















324 MUNDI SUB 
Sec. XII. omnia bene contemperata, incorporata fint , 65 
cum materia bumido con[umpto congelata fuerit, 
inde dium pulverem facies, 
ufum. Hocperatto , accipe was ventricofum cum 
collo flritio , intra quod plumbum , &9 intracol- 
lum unam laminam auream fubtilem , frve fupra 
orificium aureum denarium pones , ita ut foluti 
plumbi vaporem bauriat. Deinde accipe [upra- 
ditlam laminam ver fando , & reverfando [upra- 
ditum vaporem , (9 boc pacto lamina ita fragilis 
fet, it digitis inpulverem conteri po[t. Atque 
hic eft pa/vis argentum in aurum commu- 
tans. JEsuftum, quod arcanum ingreditur, 
ità preparari debet : «es frmili modo pulveri- 
zatum , aqua fimplici velmuriatoties lava , do- 
nec pror[us ficum fuerit , & ex boc fac pulve- 
rem. Eccefecretum Arabum tibi paucis ma- 
nifeftatum: Quod quidem experimentum 
certum eft, fed tamen fimile illi , quod per 
additionem conficiunt ; aurum enim in fat 
competenti quantitate fumptum , atque ex 
dictis fpeciebus, croci Martis, & ris vfti 
przparatum , fale quoque ammoniaco rite 
expurgatum ,actandem fupra argentum fu- 
fum , illud tin&ura fua, quz dictisfpeciebus 
copiofa inexiftit, non folum argentum in 
aurum tingit, fed etiam molem , & augmen- 
tum non exiguum illicommixtum confert; 
utitamen illa longa Cupellz, aut cinericii 
tormenta fuftinere nequeunt, quin tandem 
in id,quoderant, feparentur , ita quoque hfc 
nullam veram, & realem transformationem 
admittere poffumus. Hoc ipfum Secretum 
poftea etiam reperi paucisimminutis apud 
Paracelfum: qui tamen id tanquam ingens 
arcanum nepatefiat, enigmatis etiam, mo- 
reimpoftoribus folito, involvit. 
Novi & ego Principem, cujus famz con- 
do fultó parco, qui commercio cum uno exiis 
vuuium ciniflonibus , qui hujus farinz magifteria 
faiia. promittunt, inito; magnam ei, fi artisfuz 
experimentum verum, & reale coram fefu- 
meret , remunerationem pollicitus erat. 
Hicaureos montes jactitans,marein aurum 
tranfmutare geftiebat. Ad opus itaque fit 
progreffus. Crucibulo imponitur certa mer- 
curii duarum videlicet unciarum quantitas, 
cui additur non nifi granum quoddam pz/- 
veris rubri adinftar przcipitati , quod elixir 
rubrum vocabat, tranfmutativa vi , qua pol- 
lebat, mirum in modum commendatum ; 
hifce infuper affundebat certam quantita- 
tem liquoris aurei coloris , quem in phiala 
quadam vitreatenebat ; & dum eum fupra 
mercurium funderet, Principi dicebat:Sciat 
veftra celfitudo , hunc effe magnz artis in- 
greffum , quo pulvis cum Mercurio perfe&té 
penetratur ; Siquidem fine hoc pulvis, & 
mercurius fibi invicem commifceri non 
poffent: & deinde cooperto crucibulo cum 
certa quadam cera rubra atque igne fub cru- 
cibulo pofito , & follibusagitato, igne fta- 
Yopoftura. 
$n pra [entia 
quem re[ervalis ad. dem non adver 
TERRANE! 
Irum nobiliffimum , ftupente , & attonito 
| Principe,eduxit. Miratusautem fum, frau- 
tiffe Principem , uti poftea 
l'ipfe experientia doctus advertit: Quid enim 
facilius eft, quam aurum in aquam refol- 
vere, uti Spagyriftis notum eft, qui aguis 
fortibus & aurum , &argentum in aquam re- 
Ifolvunt , auro, quoad colorem fimilem ; & 
|talis fuit aqua impoftoris , cui ad fucum 
itegendum granum forfan ex arena, aut late- 
refumptum , czrimoniz ergó, utmagnum 
[quidpiam przftitifle crederetur, appofuit: 
jaqua vero aurea hifce fuperaffufa , & lique- 
facta, mercurio exfpiranteaurum id , quod 
Ifubaquz forma infuderat reddidit. Atque 
lhec funt Alchymiftarum miracula , digna 
Inon catenaaurea, qualem à Principe przmii 
loco acceperat , fed quam carnifices fimili- 
;busdare folent, fune aureo. "Tanta eft hu- 
jjufmodi nebulonum audacia , ut etiam fuis 
Inugis, & fraudulentisartibus mentes Prin- 
cipum dementare non erubefcant. Tales 
funt, qui jactitant, ex Mercurio Lunam fi- 
m,quam poftea rebus quibufdam tingunt, 
qui multiplici examini cupellz refiftunt,uti 
funt nonnullztincturz , quz quantalibet fu- 
fione repetita , vix tamen feparari poffint, 
adeoque argentum ad 18 carattas graduant, 
.obfpirituum mineralium, qui in aquisforti- 
ibus nidulantur, vehementiam ; adeó enim 
metallis perfectis fibi fympathicis adhzre- 
fcunt, tam pertinaciter agglutinantur , ut 
non nifi ingentibus ignium tormentis repe- 
titis vicibusfeparentur. Audivi nonnullos, 
qui certo certius artem fe tenere jactita- 
bant , & fzpius fefe experimento artis veri- 
itatem comperiffe; quo minustamen votis 
fuis potiti fintfuam vel ihadvertentiam,vel 
omilfionem alicujus circumftantiz , aut fi- 
milisrei neceffariz pretendunt ; confultius 
fané pro inadvertentia ignorantiam , pro 
lomiffione falfam damnatz artis promiffio- 
|nemfateri poterant, & debebant. 
|: Quam veró periculofum fit fidem habere 
iis quitanti momenti negotium cujufmodi 
artem. chryfopoéticam dicimus , inconfulta 
veritate rei temerario aufu per pfeudochy- 
micos, attentare aggrediuntur. Addam 
hichiftoriam meo tempore tranfactam , ex 
qua , quid de arte magna fentire poffis , pa- 
tebit. Complura jam labuntur luftra, queis 
ingens fama rumorque orbem pervafit, Au- 
guftiffimum Ferdinandum VM. Cefarem , jam 
tandem illud à tot feculis attentatum , ne- 
que hucufque obtentum Magnz artis auri- 
ferz arcanum felici fücceffu adeptum effe, 
per fapientes artis filios (veriusdicam pfeu- 
dochymiaftros) qui & ad conteftandam ve- 
ritatem , complura variis infignita hiero- 
|glyphicis fymbolis aurea numifmata Czfari 
infcriptaad perennem repertz artis memo- 
|riam publicz luci plaufu incredibili , verius 
I 
jxa 
| 
! 
l 
| 
tim cera mercurio mifta in fumum abiit, & non credibili, tradiderant. Ego fanetunc 




projecta deinde intra canalem materià , au-| 

j 
temporis Chymicz ftudio intentus, de - 
o 
uibus [s 
excu[ent 
Alchymiffa 
quando ne- 
gotium uon 
[Giccedit., 

