




Sect. YI. 
"Araneus 
eccidst bu- 
fowem , c 
eur ? 
Nicander. 
Cap. V. 
152 MUNDI SUB 
luculenter docet in mineralium faliumque, | 
nitri, aluminis, vitrioli, refolutione ; équi- | 
bus tametfi concretis corporibus, fpiritus | 
tamen adeó fübtiles , & efficaces educit, ut | 
eorum violentiz nihil pené refiftere pofle 
videatur , uti ex vehementi eorum corrofio- | 
ne conftat; & ex craífis vegetabilium vene- 
noforum fuccis quoque patet, qui intus 
fumpti, & calore fervefacti , ftatim virus 
fuum fubtile exerunt, eo fymptomatum 
comitatu , quem fupra in Napello, cicuta, 
aconito, veratro, fimilibufquerecenfuimus. 
Non dicam hic de animalibus. Quid fpiri- 
tibus five vitalibus , fiveanimalibus, fubti- | 
lius, tenuiufque effe poteft? quitamen non 
nifi fub lenta fanguinis maffa, nervorum- | 
que dura compage nidulantur. Unde ra- 
metfi venenum vipere à terreftri ejusnatura, 
& ad oculos frigida , multi frigidum efle! 
putent; ex hifcetamen, aperté patet, vene- 
num , id eft, fpirituofum viperz liquorem 
effe quàm maxzmé calidum , utpote ab zftu 
cordis, bilifque aduftioneprobé concoctum; 
Cum impoffibile fit, craffum liquorem à fri- 
gore elementari coagulatum , tenuem & 
actuofum effe poffe : é contrario veró omnia 
fubtilia, & penetrativa, uti à calore procedunt, ! 
itaquoque natura fua calida effe, non ele- 
mentaris modo caloris, fed fpiritum fali- 
norum , aut Mercurii , fulphurifque, quo- 
rum naturam participant, virtute, & pro- | 
prietate. 
His fequitur ratio antipatbie venenorum, 
&in hoc unico confiftit , quod vene- 
num unius animalis efficacius, potentius- 
que fit, alterius animalis veneno. Hinc ara- 
neus occiditbufonem , quia venenum illius 
fubtilius , actuofius, fpirituofiufque eft , ita 
forfan, fi per experientiam nobis conftaret, 
Afpis, Dipfas, aut ptyas, que omnium poten- 
tiffimis venenis pollent, operas morfas ve- 
neno debiliori imbutas ecciderent ; quemad- 
modum de anguibus Argolicis narrat N;- 
cander , qui Afpides morfu fuo interimunt. 
Hincetiam patet, cur ferpens ejufdem fpe- 
CONSECTARIUM I 
| proindeprogreffus ejus non melius, 
TERRANEI 
naturali , iifque propria, zquales funt fine Cop (e£f. 
ullo exceffu ; unde tantum abeft, ut fibi mu- 
tuó noceant, ut potius fe foveant, confer- 
ventque hac virtute , velutidotequadam à 
natura jiis attributa. 
CONSECTARIUM Il. 
Hincpatet, quomodo venenum vipera pro- 
pagatione fui tantas flrages edat ? dico, quod 
id ftatim , ac vulneri per morfum inditum 
fuerit, mox operetur ; non fecus, ac fi quis 
efce , vel fomiti fcintillam ignis injecerit, 
quz ftatim velociffimo progreffu intra exi- 
guam moram , etiam magnam fomitis par- 
tem, nifi obfiftatur, fubitanea ignis propaga- 
tione deftruit, confumitque : eodem prorfus 
modo venenum agere cenfendum — X 
eft; cum enim caufticum fit, intro 
fumptum qua data porta ruit, fufque 
deque vertit omnia , rodit omnia , 
incendit omnia ; donec fpiritibus 
vitalibus exceffivo calore confum- 
ptis tandem animal conficiant ; ut 
quam per mozum acceleratiouis gra- 
vium defcribi poffit; cujusrationem 
vide in primo Libro hujus Operis de- 
fcriptam. Quemadmodum enim la- 
pisquantó centro vicinior eft , tan- 
to majora fpatia conficit , id eft, 
tantó velocior eft , ut in fpatiis A B, 
BC,CD, D E. videre eft ; in A, fi- 
quidem tardiffimus eft; in A B fpa- 
tio velocior, & adhucin B C , velo- 
cior, & hoc pacto femper velocior 
ufqueadquietisterminum. Eodem 
modo, fit A , lzfi hominis vulnus ; 
cor loco Eaut F. Dico prima hora, 
v.g. à fumptione , venenum tardius 
operari ; fecundà horà, jamviribus acqui- 
fitis celerius virtutem fuam promovere ex 
A in B. horátertià adhuc velocius ex Bin C. 
& horá quart adhuc velocius ex C in D. 
horáquintá omnium velociffime ex D in E 
aut F propagatum , tandem folita tyran- 
nide omnia fibi fubjicit , & confequen- 
ter in E quietem quam mors affert , ter- 


ciei, alterum óuouJii non ledat; quia virtute 
minat. 
P 
(GWASBBRUTEUSVE 
Quomodo venena nonnullis animalibus non noceant , & quomodo venena per mor[um 
canis rabidi , & TTarantule, non nifi determinato tempore fefe exerant. 
Ovimus, animalium venenatorum 
CNN] paftu dele&ari Ciconias , Aquilas, 
Gallinas, Anates, Porcos , Cervos, 
fimilefque , quz tamen nullam iis noxam 
comefta inferunt i eur paucis me expe- 
diam. Dico, id ex fummo, & exceffivo calore, 
quo dicta animalia, przfertim volucria pol- 
lent , provenire. Quia tamen animal ne- 
quaquam hunc effectum 'elementari calo- 
re przftare poteft , haud dubié aliud ad- 
nexum quid latet, quo feab omni veneno 


przftet tutum , quod jam explorare tenta- 
bimus. 
Jam alibi oftendimus, omne volucrum genus: voucrs 
infigni falisuitri copia turgere , quod falis ge- 
nus calore naturali excitatum , partim in 
excrementa, partim in pennarum amictum 
deftinari, pennarum ex zitro fixo fub fpecie 
vitri expurgati conflitutarum ratio fat. de- 
monftrat. Hoc itaque fa/sitrum fülphureà 
tincurà fetum mirum in modum calorem 
naturalem in ftomacho potiffimum ita cor- 
roborat, 

