
| 
^ 
l 
l 
l 
I 
| 
|! 
i 






LIV. DE VITRIOL O. 
IV. quod marisa aqua pinguedine , qua dulcis | latione fpirituum , neceffario eZuZitio fe- 
Cap. à À 
caret, imbutafit , ac proinde potius incen- 
diapromoveat, quàm extinguat. Hinc & 
lucernz inje&o fale melius ardent ; hinc 
etiam ve/fes aqua marina lavari non polfunt, 
quia pinguedo falis ipfis inexiftens potius 
inficit, quàm lavat. 
6. Curaqua marina etiamfi aqua dulci gra- 
vior, eà tamen /ucidier fit? Refpondeo, cau- 
fam effe fpiritus igneos refertos maris pin- 
guedine. Hincurinatores oleo in os fum- 
pto efflatoque lucem quandam in imo fun- 
do caufari , operationibus fufficientem. 
7. Cur pluvie falinis utiliores fint , quàm 
aque marine ; & curfal vix nifi aquz dulcis 
mixturá efficiatur? Refpondeo, caufam effe, 
quod aqua dalcis , uti Jevior C5 fubtilior , ita 
corpufcula falina in aqua falfa exiftentia fa- 
cilius penetret ipfifque fe uniat , quod non 
facile fit fi craffa aqua craffz commifcea- 
tur ; hinc rores, utpote fubtilioris fubftan- 
tiz, faaviorem reddunt (alem. Cur vexó Borea 
flante copiofius fal-proveniat , & florem falis 
maximé producat, caufa eft , conftritliva vis 
bujufmod: intenfi frigoris venti , qua corpu- 
fcula falina quantumvis minima,facilé con- 
ftringuntur & condenfantur. 
8. Cur Sal Ammoniacum in defertis Lybiz 
Lunà crefcente crefcat? Refp. Caufam effe, 
quod crefcente Lunà femper ovo & novo 
Dumore irroretur , quia poftea interdiu ardo- 
reSolis condenfatur , humiditate fuperflua 
abfumpta, velinvaporem attenuata. 
Hinc folvitur prodigiofa fa/fi acus juxta. 
Urbem Afpendi proprietas , cui tantundem 
noctu Adonis quantum die auferatur , fi 
Dulcis aqua 
e pluvia 
fali confr- 
ciendo ad- 
bibetur. 
$3] Ammo- 
niacum Lt- 
o4 cre[cente 
crefcit. 
Plinius. 
mentum fuppeditat faline materie , eum 
zftus Solis attenuatum abfumit. 
9. Cur Sal Ammoniacus levifftmus intra fuos 
pecus exiftit, in Iucem vero prolatus gravi[Si- 
mus eft. Refpondeo, caufam effe quod in- 
trafpecusfuos ut plurimum in foccos efflo- 
refcat , qui uti rariffimi funt, ita quoquele- 
viffimi ; moxautem ac in lucem proferun- 
tur, tunc ardore Solis , illo quod aéreum 
aqueumque in illis exiftit, abfumpto, reli- 
quum terreum condenfatur : unde pondere 
illum augeri neceffe eft, 
1o, Cur JEgybtii raphanos fuos-antequam 
eos commedant ,iitroprius, ut nos fale, adfper- 
gant? Kefpondeo, quia rapbanus & ipfe fuA- 
dlantig uitrofz tam fibi fimili gaudet , unde 
meliores ex Naturz quodam confenfu red- 
duntur. Accedit,quod nitrum iisadfperfum, 
fuccum raphani frzgidiffimum , quo ZBgyptii 
deleantur , reddat. 
Nirumis II. Cur mitrum im acetum conjetlum pro- 
acteilit- tinus, non fecus ac calci vive aqua fu- 
perinjecta, fumet €9 ebullire incipiat ? Re- 
fpondeo , quia aceti acrimonia excitat fpi- 
ritus in nitro latentes, dum mixtum exci- 
tat rodendo, fit, ut diffoluto sitro ex evo- 
'Tow. I. 
