


84 MUNDI 
Sec YV. imo & ferpentes inventas Agricola docet Libro 
de Animazt. fubterr. j 
Qumeo — Cumitaque experientia hzc ita fefe ha- 
sive" beredoceat,merito quifpiam hocloco dubi- 
animalia 2 
faxisimna- tare poffet , quomodo Jaxorum terrarumque 
Jemtur.— meditulliabuju[modi animalia penetrarint, Cg 
quomodo ibidem vivere queant ? Quod ut pate- 
fiat, à pifcibus ordiar foffilibus, quorum sea- 
nulli vrot adhuc in nonnullislocisreperiun- 
tur, quidam in lapideam fubflantiam comverfr: 
De hoc genere pifcium, eorumque ortu in 
precedentibus fufe atum eft. Reftat ut & de 
vivis nonnihil dicantus. Pzfces foffiles ple- 
rumque vel ad littus maris, vel ad magno- 
rumamnium clivofa littora inter arenaceos 
cumulos reperiuntur. 
Dico itaqueeos ibidem becpacfo nafci poffe: 
Eotempore quo aut mare ventorum impetu 
ingentes arenarum cumulos in littora ad- 
volvit, aut fluminum inundationes ingen. 
teslimiacervos,in littora egerunt,fieri quo- 
que poteft , ut ingens pifciculorum copia limo. 
& arenis mifta una ejiciatur: que cum Pumi- 
do abundent obrivos perperuo ex montibus 
fluentes, perfubterraneas venas illuc deri 
vato, accidit, ut pifciculi intra arenarum 
limique gurguftia claufi, ibidem cum tem- 
pore ex fufficienti humore & terrz fucco & 
alantur & adolefcant : quoniam vero detu- 
mefcentibus fluminibus five maribus, terra 
zítu Solis aérifque calidi conftitutione, are- 
aa limo mixta exficcata lapideum quendam cor- 
zicem induit, hinc fit, ut vacua quzdam ex ni- 
trofo limo calore Solis contracto fenfimque 
lapidefcente, fpatia relinquantur, quz uti 
per fubrerlabentis humidi venas perpetuo 
implentur, ita quoque & fufficiens una cum 
fuctucircumfitz materiz ad vivendum nu- 
Qum» trimentumacquirant. $7 verb omni bumido 
iis deffituantur, limo undiquaque circumvoluti, 
' tum limo fücceffu temporis lapidefcente, 
quemadmodum in precedenti Lizro oftendi- 
mus, tandem & ipfi in Japideam fubflantiam 
vertuntur , nil prater figuram obtinentes, u- 
ti ex figuris citato loco /4pra adductis patet. 
Contingit quoque fubinde, parvulos per an 
guflas rimas 22tra. faxa pabuli gratia fefe znft- 
zuare , donecin patentiori loco fubfiftentes, 
ineam molem fenfim excrefcentes, ut dein- 
de per dictas rimas iisamplius remeare non 
liceat;ac proinde ibidem perrnanere cogan- 
tur : [Atque hic eft alter modus, quo fubin- 
de inter faxa reperiantur, quamvis v;205 j;- 
ces nunquam fime humido repertos experientia 
docuerit. 
Pari pacto ranz five rubetz fubinde in 
meditullio repertz funt; fed venio ad (941e4-- 
xoyoai , id eft, ranarum geuefin intra faxa 
peractam ;talisautem eft naturz proceffus : 
$i quandoque fperma ranarum limo alicubi 
involutum, interim limi fubftantia paulatim 
lapidefcenteaptum difpofitumque loculum 
calido-humidum na&um fuit, id ibidem in 
matrice fubterranei coloris vi animatum, 
Ranarum 
intra (aka 
erigo. 


SUBTERRANEI 
tandem razam exclufit,que uti humidi fuctu 
per poros faxi allabentis, fufficienti nutri- 
mento inftruitur, ita quoque diu intralocu- 
lum illum vitam fuftentare potuit, donec la- 
pide fe&o vivaexiliret. Conftat tamen azi- 
malia aéri concredita paulo poft emori. Quod 
itaque de pifcibus ranifque diximus, id de 
ferpentibus quoqsfoffliLus intelligendum eft. 
"Tertii generis animalia,quz femperfub- Tsbarum 
terraneam ftationem tenent, funt Za/parum "^ 
varia genera qu ea fere ratione inzerraad 
apertum fefe aérem babent, ficutipifces in aqua 
ad aérem : ficuti enim hi extra aquam diu 
vitam continuare non poffunt, fic & illa 
extra terram. Utrum verà b«c animalia oculis Yelp em 
natura Z»ffratfa fint , multos dubitare video, 7, opi. 
ea de caufa , quod cum terre vifcera fem- vime» non 
per incolant , fruflra iis in perpetuis te- f eem 
nebris degentibus, oculi conceffi videantur ; hibent, si- 
cujusrei veritatem ut comperirem, talpam ?/»e 
in fuburbano noftro interceptam ,rafototo 
capite diligenter , an alicubi detegerentur, 
exploravi,& tandem duo veluti minuta fora- 
mina acu facta deprehendi , quibus tamen 
necdum confifus , cuticulam quà tegebantur, 
dilatavi nonnihil; deinde microfcopio adhi- 
bito, folito mihi ad res minutioresexplo- 
randas inftrumenro , oculos /ucidiffrmos , qui 
nihil prorfus à ceteris animantium oculis 
diverfum haberent, deprehendi ; unde con- 
clufi, cuticulam oculos tegentem à Natura, 
ne in fubterraneis partibus , ubiiis non in- 
digent, detrimentum aliquod ex pulveribus 
terreftriumque partium ramentis pateren- 
tur, conceffam fuiffe : quiatamen nonnun- 
quam extra terram emergere coguntur , ad 
directionem viteque tutelam , oculis vt in 
ceteris animantibus , Naturam id privare 
noluiffe. 
Secundo. Suntnonnulla auimalia que by-. Gua avi- 
Lerno tempore in fubterraneis cryptis , mon- Mn 
tium cavernis,arborum cavitatibus,riparum up inco- 
foraminibus /atent , [tivo vero tempore pri- vt. 
mum in lucem apertam prodeunt, in coacer- 
vanda neceffaria nutrimentorum provifto- 
ne in hybernum tempus mira fane provi- 
dentia diftenta : funtque vel ex z»feél;s vel 
murium generibus , vel volucrium , quadrupe- 
dumque generibus; & deinfectis quidem,mu- 
fcis, formicis, ferpentibus, teftudinibus, cz- 
terifque uti paffim notis, ita nihil dicam. 
Murium varia genera narrantur. Eft inter cg- 
tera mus 4Jpeflris animal mediocris canis 
magnitudine, quodin Alpibus utplurimum 
reperitur, quod toto hyemis tempore, intra 
montium cavernaslatet fomno fopitum, z- 
ftivo tempore tandem prodit provifioni in- 
tentum. Intra cavernas magnam fe co- 
piam convehunt , veluti f/rata quedam, qui- 
bus commodius'quiefcant ; os veto caverse 
multiplici farmentorum contextu , ne aéris 
teniporumq; injuriis,aut vulpium leporum- 
que infidiis infeftentur, mira arte obftruunt, 
in quibus fubinde quatuor, quinqueaut fex 
fopiti 
Murium 
varia ge- 
nera. 
Natura 
muris ail- 
peftrn. 
