




Cap. N. 
Unde dif- 
ofítio 6 
órarum in 
LIB. XII. PHILOSOPHIA BOTANICA. 
CaAPUT V. 
(De yarüs plantarum accidentibus , per que[liones enodandis. 
Uzritur primó, Cur arbores , que fub 
Zonatorridanafcuntur, folidiffme fent ? 
Frequenti obfervatione comperi , li- 
gna illa pretiofiora , que fub Zona torrida 
proveniunt,uti Santalum , Ebenum , Coc- 
cus , preterquam quod folidiffima fint , fi 
brasquoque fuas omnes in circulos difpofi- 
tashabere, de quibus poftea. Dico itaque 
hocfierio2 Solis motum , qui uti ferventiffi- 
mis fuis radiisà maneufquead vefperum, & 
deinde ex Auftrali plaga in Borealem, & 
rurfus ex hac in illam ultro citróque com- 
means continuó & zqualiter ferit, ita quo- 
que füperflua humiditate extracta intimas 
arborum fibras adeó coarctat, utfaxea mo- 
les effe videatur, in fuperficieaquarum na- 
tarenefcia. Quod in Zonatemperata non 
fit. Cujus rei caufa, ut luculentius pateat, | 
ab experimento eam oftendendam duxi. 
EXPERIMENT U8M. 
Q'Ecentur ar£orum diverfarum /gna fe&tio- 
neplana & recta, & comperies,ea que ex 
| 
! 
I 
jjorem vero arboris partem S B T , vix un- 
quam , utpote quz Borealem plagam inde- 
clinabiliter refpicit, verberet, hinc fit , ut fi- 
ibrarum ductusad Borealem plagam $ B T, 
frigore conflringantur, 
ex Auftrali veró parte 
continuó radiorum illi- 
fione,& confequenter vi 
caloris attenuati dila- 
tantur, uti in figura 'T 
T patefit. Verüm qui de 
ihifce plura defiderat , is adeat ZZ. 111. ar- 
?is Magneticg Caput de Magnetifmo planta- 
rum , ubi hujufmodi Naturz miracula fufiüs 
defcripfimus. 

ribus partibus atborem dicto modo trunca- 7,,, 
nonjam fub hyperbolica , fed paraZolica vel 
planis fub 'Temperatz quidem Zonz una 
iparte hyperbolas, ita in altera parte, nem- 

fusdsar- Zona torrida huc transferuntur, fibras in pe magis ad Boream tendente parabolas, & 
borum ([e- 
trunco cilyndraceo circulariter difpofitas 
habere, quz fub Zona temperata difpofitio- 
nem fibrarum , nefcio quid byperZelicum 
affectare. Quod uti menon exigua admira- | 
tioneaffecit, ita quoque caufam fpeculatus, | 
aliam non inveni , nifi So/is calorem tali fitu. 
arboresaliter & aliterafficientem. SiteZeni 
ligni zruzcus verbi 
gratia A. B , quem fi 
recta & Horizonti 
)JOf'f parallela fectione re- 
fcideris , reperies fi- 
braseflentiales, per 
quas planta nutri- 
mentum fuum fufci- 
pit,omnes in circu- | 
los difpofitas.Ratio- | 
: nem hujus rei paulo | 
anté dedimus, quia Arbores hujufmodi 
zqualiter ex omni parte à Solis radiis per- 
petuó feriuntur, unde circularem fibrarum 
difpofitionem confequi neceffe eft. Sit jam; 
lignum noftrarum partium qualecunque| 
tandem illud fit, quod fi dicta rationefecue- 
ris, videbis fibrarum ductus non jam circu- 
los, fed nefcio quid: parabolicum affectare, 
utiintrunco D apparet; Cujusreiratio ifta 
eft, quod fub Zona temperata Sol perpetub, 
feré eandem arboris faciem refpiciat ; fitin 
truncoS B T femicircu- 
lus Borealis;$ D T ve- 
ro Meridionalis; quo-| 
niam igitur Sol perpe-| 
tuo radiis fuis ferit! 
Bor, 

intra circulum quoque Arcticum ellipfes 
defcribat, ita quoque fieri crediderim, dur 
radii Solis in arborum teretes truncos inci- 
dant, fibras illorum juxta differentes radio- 
rum incidentium fectiones efforment. Vi- 
Ide quede hifce quoquein Arte Magna Lucis 
(& Umbretradidimus. Hifce cum penitiori 
indagine incumbo , mirum quid & obferva- 
tione digniffimum occurrit, & eft, quod. 
flolones feu virgzg alicujus arboris Lifariam 
fetlue , non fe nifi eo in loco, ubi fetlio fatla fue- 
rit, appetant ; Sed rem experimento often- 
damus. 
EXPERIMENT U M. 
]Nea concham quandam aquá refertam 
ponatur pars utraque ftolonis cujufpiam 
fecti fubereis alis fulcita: Dico, partes ubi 
ad invicem affluxerint, non nifi partibus, in 
quibus fectio facta fuit, confluxuras: vel fi 
partibus fuis fympathicis non fe contige- 
rint, parallelo fitureftituras: cujus reiratie 


Meridionalem arboris! 
fuperficiem S D T, ma-, 

eft, quod non appetant conjungi nifi eo mo- 
do, quo easnatura ad earum confervatio- 
nem 
Ex hifce collegimus, fi quis fu£ Borealio- Fibre cu 
1mundi par^ 
ret, futurum , ut fibrarum conftitutionem 5i jam 
hyperbolas; 
m T : Y 1n0do elli- 
. elliptica figura difpofitam reperiret; ratiopfes au: 
parabolas. 
l : : 
jeft, quod quemadmodum umbra Solis in er rent. 

