
LIB. VI. 
Cap. Yl. fcifcere fibi debent aliam formam perfe- 
&ionemque , quam prius non habebant; 
neque , ut illi perperam afferunt, fufficit 
ignis vi rem aliquam liquidam fixam nos; 
poffe reddere, aut fixam fluidam, aut albam | 
nigram,autnigram albam , aliifque colori- 
bus imbuere ; has enim accidentales noi füb- 
ftantiales zranfmutationes effe-, folus ille 
novit qui veritatem rerum non fumo & for- 
nacibus, fed infallibili rationum irrefraga- 
bilium trutina pondera. 
Dum itaque ferrum zu cuprum tran[mutari 
dicitur , id de fubftantiali tranfmutatione 
minimé, fed de redutlione quadam accidentali, 
aut partium feparatarum , unius ab altera | 
disjunctione dicendum eft: Eft autem re- | 
duilio quedam , per quam recolliguntur & 
in unam maffam coadunantur res quepiam, 
quz in minutiffimas particulas difperfe & 
diffipate erant, nec non diffufz commixtz- 
que alteri cuidam rei , ceu amiffz & perdite 
perreductionem in priftinum fuum ftatum 
reftituuntur. Etfatfuperque fequentia ex- 
perimenta demonftrant. 


D uomodo 
fiat con ver- 
fro ferri in 
j«4s. 


iE 
Aurum in aqua regia diffolutum , in crocei 
coloris liquorem clarum diaphanumque re- 
ducitur , nullo foliditatis opacitatifque ve- 
ftigioreli&o ; in huncliquorem f argenteam 
virgam , aut quodlibet argenti fruftum zz- 
jeceris ,fubitó , nefcio quo magnetifmo , au- 
rum liquidum , argenteam apprehendet 
maffam, eique totum quantum colligabi- 
tur. $7 vero hoc auro-argenteum complexum 
arte Chymica feparaveris , (quem modum 
in fequentibus aperiemus) aurum in prifti- 
nam fuam formam redactum , tale quale 
prius extiterat , fub puriffima auri forma re- 
perietur, non nifiaquá albà & dilucidà re- 
EXPERIMENTUM 
Experimeu- 
Itum thira- 
bile. 

immi[eris , non fine admiratione hunc au- | 
rum ad fetrahere fpectabis , abftra&o vero 
liquore in fundo vafis, aurum omne in ni- 
gri pulveris formam redactum apparebit ; 
pulvis vero unà cum Mercurio Retortz par- 
. v& inditus , ignique commiffus , evolante 
Mercurio mox fuz in recipiente formz re- 
ftituitur, auro fub di&a pulveris forma re- 
manente ; hicdenique crucibulo inditus i- 
gnique commiffusfufufque aurum in prifti- 
nam dignitatis formam reducet; quz zrazs- 
mutatio vera dici so» poteft, quia aurum 
Mercuriufque in formam propriam denuo 
reduci poffunt ; quodin vera tran[mutatione | 
fieri non poteft. Monftrat & hoc idemalia | 
metallorum ris & argenti commixtio. 
| 
| 
| 
ExPERiMENTUM Il 
Tran[mutationis G9 redutlionis in Argento 
& re. 
Rgento in aqua forti diffoluto , fi injeceris 
laminulam aut quamvis aliam eris parti - 
culam , paucarum fpatio horarum argen- 
"Aliud expe- 
»mimentum 
argenti c 
aris. 


DE VITRIOLO. 
lica. Sideinde Mercurium dicte aque regi | m 
rum confortium pertzfa, &tanquam ad ul- 
|teriorem finem à natura provida deftinata, 
341 
tum in fundo refidere videbitur, zri cir- Exper. 
cumquaque ínftarfpongiz connexum ; hoc 
«reo-argenteum complexum ft igni commiferis 
fuderifque, utrumque & zs &argentum in 
priftina fua forma feparatum invenietur. 
ExrER:IMENTUM III. 
&ris & Sulphuris. 
Eri diffoluto in aqua forti, fpiritu fulphu- 
ris, aut alioquovis, ut vocant, folvente , /f 
"Aliud aris 
e fulphu- 
ris, 
ferrum immiferis , £s omne feparabitur à di- 
Coliquore, & apprehendet ferrum, eique 
quàm tenaciffime adhzrebit ; uti enim hec 
duo metalla eandem originem ex chalcan- 
thofisglebisfortiuntur, ita'quoque amico 
confortio junguntur mira quadam fympa- 
thia , uti & cetera metalla paulo ante me- 
morata ; quorum omnium cazfas & ratio- 
nesin fequentibus elucidaturi fumus. 
Exhifce itaque patet, hujufmodi natu- 
rz operationes nequaquam per proprié di- 
Gam tras[mutationem , transformationem, 
auttranfubftantiationem fieri,fed per muta- 
tionem folummodo accideztalem , cum in id 
quod fuerant, facilé reducantur. Nihilpor- 
ro reftat nifi ut jam qua ratione ferrum in es 
tranf[mutari dici pofft , exponamus. 
] Uude Vi- 
Diximus fuprà Vztriolum vel ex grata vel U 
triolum 
ferrata ma[fa fuam. originem nancifci. Dixi- oriaiur, 
mus quoque 4g4am quamcunque acido ful- 
)buris fpiritu imButam, gratam glebam exe- 
dere , Íeu quod idem eft, corpufcula erata 
fua edacitatediffolvere & feparare , diffolu- 
ta veró corpu[cula prorfus zn[enfibilia aquam 
in fe recipere, iifque quadantenus mifceri. 
Hifce pofitis, cum magnus es inter 
intercedat magnetifmus , infignique 
thia ex fimilitudine originis polleant, hinc 
moxaccorpu[cula vitriolata peraquas difper- 
fa eique commixta ferreum quid aquis intro- 
&j ferrum 
Pii 
iffum fentiunt , ceu inconfociabile aqua- 
mox amico confluxu , amicum fibi fubje- 
Cum ferrum ambiunt, illi tenaciffimo am- 
plexu connexa ; quoniam veró cauffica vi 
pollent quam maximé dicta corpafcula vi- 
£riolata , hinc fit, utintimos ferri poros pe- 
netrantes , ferrum acredine fua in ferrugi- 
nem manifeftam g/utise ferri, feu quod in 
ferro pingue eft , refoluto convertant , quo 
refoluto, corpufculis perfympathicum con- 
fluxum unitis, zz ferri locum abit vitriolato- 
rum corpu[culorum in maffam coacervatio, 
quz deinde Soli aérique expofita tandem 
remanente ferri fcoria , 24 es optimum cou- 
Sympatbia 
ps a 
Tis. 
| Raro AU LGAR 
denfatur. que tranfmutatio idici minimé 
poteft, cum hzc omnia per z4dam diver fo- 
rum metallorum  feparationem fiant, unumque 
proinde tantummodo in alterius fefe lo- 
cum ,inunum ex innumeris corpufculis per 
aquam difperfis congeftum , remanente al- 
terius fubftantia , id eft, ferri fcoria ; refti- 
tuat. 
Vv as Patet 










