











336 
MUNDI SUBTERRANEI 

Sect. YII. ex tali ligno quamcunque figuram aut cha- lex diluto aluminofo, quod ex ejufmodigene- Exper. 
Mira, qua 
aluminis 
condenfa- 
tione fieri 
poffunt. 
Cap. TII. 
racCterem , uti cruces , ftellas, nomen JEsu 
& Mariz, fimiliaque efformarit , atque in 
itis terra velfaxo velpyrite, velalio mifto, 
'educitur. Paulooperofiorem modum prz- 
talilixivio ad conftitutum diem reliquerit ; fcribit 4970/27. 12 De re metallica , quem Agricola, 
inveniet is poftea locolignez figurzunam| 
Cryftallinam pulcherrimam , mira angu- 
lorum varietate diftin&am. Atque hic eft| 
conficiendi aluminis rupei in Tolfenfi agro mo- 
dus omnium pulcherrimus & expeditiífimus, | 
quod & aluminis ibidem confe&ti prz/lantia | 
affatim demonftrat. 
Non nefcio aes complures modos ejus 
conficiendi , auctores tradere , rationem- 
que ejus neque fimplicem , neque unius 
modi effe. Nam nonnulli ex aqua aluminofa 
confulat Lector: ubi & modum docet fepa- 
randi alumen à vitriolo,fi ei admiftum fuerit. 
Porró ex pyrite alumen boc patlo extrabunt : 
Primó pyritis frufta in patenti loco edu- 
cantur ; deinde aliquot menfibus a&ri expo- 
nantur, ut mollefcant , tum in cuppas con- 
|je&a diluantur; diluta in plumbeos lebe- 
tesquadrangulares diffufa coquatur mate- 
ria , donec in a/umen denfetur. De modo ve- 
1o quomodo à pyrite alumino[o , aurum, argeu- 
14m czteraque quz plerumque fibi conjun- 

decoíla , uti fuprà de fale & nitro docuimus, 
alumen condenfatum.exzrabunt.. Quidam, 
CAP'U 
&a tenet metalla , feparentur , fuoloco ape- 
rietur. 
T TLIE 
(De viribus medicis , cerevifque ufibus. luminis . 
Um a/umen potiffimum infigni vi ad-| 
ftringendi , depurgandi , ftccandi , cale- | 
faciendi ,. indurandique. prz. cateris 
polleat, facilé inde colligi poteft ufus iz in- | 
funt Aqug Calidz in Boémia adarcem, cui 
nomen Nova domus, Neubaus ; nam argen- 
teiannuli eorum, qui balneo ifto utuntur, 
frequenti aquz vitriolo-aluminofz ufu, cum 
firmitatibus curandis. maxime opportunus; tempore ris colorem contrahunt , aurei 
Galenus. 
Hippocr. 
Braíavol. 
Aqua mifa 
Vitriolo 4s 
tingit in au- 
venum colo- 
fem. 
hinc juxta , Ga/emz, Hippocratis , Brafavoli,| 
aliorumque Medicorum traditiones, | 
Oculorum fcabritiem tollit. i 
Pruritum corporis inhibet. 
Sanguinemtotum fiftit foris illitum. 
Sanguinis fluxiones fiftit adipe commi- 
ftum & illitum. | 
Vulnerum putredinem compefcit. 
Hydropicorum eruptiones fana. 
Aurium vitia cum fucco mali punici cor- 
rigit: 
Phagedznasulcerum cum acetoaut cum | 
galla pari pondere cremata : | 
Leprofum humorem cum fucco olerum. | 
Impetiginem, lendes,furfures tollit. — | 
Anbullis cum fero & pice confert. 
Dyfentericis clyfterium alumine mi-| 
ftum prodeft. | 
Uvam & tonfillam lapfam reftituit. 
Exterit quz claritatem oculorum offen- 
dunt. 
Carnium excrefcentiam exedit. 
Ingentem poftea ufum przbet tinctori- 
bus, fullonibus , qui ad tingendos pan- 
nos, fericaque , alumine carere non 
poffunt. 
Aurifabri eo purgant aurum , ejufque 
bracteas zri inducunt. 
Coriarii pelles eo tingunt. 
Librarii & "Typographi chartas prius in 
veró etiam illuftriores nitidiorefque fiunt ; 
& in ferro qune indurando maxima vi 
pollent, uti fuoloco dicetur. 
Experimenta curiofa , que ope. luminis 
comperiuntur. 
ExPERIMENTUM Ll 
Altare integrum Cryflallina fupelleclile 
adornare. 
ceratis, uti fupra dictum fuit, in calcem red- 
acta, in lebete, continua agitatione adhi- 
bita coquantur ; co&ta materia deinde intra 
vafa feu receptacula ex querno ligno confe- 
&a infundatur, & habebis lixivium przpa- 
ratum , quoomnis generis res in cryftalli- 
nam fubftantiam Sagra hoc modo. Primo 
fiat exquernoligno Crux & candela£ra, tor- 
no ex querno aut ilicino ligno confecta, 
quzin Hus: filo fufpenfa, atque intra lixi- 
vium fubmerfa ad nonnullos dies ftare per- 
i mittas, & deficiente aqua, loco lignez cru- 
cisaut candelabrorum cryftallinam & cru- 
cem & candelabra, mira polygonorum ad- 
inftar adamantum varietate veftita repe- 
ries, nulloligni apparente veftigio. 
Imagines hac arte fiunt : fiat ex ligno 
querno modulus cujufvis imaginis operculo 

aquis in quibus alumen fuerit diffolu- 
tum mergentes , ita eas firmas & vali- | 
dasreddunt , ut atramentum minimé | 
diffluere patiantur. | 
Aquz, inquit 4grico/a, aluminofa mifta 
atramentofz colorem zris dant ferro, cete- 
rifque metallis candidis, zs & aurum fplen- 
didum reddunt ; teftis hujus experimenti 
fuo claufus , ita ut lixivium per parvum fo- 
ramen ad interiorem cavitatem aditum ob- 
tineat, eodem prorfus pacto , quo in fufi- 
lium metallorum formis fieri folet , & lixi- 
vium aluminofum intra concavitatem mo- 
duliintromiffum, ibiomnes imaginis finus 
explebit in alumen condenfatum ; quare 
poftea illud exemplum cum anguftia loci 

prz- 
iuomodo 
alumen ex 
pyrite ex- 
trabatur, 
Primo. Ex lapidibus aluminofis primo V ymE 
; H 1 H : 1. 
infolationeatque irroratione frequenti ma- "^ 