Sal Ammo- 
niacus intra 
fpecus le- 
vior ejf, 
quàm in Iu- 
eem prola.- 
15. 
AEgyptii ra- 
phanos fios 
nitroafper- 
fos come- 
dunt. 
Plinio fideseft. Siquidem Luna copiofum | 
humorem quem noctu ad magnum incre- | 
345 
quatur. 
12. Cur nitrum in leonum urforumque ora 
conjellum mor[us eorum inbibeat ? Refpon- 
deo , eos acredinis moléflia agitatos, dum fe 
à moleftia liberare contendunt, facilé in- 
| juriz fibi illatz oblivifci; omnibufque ani- 
| malibus commune eft. 
13. Cur falaitrum [ulpburi concotlum, in la-. Sabitrum 
pidem vertatur? Refpondeo, quod fpiritus Pbrariem- 
tam in nitro quàm fulphure latentes , per lapide, 
conco&lionem uniti perfectà frgantur; unde hu- 7 
mido evolante in nitro , & pinguedine u- 
trumque conglutinante , terreum in f2xeam 
duritiem tandem tranfire neceffe eft. 
14. Cur dentium fIuporem fal tollat ,"mitrum 
vero gon? Refpondeo, quia fa/ macerat, Z- 
quefacitque ; nitrum vero ob fuam acerbita- 
tem adfiriugit & non liquefacit. 
15. Cur in falinis plante nafcantur nutrian- 
turque , zztrum vero nibil gignat , nec alat? 
Refpondeo , caufam effe, quod in sitro 
jigneum illud &terreum zzcifrva fua vi o- 
| mnia corrodat, quod in falis humido & ter- 
|reo non fit. 
Unde proveniat ab(lerfrva ifta vis n nitro, 
qua omnesfordesé veftibus abluit, & ad co- 
lorandos pannos tanti momenti fit apud 
[tinctores & fullones? Refpondeo , caufam 
'effe igneam illam acredizem unà junctam 
pinguedimi in nitro exiftenti ; & igneum qui- 
dem atque acre , quod maculas fordefque 
pervadens rofrva v; fua diffolvit , id facil 
pinguedo illa aquofa abftergat. 
Aluminis Fires . 
x6. Cur vitro fundendo addatur alumen Ca- Alavisis 
tinum? Refpondeo , Cum alumen hoc ex vire 
| planta, quam HaZ; vocant Arabes , confi- 
|ciatur, herba vero hujufmodi aluminofo 
fucco feta fit, hinc fit, ut a/umen additum 
Lalumino[z fubflantiz illud corroboret, & are- 
| nasincifiva virtute facile in colliquefactio- 
| nem urgeat ; unde vitrea fubftantia filicum 
iarenarumque diaphanis aluminofis parti- 
| bus juncta , vitrum clarius & lucidius facit, 
quod finealuminis additione multó obfcu- 
riusfieret. Sedde hifcepluribusin Arte vz- 
. triaria. 
|. 17. Cur aluminis cujufcunque aqua fLilla- 
titia , maxime rupei, carnes exedat , € vel 
ipfa metalla? Refpondeo, hoc fieri o£ phze- 
igmatis depofítionem ignis ope factam , qua 
libera , ingentem acrimonie vim adipifcitur 
|folvendis exedendifque: metallis opportu- 
nam. 
18. Cur. alumen (quammofum , quod Afíni 
fpeculum ob diaphanam fübítantiam vocant, 
igni injetlum uftumque , ftatim claritate nati- 
va perdita, gypft more albefcat? Refpondeo, 
hoc fieri o£ aquearum partium refolutionem 
ignis ope factam , quius evane fcentibus ter- 
reum corpus in gyp[4m degenerans remanere 
neceffe eft; quantum autem aquofitatis babue- 


Xx rit 














