


Sed. YI. 
Cur metal- 
lum igne 
purius red- 
datur 
190 MUNDI 
colligantur, vi caloris non recedit, fed ita 
attenuatur, & excrefcit, ut attenuet quo- 
que& rarefaciat partes, quas nectit; & hinc 
eft metallicarum fluxus partium. Quod & 
inde patet : fi enim metallis heterogenea- 
rum partium mifcellz , glebarumque terre- 
flrium quifquiliz admixtz fuerint , fole 
homogenez metalli partes fluent , czteris 
diverfi generis rebus velin fcoriam, vellop- 
pam pompholigem, fuliginemque , cum ali- 
qua metalli diminutione abeuntibus. 
Atque hzc eft razo , cur metalla igne torta 
puriora evadant , quia partium heterogenea- 
rum mifcellz non bene compac&tz , & humi- 
do aqueo abundantes, ignis attenuatione 
defectuque vifciditatisavolant, metalli hu- 
mido ob vifciditatem irrefolubili. Quod veró 
metalla fluxu rarefíant experimento Fabri | 
compertum habent; fi enim in candenti fer- 
ro foramen 'effecerint, id multo candente 
adhucferrolatius,quam ubi id refrigeratum | 
fuerit, reperiunt : ficut enim ferrum calore 
majorem , ita frigore conflrictum minorem | 
locum occupat. Sed de hifce pluribus in| 
SUBTERRANEI 
CONSECTARIUM II. 
Hinc patet quoque, omnium meteoro- 
rum genefes di&a Naturz induftria fieri, 
atque adeó omnes generationis , corruptio- 
nifque leges,tam in majori, quàm minori 
Mundo inde pendere : quamvis enim o- 
mnium fpzrituoforum effluviorum vari, & in- 
numerabiles pené differenti conftituantur, 
ad duo tamen , tanquam ad genera reliquz 
omnes revocari po[Junt ; fcilicet, ad bumida, 
| & ficca, quorum ifta vaporum , hec balituum 
nomine indigitantur ; quz cuncta in tri- 
plici Naturz regno , minerali, vegetabili, 
| & fenfitivo vires exerunt : Mzzeralia, && Me- 
tallica corpora fabterraneo Vulcano follici- 
tata, attenuataque in vapores , vel halitus 
refoluta , in fuperficiem ufque 'Terrz exti- 
mam exaltantur, ubi ceeleftibus radiis per- 
cuffa, & ad maximam fubtilitatem redacta 
talalium vero , fenfitivorumque omnis gene- 
risfpirituofz fubftantiz pariter co:lefti luce 
percuffz , refolutzque rurfus a&reo concre- 
duntur Oceano, ubi frigore refolutz ,denuo 

Confedl. 
i magnum illud aéreum mare replent; vege- Metewe- 
TUI CirCu- 
latio. 
XI. Libro de Metallicis artibus , ubi & hzc | per nives, grandines, pluvias, nebulas, ro- 
omnfa experimento comprobatareperies. ires, terre reddite , quifquefpiritus, adid, 
undeavolaverat , corpus nativum magneti- 
CONSECTARIUM L (co quodam tractu confluit. Sedde hifce fa- 
AT que hincluculenter colligitur , quonmo- | fius U/timo Libro, ubi novam Phyficam for- 
do calore attenuentur G8 fluant omnia , uti-| fan hucufque vix notam aperiemus. atque 
que fapientiffimo Naturz confilio, utvide- has Narurg eperatiemes ars imitatur, qug 
licet perpetua, perennique rerum viciffitu- | mineralia , vegetabilia, animaliaque diftil- 
dine univerfa Geocofmi facies mutetur; & lando, inde totaquas olea fpiritufque extra- 
quia iid eft viuculum , quo partes fpi- ' hit differentes, quot inrerum natura diffe- 
rituoiz cum corpore , & materia conjun- | rentia mixta funt: ita ut per Sa/em fixam ma- 
guntur, foluto vinculo fpiritus àcorpore, teriam phyficam ; XP Mane humi- 
fine ullo tamen eorum interitu , fedfepa- dum , omnium gluten ; per Sulphur vero 
ratione tantum facta, ita recedant , ut fem- | omnefpirituofum veteresPhilofophi intel- 
per tamen in materia nonnihil fpirituum | lexerint; ex folo enim fimplicium elemen- 
adinftar Naturzfeminum , remaneat : qui |torum confluxu, tantam, tamqueinnumera- 
fi rurfus ad iftiufmodi corpus deferantur, | bilem rerum diverfitatem nafci , credat, cui 
magnetica quadam /ege , ab iis , qui intusre- | placuerit; Ego aliter à natura doctus, hic 
manferunt, attracti ,unitique novo humido | non ea, quz Metaphyficos conceptus, fed 
colligantur. Atque hzc eft mira innatura |quz Phyficam experientiam concernunt, 
rerum phyfica e«eóxAeci. — ' tradenda confultius effe exiftimavi. 
Siuisicy mibi n dato 
i grape PA Tuque opa d 
Caterorumque Mineralium fodinis, Fofforumque morbis & remediis. 

Miranatu- 
*4 circula- 
tio i» quo 
eonfiftat. 

C "Avfp SU po 
Quaenam ad perfectam Metallice Artis notitiam requirantur , [ive de conditione 
Prefecli fodinarum. 
Cap. Y. Ntequam Artis noftrz Merallurgice |fe&us , Divinum cultum omnibus ceteris Regula 
adyta profundius ingrediamur ; pri- przferat, memor illius : Quaerite primiim Re- prafelo fer 
; mo quidam ad omnimodam bujus Artis gnum D E t, C9 ceteraomnia adjicientur vobis; vanda. 
motitiam requiratur,quibus dotibus,& naturz 
talentis infiructum eum effe oporteat, qui 
hujus facultatis profeffionem fufcepit , pau- 
cis exponemus. 
Primo. Metallurgus, five fodinarum pra- 
ne, dum follicitius terrenos, caducofque 
fcrutatur thefauros , avaritiz voragine hau- 
ftus, animz fuz jacturam patiatur. Timori 
itaque Domini juncta affiduitas , & diligen- 
Ua, qua omnia juxta metallicz Artis cano- 
nes, 


