




LIB. V. MIRACULA AQUARUM. D 
Cap. 1I. deritin fundum C D , utiapparetin cado E | 
FGH, fundoinfidente ; Dico, illum uti- 
quegraviorem futurum corpore aque E P G | 
: " " I * n : 
H, cujus locum occupat ; fi enim leviorfo- | omni omnino corpore aquis fupernatante, 
929 
CONSECTARIUMI 
Hincpatet, hoc non verumtantüm effe 
Confecl, 
Flu&uatio 
corporis ex 
incorporibusfolidis & homogeneis , fed in 7 5,4 
fed vel in medio, velfupra aque fuperficiem |non dependeat quàm ex gravitate aquz, 
emineret. Sed juxta hypothefin fundum 
petit; ergóaquá , cujuslocum occupat, gra- 
viorerit, quod erat oftendendum. $i veró 
cubusaliquis aquz ita immergatur, ut pre- 
ciséfuperficiei aquz A. B congruat, cujuím o- 
dieftcsZus TK L M , Dico corpus aqug YK L | 
M, cubo H equiponderaturum, & in quoli- 
Dem/f^- bet aqu loco, verbi grat. N pofitum quie- 
fadi. turum ; Sinon; defcendet ergo in fundum, 
:a erj-. Yel adfcendet fupra aque fuperficiem ; Si 
po ^' prius, ergó jam aquz, cujus locum occupat, 
non amplius zquiponderabit , ergó gravior 
erit, quod eft contra hypothefin: Sipofte- 
rius, ergó jam leviorerit, quod pariter eft 
inullo habito refpe&u ad hanc vel illam a- 
iquam. Sive enim putealis , five fontana, 
jfive marina , falfa , nitrofa , fulphurea, bi- 
jtuminofa fuerit, qualifcunque denique li- 
,quor , perinde eft, gravitas tantüm ejus 
confideranda erit , quz qu? fuerit gravior 
| tanti plus portat , quanto levior , tanto minus, 
uti ex fuprà allatis exemplis patet ; imo 
| Mercurialis hydrargyri liquor, uti omnibus 
liquoribus gravitate antecellit , ita nihil 
quoque quantumvis grave illi impofitum, fi 
aurum eo ponderofius excipias , fubmergi 
poteft. Rurfus neque corporum dictis liquo- 
ribus infidentium ratio habenda eft; non 

contra hypothefin : ZEquiponderabit igitur 
aquz , cujuslocum occupat, & confequen- | 
ter quocunqueloco intra aquam pofitus 
quiefcet. 
Siveró affumptus cubus aque fuperficiei 
fupernatet, uti fitin cuZi; N O P Q; dico, 
cubum leviorem effe corpore aquz, quod 
cubi corpus adzquet,& tanto quidem levius 
quanto majori fua parte cubus extra aquam 
extiterit. Me explico. Sit primó caZus O,qui 
una tertia parte fui corporis intra aquam 
mergatur, duabus tertiis cubi eminentibus. 
Dico aquam r fp 4 (quz eft tertia pars aque 
totum cubum adzquantis ) hanc, inquam, 
tertiam partem aquz , cui cubus immergi- 
tur, toti cubi lignei moli zquiponderatu- 
ram ; quia aqueum corpus r ( q triplo gravius 
eft portione cuZi r (p 4 fummerfz ; ergo & 
toti cubo zquiponderans ; ergó cubus non 
nifi tertia fui parte mergetur. Sit deinde 
cubus X., quiimmiffus aqug , media fui par- 
te mergatur ; dico , aquam x yze , ad di- | 
midii cubi pondus duplam effe ad totum 
aqueum cubum Y V Z.«, &toti cuboligneo 
gravitatem & pondus ique Cum ergo 
dimidium aque duplum fit pondere ad me- 
dietatem cubi totius fupernatantis , ergó 
cubus mergi in fundum non poteft , fed me- 
dia fui parte mergetur, medietate veró fu- 
pereminente. Idem dicendum fi cubus P, 
duabustertiis intra humidum, id eft, tota 
mole 2? :é; mergatur ; tum enimuna tertia 
cubi tantüm aquz fupereminere cernetur ; 
erit enim aquea duarum tertiarum moles 
? «és toti ligneo cubo zqualis, & confequen- 
ter ex ligneo cubo una tertia cantum emi- 
nebit; fimiliter in caZo O , cuZo igneo N OP 
Q zqualiuna tertia fubfidens relinquet ex- | 
traaquam duas tertias; $/cu: enim fe 2a- 
Lent aquei culi portiones ad totum. culum a- 
queum , ita in ligneo cubo portiones fubmer[z 
Arhime- adtotum , quiex[lat , cubum. Quse omnia ci- 
2 tato pariterloco ab Archimede, Getboldo, Ga- 
Getholdus, C B 
Gale, Jo fubtiliffime demonftrantur. 
figurarum varias in formas, planas, rotun- 
das ,angulofas transformatarum, neque ex 
certa corporis pofitione, utmulti fibi per- 
fuaferunt. Quodcunque igitur corpus , & ex 
quibufcunquetandem id partibus fit com- 
pofitum , qualicumque forma indutum, 
femper iftiufmodi corpus quantumvis he- 
terogeneum, tanquam unicum & integrum 
corpus folidum fumendum eft. Huic corpo- 
ri fi tantam aquei corporis molem fumpfe- 
ris , eamque pondere corporis immerfi gra- 
viorem repereris , neceffario hoc in illo [5 
mergi debere colliges; Si veropondus aquz 
hxede corporis eidem impofiti zquale 
fuerit , id neque adfcendet, neque defcen- 
det; Sidenique corpus aquz levius fuerit 
corpore eidem impofito , tunc fupra flu- 
Cuabit , fub ea proportione quam paulo an- 
te przfcripfimus. Verbi grat. Si quis fcu- 
tellam ex zre fumat re&tamque aquz fu- 
perimponat, ea utique fupernatabit, non 
przcisé ratione figurz, uti perperam mul- 
ti fentiunt: quia fi fcutella liquore replea- 
tur, & gravior fiat quàm aqua cujus locum 
occupat, eam utique demergi neceffe eft ; 
fi verototum illud aggregatum fit adhuc le- 
vius quàm aqua cujus locum occupat, tunc 
tanta folummodo pars demergetur quan- 
tum corpus eft aque equalis ponderis cum 
illo aggregato. 
Atque hinc patet, cur saves fupernatent 
Jine ullo fummerftonis periculo. Si enim totum 
navisaggregatum cum omnibus ín illo con- 
tentis (m dico, quod quamdiu gravitas 
totius hujus aggregati eft minor quàm ma- 
gnitudoaquz cujuslocum immerfione fua 
occupat, navis fit fupernatatura, etiamfi il- 
laquoad pondus zqualis fit toti aggregato. 
Hinc patet, quod five varietur pondus, uti 
fitin nonnullis maribusfalfugineo humore 
refertis , five pondus navis , femper ejus 
quoque varietur demerfio ; fi enim aqua fiat 
ex accidente aliquo gravior, jam minor 
aque quantitas ejufdem navis pondus z- 

Ppa quabit, 
gravitate 
ret diclà aquà , jam fundum non peteret, |cum hujufmodi flu&uatio ex alio przcise 274 
citra difline 
ionem, 
























