
LIB. VII. DE NITRO. 
325 
p^ SECTIO IL 
CAP QU D 
Bobo NIE 
Ejufque [peciebus Sale-nitro , Aphronitro , €. Hlalinitro. 
Nitrum 
titrum Ecunda Salis fpecies poft Sal commune, Ufrum vero nitrum Agyptiacum idem cum Virum wi- 
| Salis fpecies. 
eft Nitrum , quod diverfis quidem no- |zoffro fit , inter Phyficos Medicofquelisad- Coca 
minibus appellatur, quz tamen quoad, hucpendet. Nos fané noftrum Ípecieab ZE- 4e» cum 
effentiam uti prorfus conveniunt, ita folis eyptio minimé diffidere putamus, fed folis vefruefi 
accidentibus diverfum quid fonant, & haud accidentibus , eo feró modo quo fal in non- 
Nativum fecus acfal vel sativum vel faclitium eft; i- [nullis locis excellentioris naturz produci- 
| S P. [udiytra velextraterram reperitur, intrater- tur quàm inaliis. Terrena fiquidem loco- 


vel in [peluncis colligitur , in quarum parieti- 
bus fornicibufque adinftar ftiriarum con- 
crefcit, velliquidum adhuc in terram deci- 
ubi reperia- 
tar. 
duum in floresabit, quam fpumam nitri La-| 
A'geiilep tini , Greci cdpozeo dicunt ; diftinguitur 
45: ^ ifolido nonaliarenifi duritie & mollitu- 
dine, olim magno pretio habebatur id ge- 
nus nitri, qaodid 4Bgypto in areis poft ex- 
undationem Nili , humore jam evaporato, 
concretum colligebatur ; aliud magni pre- 
Nitrum si tij juxta Philadelphiam Lydis & Magne- 
ond fiam Cariz urbem effodiebatur, extra vero 
fodinas vel in conyallibus aut campislacu- 
bufque , ex quorum crepidinibus in falis 
morem efflorefcebat , abradebatur, quam 
S'uomodo 
EOS dAppteg^yiay vocabant. 4r£e hoc modo pa- 
parabamur. ratur, quemadmodum in ZEgypto nitrosà 
fubítantià terreftribufque glebisferé omni- 
bus in locis nitrum fudantibus, non fecusac 
fal aqua marina in areolis [pra memorata 
induftria excavatis, aut lacuna in falem 
Solis virtute excoquitur , ita fola aqua Nili 
in areolas nitrofas, quas Nrrarias appel- 
lant , vel deducta , vel quz inundatione 
Nili in concavis camporum foffis remanet, 
Solis efficacia in ztrum concrefcit, attenua- 
,tisin vaporem aquis dulcibus. 
fuse duo Quod & intelligendum eft de omnibus 
quiae Mlis locisque nitrofaterrafcatent. Nam ut 
ilius [alit [uprà dictum fuit , juxta terreni fubjecti dis- 
Soi fai. pofitionem naturalem agua dulcis per fimilia 
dum vatu- loca defluens,naturam foli affumit, fi falem 
p" ? füxerit& adfe attraxerit,in falem excrefcet, 
Jt nitrofa loca. pertranfterit nitro imbuta van- 
dem z gitrum , fi aluminofum in alumen, fi 
vitriolatum, in vitriolum efflerefcet , quz o- 
mnia in LibroV .fusé expofita funt. In Egy- 
pto vtrumtanta abundantia provenitut in 
cumulos congeftum cum tempore in faxum 
excrefcat, ex quo elegantia vafa formantur. 
Quod fifübinde varizs coloribus imbutum 
reperiatur , id nil tamen diverfum à zirro 
arguit, cum omnem colorem àcoloreterrz, 
exqua extractum fuerat, trahat ; fi é rubro, 
rubrum; fi ab albo, album; & fic de ceteris. 
| "7  »amdelitefcensaliorum foffilium more cz- | rum difpofitio, fitus , adfpectus Coeli, cli- 
ditur; eft enim durum & fpiffum, lapidis | ma diverfum,uti in aliquibus locis nobiliora 
inftar, ex quo boracem , five, quod idem quàm in cxteris, differentilocorum difpo- 
eft,chryfocollam V eneti conflare dicuntur; fitione pollentibus , ita quoque nobiliora 
Nativum 
|mineralium mixta generant , quod idem 
| ufu venitin omnibus aliis falium fpeciebus, 
|& experientia Spagyrica luculenter docet. 
Sienim falemvel z/trum five purum, five Nitrum pu- 
imperfectum , impurum , ignobile , varíis- P dd 
|que mifcellis contaminatum ignium tortu- dentaliter 
ra per diftillationem multoties repetitam CORR. 
iad perfectionem reduxeris, tandem paris-^ ^ 
fimum nitrum, & quod preftantià nulli alte- 
ri nitro quantumvis puriffimo cedat, repe- 
ries; ut proinde przffantia nitri à minus prz- 
ftanti non differat , nifi quod hoc illo minus 
purum defzcatumque reperiatur , quibus 
|impedimentis füblatis natura ubicunque 
tandem locorum id proveniat , prorfus ea- 
dem eft; ut proinde Euited tot differentibus 
nominibus id à Veteribus tanquam fpecie 
idiftinctis denominatum videatur: quemad- 
| modum enim /2/ triplici induflria confícitury sd doni 
;vel aqua falfa, vel diluto, vel lixivio, za && mrs 
initrum. Siquidem aqua nitrofa,uti aqua Nili, 2,55, 
in mitrum convertitur ; ferra uitro(a dulci mabuntur, 
| imbrium pluviarumque aqua perfufa com- 
mixtaque pariter in strum calore Solis 
tranfmutatur ; ex combuftis vero roboris 
-quercufque lignis & in cinerem redactis, 
zxivium nitro extrabendo miré opportuuum 
paratur ea induftria quam fuprà innuimus. 
| Adaquas vero quod attinet zitrofas , ille 
[pariter varias differentias pro ratione re- 
[rum aquis unà commiftarum fortiuntur: 
Nilotica ZEgypti aqua etiamfi nittofa, co- 
[lata tamen in potum cedit non modó falu- 
berrimum , fed & feecundandis mulieribus 
 miréopportunum, uti in Oedipo noflro often- 
dimus. Suntaliz zztrofz acerrima, alie per- 
amarz , alie denique mites & vix ulla ro- 
fiva virtute przditz. Vide que de virtute 
aquarum nitrofarum amplé tradidimus £i£.g 
bujus Operis. 
Nitrum vero ex mari ortum in. /Egypto, 
* E 1 ihe ram ad mos 
pulchré fane explicat D. Hieronymus in illud jj 4^9 
25 Prov. 11,20. Acetum innitro qui cantat car- &xinam 
mina cordi peffmo. Nitrum , inquit, à Nitria Um 
Provincia ubi maxim na[ci flet , nomen acce-'vonymus, 
f 3 pu. 
Nitri natu 









