


Cap. TIT. 
humido imbutum aggravatumque relicto 
£quilibrio deorfum verget , majorem vim 
id obtinebit, fi laneis floccis illud obtexeris; 
ob magnam quz lanz ineft, humidi fitim. 
Sedhocloco non omittam, quomodo fon- 
Hum veng aliquando exarefcant. 
" Solentautem foztium vene quadruplici de 
Nee dad caufa evane[cere, aut comparere s primo o ter- 
rum aw 7 Íaxorumque infra terram lapfum , à ter- 
Bue c remotu, velpluviis ,folutifque nivibus pro- 
""* — venientem, qua aqua, né folita tendat via, 
impeditur , novofque exitus quzrere cogi- 
[o7 
Quomodo 
LIB. V. VIRTUTES AQUARUM. 
267 
tur. Secundo, zova cuniculorum obftrutlione 
aut apertione aliorum. "Tertio , recenz; ali- 
cujus puteiaut fundamenti aut fodinz, aut 
fimilis rei effoffone , qua iter aque fluenti 
intercifum alibi aperitur. Quarto deni- 
que, nova fy/varum nemorumque pz//ulatzo- 
ne , aut evulfione ; arborum enim radices at- 
trahuntaquas ; inde eft, ut fons aliquis no- 
va plantarum vel area? germinatione, vel 
earundem f/z2? extirpatione. Vide quz in 
Ttinere nofiro Hetrufco de hifce pluribus egi- 
mus. 

CAPUT:;IIL 
(De Aquis mixtis feu compofítis medicatis in genere earumque caufis, €& de mixtionis 
cum mineralibus diverfo modo 69 ratione. 
i Que dicuntur mixte feu compofitz, 
A que ex diverfis terris , metallicis corpo- 
ribus , fuccis , reliqui[que mineralium 
peciebus commixta componuntur ; quorum uti 
non eft numerus, ita quoque aquarum diffe- 
No dst rentium varietas finem non habet. Quem- 
P4 omis admodum enim nulla in Zemine facies eft, 
fmi ^ nulla vex, nulla inclinatio naturalis inge- 
nii, nullum zemperamentum in homine dari 
poteft , quod non ab alterius temperamen- 
to differat; ita dico, nullam effe aquam ,five 
fimplicem five compofitam, quz non fpe- 
cialem ab aliisquibufcunque aquis d/fferea- 
ZHiamfortiatur. Adeoque dicere aufim, tot 
effe differentes aguarum fpecies, quot diffe- 
rentes funt terreftrium glebarum , minera- | 
lium , metallorum j füccorumque tam li- 
quidorum quàm concretorum fpecies ; quz 
cum fub numerum non cadant, ita quoque 
Difiwkas innumeras aquarum Jpecies , prefertim fi fin- 
T. gularum cum fingulis mixturz apté combi- 
qw» nentur, exiftunt ; utproinde difficile fit, de 
viribee — veedicatig aquis firmum ferre judicium. Vi-! 
See — deruntid, duo nobiliffimi Philofophi, Se- 
Plinio, — "/£c2 & PLnius ; unde ille Z£. 5 Nar. quaft. 
de aquis difputaturus , 4d rem , inquit, fe- 
riam , gravem , immen[am acceffhmus ; faciemus 
quod in itinere fferi folet ; quitar dius exierunt, 
velocitate penfant moram ; Juflinemus &j opus 
nefcio an [uperalile , magnum certé, fine etatis 
excu[atione tratlemus. hic vero lib. 31 , Cap.1. 
plurimas aquarum vires differentiafque 
confpicatus , Cuatlas , exclamat, quis morta- 
Jum enumerare queat ?. Quidni cordati formi- 
dent Philofophi? inffnitumenim pertranfirinon 
potef.. Non obftantibus tamen hifce diffi- 
cultatibus non ita deterremur , ut proinde 
nobishaftam abjiciendi animus fit. 
Eft quiddamprodire tenus; ft non datur ulira. 
Idem mihi przftandum effe cenfeo quod 
| Pbyfiognomis , qui in infinita illa tempera. 
| mentorum diverfitate , ex predomiyii eo- 
| rundem prognofi non ita aberrant , ut non 
|fubindehominum naturam intimam ad vir- 
[tutes & vitia inclinationem veluti acu tan- 
igant & veriffimedeterminent. Ut idem in 
| hoc aquarum judicio przftemus , tantóque 
| feliciori cum fucceffu monftremus, prnci- 
| pales tantum hocloco rerum mifcellas , qui- 
|Zus aque finguntur , enarrabo ; ex quibus 
| Le&or curiofus facilé modum reliqua ex- 
|plorandi reperiet; cum ex predominio quali- 
[tatum fenfuum officio experimentorumque 
|?pe , non difficulter comperiantur. Mixfg- 
|/as itaque agzarum omnium qualicunque 
tandem modo compofitarum , ad quinque 
Capita reduco. 
1. Vel enim diverfis ferreffris materig. Mistuvas 
- - E jpc 1A in a- 
[glebismifcentur , quibus omnes/zerre fpecies ÉoyonE 
| comprehenduntur. men, 
2. Veldiverfis fa/ium, quifucci concreti 
| dicuntur, generibus , & fiunt tot differen- 
tes mixturarum fpecies , guo differentes 
funt faZum fpecies. 
3. Veldiverfis fuccorum five liquidorum 
ifluorum fpeciebus junguntur , quibus tum 
ipirgues , uti bitumina , tum zon pingues , uti 
(aque fortes & cauftice continentur. 
4. Vel cum metallicis corporibus mifcen- 
jtur, & induuntnaturam eorum quibus tin- 
[guntur merallorum. 
7. Denique vel variis /apidum generibus 
mifcentur, fub quibus omnes faxofz fub- 
ftantiz differentiz continentur. 
Atquead has quisque Claffes , quicquid in 
Corporea & Subterranea natura recondi- 
|tum eft , revocatur ; ex quorum commixtio- 
nefequens qualitatum , quz in ea quam re- 
cenfuimus aquarum diverfitate elucefcunt, 
feries emanat. 
i 

Liz Aquz 













