455 
Sedi. 1. erumpentes, fontem falinum efficiunt, & hi 
fluvios. Si verb hujufmodi fubterraneirivi 
per occultos fübterraneos cuniculos in la- 
cum aliquem fe exonerant , tunc eandem 
falfuginofam qualitatem quam à montibus 
&glebis falfuginofis fuxerunt , lacubus com- 
municant. Sed experimento id comprobe- 
mus. 
Sit riv«s quidam fasterranens aqua dulcis 
fignatuslitera A , qui alveo fuo deferatur 
per intima montium falinorum vifcera. 



Duemodo 
in lacubus, 
flnviis, fon- 
tibus Sal 







& falfum fore, & confequenter mox ac in 
fontem D. eruperit , fontem efficiet falfum & 
flumen E , quod inde derivatur. Lacus vero 
F per fubterraneum ftumen F D jam falfugine 
imbutum pari pacto falfuginem pattici- 
pabit. 
salexli-  Sálem quoque ex lignis combuflis educi, 
guiem- graviffimi prodiderunt Auctores , potiffi- 
j mum exlignis quernis vel colurnis , id eft, 
Agrico. exquercuvelcorylo. Modum docet Agr;- 
ConfeBio Cola lib. x 2 de re metal. Eos autem qui Jalem 
dg ?cin- ardentibus lignis, aquas falfas infundendo 
We conficiunt , foffasin quibus ligna collocant, 
facere oportet , quas convenit effe longas 
pedes duodecim, latas feptem , altas 2; , ne 
aque infufz effluant , lapidibus falfis exftru- 
&as, ut necaquasforbeant, neque terraex 
earum fronte & Hx decidat ; in hifce fos- 
fis quercus aut corylus combufte carbonem 
relinquunt , qui fuperaffufà aquà falfà in 
falem convertitur, quamvis is neque co- 
lote neque finceritate reliquo fali refpon- 
deat , utpote zigro colore & fubfufco im- 
butus. 
Eft & aliud S4/is genus, quod KaZ feu A- 
&ali dicitur , vulgo Soda , vitro conficiendo 
opportunum, de qua arte 2ulcafís Arab; inte- 
grum librum fcripfit , & nosin Tractatu de 
Arte vitriaria de eo fufé tra&tabimus. Sicau- 
tem arte Sal ex berfa Kali educitur : Herba 
hecin cinerem verfa, Seda vulgo appella- 
tur; hanc Sodam molisfubactam terunt, & in 
tenuem pulverem redactam incerniculo fe- 
amd abintermiftis groffioribus partibus ; 
n 
$4] Kali 
quodnam, 
eju[quepra- 
paratio. 
Bulcafis 
Arabs. 


xas apponunt, & aquà probé dilutam co- 
quuntadquatuorhoras, ufquedum aqua ad 
tertiam partem redacta fit ; mox ab igne de- 



MUNDI SUBTERRANEI 
safatur. Certum eft, eum falfugine protinus attra- | 

pofitum duodecim horarum fpatio interje- 
&o , fubfidere finunt , fedimento veró fub- 
lato , aquam reperies limpidiffimam. De- 
inde laneis liciniis in fubje&um vas am- 
plum ftillatim fecernunt, & hoc toties re- 
| petunt donec aquam falfam linguz experi- 
[mento repererint. "Tandem ex hac aqua 
lollam plenam igni apponunt , & tamdiu 
coquunt donec abfumpto humore aquam 
[corpulentiorem in fa/em redactam invene- 
rint. 
Sal Lacuflre ,quod ex Lacubus falfugino- Ed Pare 
| fisextrahitur , cujufmodi eft Lacus Afphal- Lacus 4- 
|tites in Paleftina , exquo f2/ eruitur, quem fires 
Is ve Mare 
làSodoma Sedomeum vocant. Lacus eÍUa- aou: 
| pud facrosprofanofque Auctores celeberri- 
| mus, ob Pentapolim , quz ad omnibus fe- 
culis memorabilem mortalium terrorem 
j irato Collo fulphureum pluente incendium 
| deflagravit ; hicager, teftante Sacro Textu, 
|uti prius amoenitate Paradifum zquabat, ita 
|poft horrenda & inaudita prepofterz Ve- 
ineris , quibus incolz implicabantur , fcele- 
ira, ccleftiigne exuftus , Infernum potius 
[etiamnum quam terrenam aliquam regio- 
|nem , horridus & formidabilis vifu prz fe 
|fert. Vide hzc pluribus profequentes Sa- 
Icrarum Literarum in hunc Genefis locum 
| Commentatores. Sal ejus peramari faporis 
left, &adeógroffz fübftantiz ut duplo mari- 
[no ponderofior inveniatur ; unde corpora 
lintra eum conjecta nunquam ob copiofam 
|bituminis mifturam , fubmerguntur, fert- 
que& homines & animalia fine ullo nata- 
[toriz artis fubfidio: qui mox tamen atque 
exierint, toto corpore fale confperfi viden- 
tur : accolistamen Sal hujufmodi in ufum 
neceffarium non fecus ac nofter adhibetur. 
Vide Galenum 1. 4 Simplicium. 
Notum'eft quod de uxore Lotbin ffatuam 
Salis converfa Sacra Pagina refert. Mir&fe- 7 fees 
fetorquent Interpretes, cer non in quodvis veja. s 
aliud faxum , aut truncum copverfa fuerit, 
fed in falinum fimulacrum. Nos duplici de cau- 
|fa id fa&tum opinamur, partim phyfíca , par- 
[tim morali. $i enim naturam loci fpecte- 
mus, eum exomnium Hiftoricorum monu- 
| mentis fale refertiffimumreperiemus,unde 
| potiusin iftiufmodi miftum , quo campus 
Sodomzus redundabat , quàm in faxum 
quoddam aliudve miftum , quo carebat, 
| transformatam fuiffe, vero haud abfimile 
eft. Accedit morale, quod ficuti admonitio- 
| ne Divina przvia , ftulta mulier fapere no- 
luit, ita damnofuo in Salis ftatuam conver- 
fa, formidabili fuo exemplo, infpicientes 
|pofteros ;& infu/fos mortalium animos mo- 
| neret, non contemnendum effe, quod Di- 
liessass PR - 
| vini Numinis exacerbata Mens tanto rigo- 

Galenus, 
Uxor Loth 

Ire & feveritate,jufto fuo judicio vindicaret; 
ujus fingulis libris totidem aquz ampho- |faperent itaque & noviffima przviderent. re:tulian. 
| Tertullianus eandem fua adhuc etate vifam Brocdus. 
fuiffe narrat. Brocardus ,qui abhinc 3oo an- 
nis vixit, fua pariter etate inter Engaddi 
s Mira que 
de ftatua 
bac vefe- 
vuntur. 
