












318 
MUNDI SUBTERRANEI 
Sed. Y. exire deprehendet; ita fi quis vel minimam|ab agente przcipuo ita dependere ut fine eo 
"Terre portionem altius effodiat, ftatim hu- 
morem fibi adeffe comperiet. Si quis in- 
timam harum venarum conftitutionem o- 
culis intueri poffet, is haud dubié videret, 
ádea prorfus ratione qua in anatomia co- 
gnofcimus miram venarum texturam per 
totius corporis amplitudinem ramatim dis- 
pofitam. Nihil dien reftat modó nifi ut 
oftendamus , quoduam fit veró €9 proprie ele: 
mentum illud Terre , quod tantopere inter 
Auctores controvertitur. 
Terra itaque, in quantum eft guartum (& 
altimum elementum ex. crafforilus proximo- 
rum principiorum partibus , qua in chaotica 
ma[Ja & aby[Jo inexiflebant, infcrutabili Di- 
vinz Sapientiz operatione ad rerum o- 
mnium genefin conflata produtlaque fuit, 
Ex quibsa 
"Terra cozm- 
ponatur ? 
veluti fedimentum quoddam, precipue ex cras- 
ftoribus Salis portionibus ; hic enim, Spiritu 
ejus intus operante, omnibus Mundirebus 
coagulationem przbet unicé , corpufque | 
denfum durumque producit ; & /icwtz fal: 
Terra pradominatur , ita quoque jure dice- | 
re po[Jumus , falem Terram componere ; quod 
utintelligatur 
Advertendum eft , duplicem terram hoc 
loco confiderari poffe , Terram puram , & im- 
puram. Terra purauil aliud quàm fal coagula- 
tus eff im cujus centro ille fpiritus delitefcit, 
qui virtute fua omnia figit , denfat , animat , ita 
utSal ceu Terre quzdam anima non incon- 
grué dici poffit. Si fubtrahas terre falem, 
&unà virtutes fixandi , pullulandi , germi- 
nandi enutriendique te dempturum , adeo 
Siuanam 
erra pura 
e impura. 
Geocofmum interire neceffe fit. Terram 
itaque puram falem effe coagulatum unà cum 
fpiritu fuo fixativa virtute polleute , ex dictis 
patuit. Omnia veró reliqua corpora Terrg 
impura dici poffunt,& nihil aliud funt quàm 
excrementum , & veluti menftruum quod- 
dam 'Terrz , eo à Natura fine inftitutum 
, ut generationes & corruptiones , five ortus 
|& interitus rerum fucceffiva quadam alte- 
rationeperenniquetranfitu unius adaliud 
promoti, in Mundi confervationem inces- 
ifanter incumberent. 
Nam fi ex folo fale omnia conftarent, or- 
tus & interitus eorum nequaquam fibi hoc 
alternationis ordine procederent , fed fibi 
ex incorruptibili falis natura dgdpoz» quan- 
dam, id eft, zucorruptibilitatem , utiin quin- 
tis effentiis , auro , lapidibufque pretiofis 
| videre eft , fibi pollicerentur. Excremen- 
[tum enim , feu, ut cum Chymicis loquar, 
relellaceum illud corpus, quod ampliffimo 
variarum fzcium ambitu elementum terrz 
cingit veftitque , uti perfectam & abfolu- 
tam elementorum unionem impedit , ita 
! diu fubfiftere non permittit, cum ea quz 
|debili& imbecilli nexu uniuntur, facilem 
quoque partium diffolutionem pati neceffe 
i fit ; in perfeCté vero unitisuti nexus firmior 
|& folidior eft, ita quoque durabiliorem 

! partium confiftentiam efficit, uti manife- 
| ftum fitin auri & plum£i fubftantia, quorum 
!illud ob intimam unionem , conftipatis- 
!fimumque partium nexum, in diffolutione 
omnium non immeritó Chymicorum in- 
certum eft quàm certé id quotidiana nos| genia fatigat, hocveró vel ad primam ex- 
docet experientia; & in vitro apparet, quod 
tametfi vera terra fit igne lota, uti tamen | 
| flantia conflant , tantà e[fe duratioue perennio- 
emortua eft & omni feré fale deftituta , ita 
! candefcentiam fluore folvitur. 
Patet itaque , res quant? puriori falis fub- 
quoque & omnibus privata virtutibus fteri- | res , uti in lapidibus pretiofis, adamante, 
lis & infaecunda manet. Hinc patet , virtu- | beryllo , topazio , fmaragdo , rubino czte- 
tes omnes , quarum in hoc terreno globo 
itifque , de quibus fusé fuo loco & tempore 
non eft numerus, à fale, uti & ejufdem vi- | ratiocinabimur, luce meridiana clarius elu- 
res , àfpiritu illi à Natura infito , tanquam  cefcit. 
C AS PAU. d oui 
(De incredibili Varictate rerum quz Salis virtute sna cum ceterorum Elementorum 
auxiliariis copiis , in va[lo Megacofmi utero producuntur ; & primo quidem 
: de Sale ejufque Differentiis. 
Cap. TIT. 
cidé oftendimus , in quo veré & proprie 
proximum Terre elementum. confiftat ; 
nuncveró quecunque mediante Salis elemento 
in Terra ceterorum elementorum concurfu pro- 
ducuntur ., fecundum enumerationem par- 
tium,tempus eft ut oftendamus; & ut uude o- 
amnibus Sublunaris Mundi corporibus corpulen- 
2a illa craffities provenit, ordiamur, de zlti- 
plici falinorum corporum differentia primó di- 
cendum eft, ut deinde reliquos poft falina | 
N przcedenti Capite fat , ni fallor, dilu- | 
mineralium, deinde lapidum, metallorum- 
que compofitionem profequamur. 
S AUT: 
Salis etymon Grammaticis inveftigan- 
dum relinquentes, ad intimam Salis natu-/ 
ram explorandam calamum convertimus. 
Sal centrale corpus Nature , virtus, vigor 
& robur terre , omnium virtutum terre- 
firium compendium , omnium principio- 
rum Naturz fubje&um, à cujus e[feutia cen- 
corpora fuccos concretos , id eft, fingulo- | trali totius Nature fcientia & ab[oluta cogni- 
sum concretorum fluorum fuccorumque  £io dependet , materia ex qua omni 
a confti- 

tuuntur, 

$al iners 
vuptibilis. 
Durabilitas 
cerporutn ex 
fale esf. 
uidpam 
"m 
