










478 MUNDI SUB 
Sed. V. finefumptibusafportari curant : quamvis & 
in Hetruria inter montem Politianum & 
Pientiam ejus haud obfcura indicia obferva- 
rim. Hanc $cajolam in minutiffimum pul- 
vérem refolvunt, & ex ea paftam,ut vocant, 
conficiunt; deinde menfam vel tabulam 
fub quacunque figura ex rudi marmore con- 
ficiunt, quam & excavant nonnihil, & fun- 
damenti loco totam paftz maffam gypfo 
marmoreo miftam inducunt nigro feu fuli- 
gineo colore oleolini fübactam indunt , at- 
que adeo deplanant poliuntque , ut fpecu- 
lum, aut iydium lapidem exprimat ; Hoc 
peracto omni genere colorum maffas paftz 
feparatas imbuunt; deinde quicquid volue- 
rint, fupra deplanatam jam Tabulz fuperfi- 
ciem , delineant, hiftorias fcilicet, volu- 
crum animantiumque figuras & imagines 
foliaturis variis mire inter fe perplexis defi- 
gnant; Delineatione rerum peracta juxta 
variasimaginum umbras fubtili graphio ex- 
cavant, & pro colorum exigentia paftam 
injectam deplanant, pumicibus expoliunt 
in fpendidiffimam, atque adinftar fpeculi 
lucentem tabulam feu menfam ; quam & 
pro operisfplendore & apparente dignitate 
vili pretio , puta ro. 15. 20. fcutis vendunt, 
quz fi ex marmoris variegati infertione fa- 

CAPU 
TERRANEI : 
€ta fuiffet, vix 100. 200. vel 30. fcutis per- Pars TII. 
folveretur. Ut proinde fola res caras faciat 
hominum zftimatio. 
Dum Florentixz anno róór.morarer,Se- Flventiua 
reniffimus Joannes Carolus 9. R. E. Cardinalis!" 
Medices in cubiculum pro fuo in me meaque 
ftudia affe&u introduxit, qui dum mihi pul- 
cherrimasnitidiffimafque picturas , quibus 
totum conclave exornabatur, demonftrás- 
fet; rogavit, quafnam putarem hujufmo- 
di pi&uras effe , egoque refponderem ; à 
nobiliffimo haud dubié pi&ore factas effe; 
illefubdidit ; falleris mi Pater, has picturas 
ipenicillum non tetigit; quod cum mirarer, 
totam picturz & in ea procedendirationem 
expofuit. Eftque ejufdem prorfusrationis, 
quam in menfis conficiendis elaborandifq; 
adhiberefolent: Suntque hujufmodi imagi- 
nes&pic&urz perennes ; & fi quandoque 
pulveribusaut humiditate obfcurentur,fola 
fimplicis aquz lotione ad priftinum fplen- 
dorem reducuntur. Huc quoque revocari 
poffunt opera Mufiva , feu Mufaica, cujus- 
modi imagines cupularum 3. Petr? effictz 
funt ;neque diftinguuntur à przcedenti, ni- 
fiquodMufivum opus variis imbutum colo- 
ribus , & deindein tefferas fe&tumin forna- 
ce prius coquatur in perenne picture opus. 
TEudbM. 
De Gemmarum A dulteriis,. 
SEU 
(De fucata lapidum gemmarumque compofitione , partim proprio experimento partim 
periti[Simorum fcriptorum auctoritate &8 amicorum communicatione comprobata. 
fui, quibus gemmas quis imitari pos- 
fit, hoc capite obiter, quo pactoid ex 
mente Boéthi fiat, ut facilius falfz/à veris 
diftingui poffint, oftendendum fupereft. 
eset Majores quam fint , vifui fe offeruntgem- 
jeres vide- ze, dum multis fuperficiebus inferior pars, 
Md um ideft, eaquzciftz includitur,czlatur. Mul- 
9» (m.  tiplici enim fuperficierum reflexione, ma- 
gnitudinis fpecies quadam fpectanti pro- 
mittitur. Dum etiam inter inferiorem fu-| 
perficiem , & fuppofitami bracteam aér in- | 
termedius eft corpore vacuus, gemmz ma- 
jores, quàm fint , apparent. Qui aér corpo- 
ris vices fubit, actantó craffioresgemmas, 
quàm ipfe eft videri facit. Siloco aéris vi- 
trum fuppofitum fit aut cryftallus , & abs- 
que glutino vel colore intermedio; multo | 
uen major gemma, quàm eft, videtur. Sicolor 
195^ ^dditurinconjunctione cum maftiches la- 
chryma, aut vitrum coloratum fit colore 
gemmz ; non folüm major fed coloratior 
apparet, atque hic modus frequens & ufita- 
tuseft. Coloratiores etiam gemmz red- 
duntur, dum illorum inferior fuperficies co- 
Cap.IV. P2 capite modos nonnullos recen- 
[rem perfpicuum fufcipiat. Aqua gemmaspe- 
puratam. Depuratut, figranum maftiches 
cufpidi ferreo adhzrens igni adhibeatur , ut 
fluere incipiat, & excrementa opaca digi- 
torum preffu à parte perfpicua fecludantur 
& abjiciantur., Colores qui adduntur, varii 
funt, & rales,quos gemma defiderat. In fin- 
gulis capitibus veros colores, qui fingulis 
gemmis competant, docebo. Nam híctan- 
tum in genere fuci gemmarum oftendun- 
tur. Dixi nobiliffimum fucum effe cüm cry- 
ftallus aut pfeudoadamas,aliave gemma co- 
lore vacans & diaphanain aqua aliqua colo- 
rata maceratur , vel in igne, aliove modo ita 
tingitur, ut corpusgemmz intrinfecus colo- 
Aqux 
netrans exterebinthina & aqua vitz confi-8emms . 
penetrantis 
icitur, huicque coloradditur ex metallis ex- i»fuaio. 
tractusacin aqua urinz ftillatitia diflolutus 
acperalembicum elicitus. In hanc aquam 
tepidam cryftallus tepidus immittitur & 
maceratur aliquot horis, donectincturam 
inferecipiat. Recipit autem facilé, quia 
mollior redditurlapis. Ad raZeum colorem mubico; 
inducendum ctoco martis, ad viridem sru- lorisinda- 
gine,ad ceruleum Luná, faleammoniaco, & ^^ 
lore perfpicuo illinitur, acdeinde bractea |aquá forti, ad cyaseum zrugine, & lapidela- 

Íplendens fupponitur. Fit autem color |zuliopus eft. Czterüm quia ut dixi molle- 
perfpicuus , adjiciendo maftichen igne de- (fcuntgemmz , poffunt priftinz duritiei re- 
ftitui, 


