





















362 MUNDI SUB 
Se&. L fum fuiffe ; nil mirum in Capitolii teo 
olim palmam & pofteà ficum quoque excre- 
viffe, PJiniotefte; cum hujufmodi in hunc 
ufque diem in turris Capitolinz palatiique 
apicibus, uti & in ftatuis in Romanis virida- 
tiis collocatis cernantur , cüm vel vento, 
vel à volucribus palmz & ficus fructus illuc 
delati, & inter concavitates faxorum late- 
rumque putrefadi femine infito prodie- 
rint; in ftatuis vero decidua arborumrqui- 
bus circumdantur fpermatica corpu[cula po- 
ris marmorearum ftatuarum illapfa hujus- 
modi plantas produxerint : concava enim 
faxorum quemadmodum frequenti pluvia- 
rüm, nebularum rorumque infeffu unà cum 
ramentis ex faxis abrafis utplurimum in lu- 
tum , fi humidum adfit , aut in terreftrem 
glebam ; humido calore refoluto degene- 
rent, intra quam diverfa feminalium por- 
tionum corpufcula recepta , & tanquam-in 
genuina matrice digefta in plantam velani- 
mal pro feminis eó 
poflunt nontranfmutari. Quz vero ex terra 
virginea inloco , in quo nulla rerum femina 
effe poffunt, plantz excrefcant , uti non in- 
frequenter experientia me docuit , id fieri 
dico ex femine univerfali ab initio rerum 
terrz indito , quo fub certa combinatione 
nunc hzc, nunc illa herba excluditur pro- 
pria iftius climatis , fub quo provenire fo- 
lent. Siveró, uti Hiftoriz narrant, quando- 
que ex ftatuis eneis herbz natz funt, id non 
accipiendum eft, quod metallicis corpori- 
bus femen infit aut vegetabile aut fenfiti- 
vum , fed quod intra rimas & concavitates 
ftatuz , five à vento, five ab avibus diverfa 
femina rerum devecta, aut ex volucrum ex- 
crementis ibidem natz fint. 
Quzritur quintó. Quomodo berba & aui 
malia ex aquis fpontaneo ortuenafcantur? Non 
dicemus hic de herbis in aquis fponte na- 
fcentibus, quarum non eft numerus : fed de 
iis,quz in aquarum fuperficie fine radicibus 
innatantesíefe mirum in modum propa- 
Thoph. gant,cujufmodi Tleopbraffus Mnafiam her- 
bam effe dicit; & eam herbam, quod foZium 
nuncupant, & fine radice aquis ftagnanti- 
bus fupernatat : hoc pa&o mufcum & lentes 
ftagnantium aquarum foffis djpi(ss fuper- 
natare videmus. Omnesqui Oceanum At- 
lanticum fulcant, in admirationem trahit 
RUD herba illa , quam farga[[tm Lufitani vocant ; 
Juprfsis qua Oceanus his vel illis locis nunquam 
Oceani fla- certis & determinatis ita fternitur, ut viri- 
Palma 
e ficus in 
1edlo Capi - 
tolii. 
E flaiuis 
nets nata 
Flirpes. 
Qui fponte 
na[cantur 
ex aquis. 
/""*  dantia prata dici poffint; herba fine radice 
fundo inferta hinc inde pro ventorum dis- 
pulfu in fuperficie maris fluctuat, de qua 
Lew. ficLeriusinfua navigatione. Preterea, in- 
quit, per quindecim dies inter berbas mari inna- 
zantes ver[ati fumus, quarum tanta eft denfitas, 
tantaque copia, ut nifi fecuribus eas |fecantes, na- 
vigio quod illis frangendum erat impar , viam 
fecifemus , futurum autumo fuiffe , ut ibi  fubf-. 
tifemus ; quoniam autem herbarum illa copia 
devecti ratione ; non| 

TERRANE!I 
mare quodammodo turbidum reddebat , nos in 
paludibus ceuofis ver[ari credebamus , ac pro- 
inde Infulas quafdam im propinquo effe judica- 
Damus. Veritm jatla bolide , cui funis yooulna- 
rum longitudine alligatus erat , nec fundum at- 
| tigimus, ueque etiam Infulas ullas aut continen- 
| tem adoertimus. Cbriflophorus Columbus parpeutepb. 
|ter,dum novarum regionum detegendarum Él 
|per Oceanum. Anno 1492. expeditionem 
moveret, paulo ultra Canarias Infulas di- 
|greffus mare adeo herbidum reperit , ut id 
|pratum referret ; herba colore fubflavo ad 
| fenum jam exficcatum accedente , foliis à 
ma hortenfi non abfimilibus, baccis juni- 
perinorum granorum adinftar nigricanti- 
|bus. Quzritur itaque , uude berbacea bac pro-. sargafr 
igeniesoriginem fuam trahat? Dico fibacce herba origo. 
|hujufmo i feminis loco fint], uti revera effe 
|puto, hujus herbzgenefin minimé fponta- 
| neam cenfendam effe, fed non fecusac reli- 
| quas herbasfeminis , quodproducunt, vir- 
tute propagari. Audivi à noftris Patribus, 
(loco radicum mittere à fe filamenta quz- 
dam przlonga; quz tamen fundum non tan- 
gunt; unde dum nonfiguntur, prata non 
incongrue natantia dicipoffunt. Eft& hoc 
 confideratione dignum , quod nefcio quid 
[eidem rubre materiz adinftar criftz galli critafr- 
| gallinacei adnafcatur, quarum tactusadeó i. EE 
|periculofus eft juttemereattracatz manus 
jinflamment , inflammatas mirum in mo- 
[dum tumefaciant, unde ab eo tanquam à 
| veneno lethifero abftinenr. Si vero fponta- 
neam harum originem urfupracitatas her- 
bas effe credamus, hujus genefeos quadra- 
plicem rationem affignare poffumus: quarum puse 
prima eft, quodin fuperficie ftagnantis aqua riginem hu- 
magna vis pulveris &ramentorum infideat, /^ ^r^». 
làplantis vel animalibus corruptis profecta, 
ique ubi ambientis calore difpofitiones ad 
vitam neceffarias acquifierit, ftatim latens 
in eo visanimati feminis , in plantam ali- 
[quam efformare incipit. 4/rera ratio effe 
|poteft, quod hzc materia vità functarum 
ftirpium aut animalium proveniat exani- 
mantibus prius in aquis degentibus , aut ex 
excrementis eorum, variifque effluviis adi- 
[pofis , ob pinguem oleofamque naturam 
adaque faperficiem adinftar olei undique 
feratur , ibique percoctionem ab ambien- 
tis calore digefta , comparata fibi ad vi- 

Quadra- 
| 
Itam neceffaria difpofitione tandem ani- 
imam fibi ne&at , in formam fubftantia- 
lem plante novz vivificatricem. Tertiara- 
itio effe poteft, quod defubjacente materia 
perpetuus halitusad fuperficiem aquz fem- 
|per fecum adferat nonnihil excrementi 
pinguis écadaveribusanimalium, aut plan- 
[tarum quz putrefacta aque fundo adhzrent, 
iutifunt alga & mufcus marinus, ex quo tan- 
dem przviis difpofitionibus plantz hujus- 
modi oriantur. Quarta ratio ex tribus jam 
di&is coalefcit; ex halitibusvero hujufmo- 
di plantam oriri poffe , vel ipfe po Arifictel, 
fce 

| 
