigidos, Au- 
CeinicE ftrales calidos, omnes Orientales 
femper üf. ficcos, Occiduos veró humidos autumant ; 
den facil- cum Ventorum qualitates non à Plagis Mun- 
tatibus pol-.— V. Y ; 
di, fed à medio , per quod tranfeunt , [umendae 
lei. 
fint; five enim Mozs quifpiam sivilus coo- 
pertus ad Septentrionem, five ad Auftrum, 
CapN1I. Aldehallucinantur ii qui 7eatos Se- 
aut ad Orientem Occidentemque fitum 
fuum obtineat, femper verum erit, vezzum 
ex quacunque parte Montis fpiraverit , o£ 
medium nivofum quod pertranftt, frigidum exi- 
ftere : ita femper bumidum illum Peztum effe 
| neceffe eft qui paludes zerrafque ftagnanti- 
|bus aquis perfufas tranfit: femper calidum & 
fecum illum qui per. arenofa deferta & fa- 
bulofa /eca effu Solis adu(la fpirat, quemad- 
modum Grzci, Cretenfes, Cyprii compe- 
riunt, eto Ly£ico Auftrali aut fimili ex op- 
pofita Africz oraadfpirante. Etexperientia 
ton- 

