













454 
Seil, V. concentrationem liquorum Naturz negare 
prafumptuofiusaudeo , quod Natura quoti- 
die fieri poffe demonftrat. Quid enim aliud 
funt guttz aquarum, nifi fphzrulz quedam, 
quz extra centrum terrz conglobationis 
fuz centrum habent? quod & in Mercurio 
fupra tabulam marmoream effufo, ac mox 
in innumerabiles globos mobiles diffiffo lu- 
ce meridiana clarius apparet. Refpondeo, 
, veriffimum effe hujufmodi liquores in glo- 
bulos concentrare, quod naturz id contra- 
Cur 442 rium minime fit, imó valdé Nature con- 
gruum : cum enim guttz in ficco conglo- 
bentur,minime vi centri id fieri cenfendum 
eftfed ratione humidi, quod ex fe & fua na- 
tura ficcum refugit, dum enim ficco obfi- 
ftente humidum in planam fuperficiem fe 
diffundere nequeat, ut in globulo quid fi- 
mile attollatur, neceffe eft , quod in Mercu- 
rio, quem & aquam ficcam, & quz manus 
non lavet, ob internz ficcitatis vim lucu- 
lenterapparet, fiquidem homogenez Mer- 
curii partes ad fe contra ficcitatem fortiffi- 
me tuentes, ne diffolvantur, in unionem, 
quz nifi in forma globofa fieri non poteft, 
ficnatura requirente conglobare coguntur, 
circa quod ejus vi conglobantur ; imó fi vi 
centri hzc fierent, non eftratio, cur magna 
mercurii copia vel intra vas contenta aut in 
tabulam difufa, non ftatim in perfectum 
globum coiret, quod tamen experientiz re- 
CAPU 
MUNDI SUBTERRANEI 
pugnat, cum intra phialam contentus mer- Par; I, 
curius, non fecusacreliqui liquores planam Canoz. 
exhibeatfuperficiem, uti & in tabulam effu- 
fus magna copia ; quod vero minimz quz- 
dam particule in hujufmodi liquoribus in 
globulos ftatim conformentur, id fieri cen- 
feredebes , non vi centri , fed uti dixi , vi fic- 
ci, quod uti naturaliter tanquam contra- 
rium refugit , ita quoque cum circumfiften- 
te ficcitate fe diffundere nequit, ob leve mi- 
nime molis pondus in globum fefe facile 
conformat, & quotidiana experientia in 
poculis apparet, in quibusliquores ad mar- 
gines fcyphi in tumores attolli videntur, 
dum intermedia liquorum mole premun- 
tur. Aliter resinrelligi debet de conglo- 
bandis círca proprium centrum , haud fecus 
uti in elementarz fphera contingit, liquori- 
bus in vafe quodam vitreo contentis; hoce- 
nim, quicquid fibi fomnient Alchymiftz, 
fieri non poffe , imo apertam contradictio- 
nem involvere ex eopatet, quod in di&o 
vafe liquor igneus fuprà leviffimus, in in- 
feriori circulo, graviffimus foret, & ficde 
ceteris aquam,aérem exprimentibus liquo- 
ribus idem judicium efto; Quz omnia 
quàm perabfurda effe, quis non videt? Sed 
hzc omnia hic proponere volui, ne quis- 
piam impofterum male me philofophatum 
dicere poffit. 

T VIL 
Canones dnacepbalaotici , queis Artifte in. operationibus Chymicis dirigantur , quibuque 
operationes vere à falfis diflinguantur , tum ex Authoris , tum aliorum re&té 
fentientium Cbymicorsum mente. 
CANON L 
De Solventium feu menftruorum saura C | 
Cap.V1I. T 
lium , Vegetalilium & Mineralium ; quorum) 
facultate. 
Niverfa Chymiurgia , uti jam fzpe 
Monarchiam fefe extendit : 4nma- 
fingula extribus proximis Naturz princi- 
piis, $u/pbure, Mercurio, Sale,five quod idem 
eft, oleo, liquore & terracomponuntur, for- 
ma, pondere , confiftentia , proprietate, a- 
&ione & virtutibus interfe diftincta. Que 
omnia abfque ignisfive actualis, five poten- 
tialis minifterio diffolvi & in differentes 
formas immutari nequeunt : qui uti femper 
calidus & ficcus eft, ita quoque fieri non po- 
teft, utcontrarium fibi, id eft, humidum,quo 
caret, producat, neque ulli rei naturà ficce 
& aridz formam liquidam & aquofam dare 
póffit ; prout multi perperam opinati funt, 
dum ignem humidum dicere non funt ve- 
recundati ; verum hanc opinionem, à nobis 
alibi fufius confutatam vide. Ignis a&ivum 
rerum omnium principium , underes cun- 
&as, que igni fubjiciuntur , alterari, &de| 
di&um fuit, in triplicem Naturz | 
naturali fui temperamenti ftatu dejici , ne- 
|ceffe , exceptis auro, asbefto fimilibufque, 
[quz uti dictum eft , ignis qualiacunquetan- 
dem tormenta invité fuftinent ; reliqua 
vero uti metalla facile , facilius vegetabilia, 
facillime azimaliaab igne diffolvuntur ; quz 
omnia dependent à compactione corpo- 
irum, quz quanto fuerint fixiora, rantà diffi- 
cilius. quantó minus compacta ,tantó faci- 
|lius diffolutionem partium fubeunt. 
| CANON IL 
DeSolventibus feu menftruis /guorz£us. 
(Q)Mses illi liquores, qui fixorum com- 
pactorumque corporum vim attenuati- 
lvam & diffolutivam habent; fo/ventia dici 
poffunt, quz in tria genera recté fubdividi 
poflunt; ita utalii fint liquores aguo/f 9 in- 
fipidi ; alii acres &) corrofrvi; alii denique pin- 
gues && oleofi. Priorisgenerisfuntomnes a- 
quofi illi liquores infipidi,qui vegetabilibus 
lanimalibufque fuperaffufi per decoctionem 
infufionemque non tam diffolvunt ; quàm 
deducunt. 
Secundi generis vero acres. & corrofivi 

liquores 



























































Solventia 
menítrua 
quid pra- 
molliunt, & ad tenuiffimam fubftantiam fe. 
