



dies 
Seil. I. confiftentibus fieripotuiffe nemo dubitare 
debet. 
Reftat nunc , ut quo Naturz penicillo ani- 
malium nonnullorum ferme in lapide xam 
affabré expre.e fat, explicemus. Certé 
Nature femitz ita abditz funt , modus pro- 
cedendi in diverfarum rerum productione 
adeo occultus, ut nifiquis multorum anno- 
rum experientiafuerit inftructus , ac omne| 
ftudium fuum contulerit in perfecta com: 
pofitionis rerum indagine & exploratione, 
fierinon poffitut quisfolo intellectusratio- 
cinioad proximas, veras & genuinas cau- 
fas tantorum mirabilium effectrices per- 
tingere queat. Experiesia enim intelle- 
&um illuftrat , bic ves fingulas fingulis apté 
combinando ,tandem in caufarum abditarum 
:Sumod? defideratam notitiam perducit. /» perfecta 
figure i^ itaque Zmaginum , que in lapidibus paffim 
in àxis fu- reperiuntur expreffone , plures caufv partia- 
urat. Jes concurrunt: prima eft, Ji/ofitio quzdam 
materig adrecipiendam formam apta. Se- 
cundo requiritur & aliud quiddam , quod for- 
mam nunc banc , nunc illam veluti figillum 
quoddam materie imprimat , cui femper in- 
tervenit a/fio quedam vebementi magnet imo 
pollens , quo fimilia fimilibusad invicem al- j 
liciuntur. 
1Ad materiam quodattinet, illa primo mo/- 
li; quidem & humido quodam /imo imbuta 
effe debuit, aliàs enim duritie fua omnem 
refpueret penetrativam tinctorii fpiritus 
facultatem ; quod vel inde patet, quod o- 
mnesferé lapides in propria fodina mollio- 
res, tunctandem in adamantinam duritiem 
abeant , ubi ficcum a&ris afflatum fortiti 
fuerint. Forma veró feu figillum , quod in 
materia figuram imprimit, pariter duplex 
effe poteft : pure naturale, & ex naturali & 
artificiali compofitum. De priori dico, effe 
potuiffe Cadaver alicujus animalis , cujus 
pellis agglutinata materie adhuc molli illi 
figuram fimilem fibi imprefferit ope plafti- 
cz facultatis , quam in animalium cadave- 
ribus adhucremanere fuprà diximus ; imó 
Albet.M. Albert. Magnus /.1. Derebus metal.tract.2, 
Rex c.9.id expreffe dicithifce verbis: 4dmiralile, 
figuxe im»- inquit , omnibus videtur , quod aliquando lapi- 
primantur. deg inveniuntur; quiintus € foris babent ima- 
gines animalium, forzs euim babent lineamen- 
za, Cy quaudo franguntur , reperitur in iis ff- 
gura inteflinorum;que quidem alia ratione con- 
tingere won potuerunt ,niftex animali ibidem in 
faxum converfo. Dum enim in vitam anima- 
renon poteft, ob materiz fubjectz inepti- 
tudinem , faltem figuram ipfi imprimit fibi 
fimilem , idque fa/zsorum corporum in cada- 
verelatentium interventu, que dum à dis- 
pofita materia fale pariterreferta , a//raclu, 
uti diximus , magnetico , confluunt , fecum 
devehunt vim plafticam iis naturaliter infi- 
tam ; tandem confumptis flaccidioribus ca- 
daveris partibus, reliquum una cum figura 
infaxum vi lapidifica convertit, atque hu- 



MUNDI SUBTERRANEI 
jusrei luculentum zzdicium eft , hujufmodi 
perfectas rerum imagines , non totam faxi 
fubftantiam penetrare , fed in fuperficie 
tantum hzrere, quemadmodum omnes ii, 
qui hujufmodi fecandis lapidibus operam 
dant , Aufezónoi, quos rigidé circa hoc con- 
|fuluimus, teftantur. Quod vero fudinde fo- 
Lummodo pedes , caput , vel pes unus & alter 
compareant in lapidibus , hoc fieri potuit, 
| velob difrupti cadaveris partes , autob ma- 
teriz terrenz fluentis interruptionem,qui- 
bus partesà partibus divulfz , non poffunt 
nifi folas partes animalis oftendere ; unde 
| quoque fit, utnonnullz partes torte & vel- 
uti corrugatz fpectentur, quod ob pellis in 
aliqua parte ex materiz fluxu corrugatz 
motum accidere potuit. 
Expofitá ratione naturali figurarum ani- 
j malium in lapidibus , ex saturalz G9 artifícia- 
li compofitione quomodo id contingere poffit, 
exponamus. 
Certum eft , & experientia quotidiana 4 
docet, zn Tyburtinis fodinis intra ipfum ripe 
|xorum meditullium varzan[lrumenta ferrea, vest. 
|clavas, palas, malleosfofforios, quos Pic- 
|cones vocant , fimiliaque reperzrz, quz olim 
| ibidem reli&ta & foffa terra faxorumque ra- 
| mentis operta,tandem poft multum tempo- 
ris denuo cum faxo coaluerint : adeo enim 
tritum eft, fodinas Tiburtinas certo anno- 
rum curriculo novis faxisex vi coagulativa 
aque fulphurez, ex lacu Albulz totam il- 
|lam planitiem per fubterraneos meatus in- 
| terfluentis , repleri, ut deeo nemo amplius 
| dubitare poffit, & nos in Noffro Latio fusé 
| Deo dante id demonftrabimus. Przterea L;- 
iPhotomi five foffores lapidum,qui ingente nu- 
| mero ibidem laborant, ferefemperfuas ibi- relié 
| dem cafa: extructas baBent, m quibus G) (acra Binibusó 
| imagines, Crucifixi, fimiliaque ad cultum peris ize- 
| Divinum pertinentia quifque pro fua deyo- in &- 
|tione, uti nosnon fine fingulari animi fen- verás. 
|fu obfervavimus, erigit. Quz tota fupellex 
ipoftoperarum difceffum derelicta, varie di- 
|fperfa inter tot foffas facile perdi potuit: 
i poftquam enim unum locum faxis evacuá- 
jrunt, ftatim ipfas cavernas foffafque pulve- 
ribus, ramentisacterreftribus glebisoperi- 
refolent, ut hoc pacto, iota di odudi di- 
|xi, multorum annorum curriculo , tota il- 
[la rerum congeries in novum faxum con- 
| vertatur. 
j Hisitaquepofitis, jam dico ferz poffe, uz 
(una ex hujufmodi Zmaginibus luto involuta, 
| eodem modo , quo fupra de animalium ca. 
, daveribus diximus , freuram fuam imprimat. 
|Cum enim colores ex variis mineralibus 
| conftent unumque minerale, uti fuprà di- 
|ximus, alterum naturali magnetifmo tra- 
| hat, hinc fieri poteft, ut minerales particule 
imaginibus iwexiflentes , aliam. quampiam 
materiam mineralem fymbolizantem ade- 
ptz inea figuram fimilem imprimant. Hzc 
dum magno mentis zftu mecum pondera- 
rem, 
Saxifodine 
| 

Figure 
fape impri- 
fhuntur ex 
reli&is ima- 
i 

