






LIB. V. DE THERMIS. 
Cap.Y.' Neapolitani maritima ora paffim magno | 
numero in Calabria occurrunt, fed in $2cz/24m 
calamum convertam, in qua quas Natura 
alibifparfim oftendit divitias easin hac In- 
fula veluti in parvam quandam epitomen 
contraxiffe videtur; à qua exempla diffe- 
rentiarum cunctarumque alterationum in 
aquis medicatis elucefícentium meritó pe- 
Ine»Tiz tenda funt; verum u/canz Regnum, ubi Iegs | X enodochio publicis fumptibus in eum fi- 
aTHIT CA- x B ^ z : m TN E ES 
zeravumqu manifefté fe prodit natura, ejufque effecfus, nem illic exftru&to. In planitie hujus Mon- 4jarii- 
media quifuntflamma, vapor, combuftio, fumus; (tis 2//a mox exfurgunt £bermarum genera, RE ed 
nis. ignismaterzafulphur , gleba pinguis, cinis, |interczteras agualimpidiffima , sere ad /a- - 
cilia copa pumex ,lithanthrax , bitumen , fal, vitrio- ixandum alvum virtutis, quam qui non co- 
cr? jum ,omnisgeneris metalla. Unde ob ma- 'gnitam biberit is utique magnis fe adfpe- 
terig varietatem miré variantium ignium Cantium ludibriis exponet, cum operatio 
operationes , innumera undique exoriun- adeo à potatione fubitanea fit ut vix tem- 
tur fudatoria , aque calide , teptdz , frigide, pus & locus fe honefté fubducendi detur. 
falfa, acida , albe , uigra, fanguinem, untluo[z, Unde indigenz nugatores ridiculum cum 
lituminofz , putride ; quz non venas folüm | exteris dolia inductione ad bibendum 
przbent, fed & integra flumina, lacus, fon- inductis fzpenumero exhibent fpe&acu- 
tes, aluea profundunt. Nec alicui mirum (lum. 
289 
ftrià , nefcio, facti , cal/dis refert? vaporibus, 
ad quos ii qui capitis intemperie, aurium 
tinnitu ac furditate laborant , auribus ap- 
plicatis exiguo tempore ab infirmitatibus 
liberantur ; nervis quoque corroboran- 
dis profunt ; unde infigni infirmorum illuc 
magno numero, przfertim in fefto 5. Ca/o- 
ceri confluentium emolumento vifitantur, 

hoc effe debet;qui enim zmmenam vim Ete | 
nórit, isquoque omnium horum caufam & 
originem facilé afferuerit ; hujus enim po- 
teflasper tranfverfos quacunquepyragogos 
canales ex intimis barathris diffufa, in to- 
tam infulz periodum perpetuis vaporum 
fumis fzviens, pro eo caloris gradu quem 
continent, vel é fpecubus zítuant, fudato- 
ria efficiunt ; vel ubi aquis obverfantur, eas 
inalterant , tincturifque fuis tot faciunt) 
thbermarum geuera , quot alias forfan mou repe- ^ 
riuntur in zoto Orbe 'Yerrarum. : 
Inter ceteras , celebres funt ille Zzerma, 
quas in Se/ezunting Urbis reliquiis , hodie 
Sciacca vocatur , producit, varietate admi- 
rabili; fiquidem in medio altiffimi Montis 
Mons Su; 5j Calocero dicati, varii hinc inde fpecuum 
risate n. labyrintbi occurrunt ; quorum alii rectis, 
quarumva- tranfverfis alii cuniculis patent ; alii in 
Pu; imum Ferre Tartarum profundiffima vora- 
gine porriguntur ; qui femper borreudo ac 
formidabili fragore retouaut ; five ob inclu- 
fam ignis latentis multitudinem , five ob 
ventorum hinc indé currentium inclemen- 
tiam, five obundarum maris in cuniculos 
montis magna vi agitatarum impulfum, 
certé tonitruum fragoribus haud abfimiles 
conftitutis temporibus edit; res horrenda 
4nrum 3uulli non metum incutiens. Agrum inter, 
120116 fI - 
pendum. 
"Iberma Se- 
lenuntina. 
funditatis immenfz , & vifu ad imum te- 
nebrofus& horridus , hic caleutzbus hincin- 
de pluribus fcazet venis, que ex diverfarum 
cavernarum canalibus relabuntur , ac vapo- 
res fimul emittit , qui ad. fupremam antri 
concamerationem falubres excitant intran- 
tibus fadatiozes. Vifuntur & in hunc diem 
infaxo vivo à Veteribus ab immemorabili 
tempore incifa fedilia, variis exornata in- 
Ícriptionibus . que tamen uti temporum 
injuriis exefz funt, itaomnem fpem pene- 
trandi curiofis eripiunt. Sunt & in hoc An- 
tro fipbones , five Artis five Naturz indu- 
TOM. I. 
Non defunt ad JEtze radices Thermarum 
copiz,que tamen ex tanto numero melio- 
rum non curantur. $yracufis nobiliffimos 
fuiffe lacus Pzfmam & Canon Miralella do- 
cet, quorum hunc cum Luna decrementum 
incrementumque pati idem aíferit. Catanz Carane 
quoque dzas olim magno columnarum ap- Z^ 
paratuzPermas celebres fuiffe, Pezrus Carrera ». Caxsera: 
in Catang defcriptione demonftrat. Cata- 
nà Panormum terreftri itinere petentibus 

Syracu[rs 
qua thermas 
Mirabella. 
IE latere occurrit Oppidum quod Mizeo bd 
le 
vocant, in cujus planitie celeberrimus i 
ab antiquis memoratus Scriptoribus Pa- pj 
licorum lacus pauló intra mediterranea oc- leewprope 
currit , immenfz profunditatis , occulto Naphthia 
'cum ZEtna correfponfu , aquis ad tres cubitos vulgi di- 
in altum a[Jurgentibus veluti colludere vide- ^" 
tur, flatibus in eastum à mari vicino, tum 
ab Z&tna incumbentibus. fu/pburo[z funt, 
ac cinerez ; eafdem quas JErna infectiones 
(habet , incendii, fulphuris, cineris ac puto- 
ris; unde Zalitus mittunt non avibus tantum 
letbiferos , fed & hominibus periculofos, 
cum non fecus ac Z&tna flammarum quoque 
globos ejaculentur ; de quibus fic Ovidius 
y Metam. 
Perque lacus altos, G5 olentia fulphure fertur | Ovidius, 
Stagna Palicorum ruptà ferventia terrà. 
Hodieà mephiti quam exfpirant sapbte, ab 
ceteros eft vaffum, in cujus medio puteus pro-| incolis Napbzbia nominantur; & cum tribus 

fontibus fcateant , hi tamen labra ftagni 
non excedunt, haud dubié per fubterraneos 
| meatus alibi fefe exonerantes, uti fupra de 
|Lacuum proprietate oftendimus. Flujus- ras Agri- 
| modi /acus quoque Agrigentum inter (& Bivo- zie. 
"am cernitur inexplorabilis profunditatis, 
qui fulphureas undas ex origine fua ad tres 
cubitos in altum fumma intuentium admi- 
iratione ejaculatur. Rurfus in Peloro ad zur aa 
fretum Mamertinum tres lacus occut-/frem si- 
PS culum. 
runt, veterum fuperftitione celebres , à 
quibus non procul diftant 7bermarz Ur- 
bis, ex Hymerz Urbis vetuftiffimz ruinis, 
Oo Cice- 













