


LIB. IX. DE VENENIS 
Cap. 1I. 
127 

Sui, Xhalatione femper quoddam virwlestum 
aéràoexis nidulatur,ita quoque primo deinfectis qui- 
nr bufdam Natura providit, quz putredinofo 
tur. confluxu, exquo originem fuam traxerunt, 
infe derivato acrem quodammodo purga- 
rent:cujufmodi funt mufcz,aranei,vefpz,o- 
mnia alatorum infectorum genera, ex aque 
putredine ortum nacta, quz poftea in hirun- 
dinum vefpertilionumque, & fimilium ani- 
mantium alimentum cedunt. 
Hincquoque omnia vegetabilia ex infita 
awmaja malignz qualitatis putredine pro diverfa 
«je vlue- plantarum arborumque fpecie, diverfa ani- 
gue malcula generant, non alio fine, quam ut 
veneno ab iis attracto plantam à perniciofa 
qualitate liberent. Iterum, non eft animal 
quod ex putredine in eo exorta vermes non 
generet, non alio fine, quam ut nociva qua- 
litas ex putredine alicubi nata in animalcu- 
la veluti malignz qualitatis burfas quafdam 
vivas derivata , animaliaà fuperfluo noxiz 
qualitatis humore vindicarent. Sed hzc de 
genneticz virtutis ex putri efficacia in fe- 
quentibus fufius, & in X11. lifro ex pro- 
feffo. 
Cur Natura 
mua.  Cumitaque Telluris corpus innumerabili 
Hu . H P 
sramfas, terrarum,mineralium, faccorumque vatieta- 
aunt qu4- te fcateat, hinc fequitur, quod hzc per Sub- 
jouer terraneum calorem diverfimodé alterata, 
phon.  totvwenenorum differentium genera, quot in 
naturarerum differentia mixta funt, confti- 
tuat ; quz quidem uti malignantis naturz 
funt, ita quoque ne univerfum inferiorem 
Mundum inficerent, partim in plantas ve- 
nenofas partim in ferpentes, aliaque innu- 
mera, veneno turgentia animalia , uti poft- 
eaex inductionererum oftendetur , dege- 
ferant. 
Sw "Iria veró potiffimum in Subterraneo 
Jint Me S regno reperiuntur, quz Íyngeneis fuccorum 
m terreftrium , mineraliumque partibus com- 
mixta, omnem vezenorum varietatem con[1z- 
zuumt , & fant fulpbur, Mercurius, five argen- 
tum vivum, ($ [2]. $u/pbur vehementi calore 
aduftum , & veluti per fubterraneum ignem 
fublimatum , ubicunque terram appropria- 
tam repererit , ibi aut Arfenicum , auripi- 
gmentum, aut fandaracham , aut rifigallum, 
quz arfenici quzdam fpecies funt, & ex ad- 
ufto fulphure originem habent, venenum 
producunt : Mercurius veró perignem fub- 
terraneum fublimatus ubi analogicum fibi 
proportionatamque materiam repererit, ibi 
autantimonium, aut ceruffam, vellithargy- 
rium, vel fimile quid mercurio füblimato 
: haud abfimileproducit, quod pariter effica. 
ciffimum , & pené infuperabilis malitiz ve- 
nenum eft. Iterum variorum falium,vitrioli, 
nitri aluminis cum fülphureis;aut mercuria. 
libus,bituminofis, naphthzifque liquoribus 
mixtura, novum pro varia compofitionis 
combinatione venenorum feminarium con- 
ftituit, utiquetanto perniciofius, quanto ex 
In are vero, uti ex putredinis virulentz | Subterranei caloris vi magis , 
magifque 
fixatum fuerit. 
Hec tria venenorum principia prc varia, 
[quam in terreftribus , mineralibufque cor- 
|poribusfundant, miftionis combinatione, 
jinnumerabilem fuppeditant venenorum va- 
[rietatem. Hinc nullum aut minerale, aut 
i metallicum, vel terreftre corpus eft, quod 
non venenofa qualitate unum plus vel mi- 
[nus altero polleat: quod ita effe, isfolusfor- 
(fan negarit, qui admirandorum , quzex 
iSpagiricz artis operatione eruuntur arca- 
jnorum Naturz fuerit ignarus. Atquehzc de 
[venenis, qug 2n mjneralium regno generan- 
itur, dicta fint. 
|. Si jam vegetabilem Oeconomiam exa- Hebe ve- 
(&ius perfcrutemur , luculenter reperiemus "22e ?- 
omnem vezeuatarum plautarum;arborumque venentfis 
/fobolem, aliunde originem fuam non Dàn-poraium 
Cifci quam ex ipfius terrz venenatisfuccis 3 vaporibus. 
|ex cujuflibet enim terreftris, mineralifve 
| veneni fpeciei fermentata putredine , vel 
levi naturz motu herba nafcitur fucco ve- 
| nenofo quoad proprietates confimilis, vel fi 
putredo altiorem gradum nacta fuerit , ani- 
| mal ex ferpentum, infectorumque genere 
nafcitur prorfus venenofz putredini quoad 
|proprietates & vires confimile. Unde patet, 
omnia quz ex putri virulento nafcuntur a- 
wmimalia,venenoa effe, & tanto quidem atro- 
;Cciori veneno imbuta ; quanto venenorum 
imineralium , queis putredo conftituitur, 
|vehementia fuerit major. 
|. Sed exemplo rem declaremus. Sunt in E veneno- 
minerali regno, uti diximus , Arfenicum, OTid 
| Mercuriis fublimatus omnium zerreflrium utredine, 
venenorum potent; mum, utpote rofiva & pu-2ímado 
trefactiva virtute pollens, qua omnia COr- venenofz, 
rodit, & in tabum vertit. Hujusfermentata Dune IS 
putredo producit napellum , aut aconitum DE 
virulentig arfenicali prorfus fimile : fi vero 
in excellentiorem putredinem fublimetur, 
tunc velafpidem, vel ptyadem generat, ve- 
neni atrocitate formidabilem ;neque vene- 
num napelli differre videtur à veneno afpi- 
dis, nifi quod venenum in napello humidi- 
tate nonnihil obtundatur , in afpide veró, 
aut ptyade veluti exaltatum , uti fpiritofiffi- 
mum , ita efficacifsimum redditur: horum 
enim morfu omnia mox humani corporis 
membra corrofa, putrefactaque in tabum, 
eo prorfus modo quo arfenico aut napello 
fumpto,refolvuntur. 
Quod fi putredo quzdam mercuriali viru- 
lentia imbuatut, tum, calore externo à po- 
tentia in actum educta, generabit aut dra- 
cunculum virulentum,, autfi putredine ex- 
cellentiori fubje&um imbutum fuerit, dy- 
pfadem ; quz tria venenorum genera ejus 
virtutis funt, ur intusfumpta fine remedio" 
hominem corrofione , & inexftinguibili fiti 
interimant. 
Iterum fi Arfenicum , Mercurius , & vitrio- 
lum aduftum putredini commixtum Ed 
nafce- 





