










Sect.IV. 
Hydropi, 
Cap. V. 
Agricola. 
Plinius. 
Corinthii 
aris tmiftu- 
7A. 
Eleifrum 
quibus con- 
jtet. 
Tacitus 
probibuit 
fifluram 
alterius mt- 
zAlli cum 
anro. 
224. MUNDI SUBTERRANEI 
drachma olei juniperi,hydrope laborantem |tici alteretur, qui ob contactum angulorum 
ampliffimum fructum effe confecuturum | duriffimarum gemmarum produci poffet : 
pollicentur , & tandem ftomacho labefacta- neque aliud metallum ad hocperagendum 
to plurimum prodeffe aífeverant. In' phar- | opusidoneum effe videtur, quoniam colo- 
macopcis denique mortariaargentea cum rem, & qualitatem gemmarum inquinare, 
piítillis pariter argenteis ad gemmas con- | & alterare poteft. Cum autem in mortario 
terendas pro confectione hyacinthina fer- argenteo preparatz fuerint, hocincommo- 
varidebent, neà pulvere lapidis porphyri- 
CAPU 
dum à gemmis procul dubio arcetur. 
ao. 
Metallorum. Miflura. 
AturainYerrg utero progignens me- | 
tallainterdum duo vel tria , vel qua- 
tuor permifcet , ut alibi enucleavi-| 
mus: hinchomines à natura edo&i, tefte ! 
Agricola , rationem mifturz merallice ad u- 
fum reduxerunt : imó aliquando cafus idem 
monftravit, quando referente P//nio, incen- 
fa Corintho , aurum & argentum & zs in u- | 
num confluxerunt,& fic fortanaquodammo- 
do tribus Corinthii zrisgeneribus tempera- 
turam affignavit, quorum candidum quafi 
argentum refulgebát,quoniam id in miftura 
przvalebat : alterum, in quo fulvus color, ob 
auri dominium nitebat ; Tertium, in quo 
zqualis omnium miftura conftituebatur. 
Itaque zaturam C9 fortunam ars € fraus imi- 
zautur : dum metalla addentes metallis, ho- 
mines varias producunt miíturas,quas Grz- 
ci xefpa(e, Latini temperaturas appellant. 
Artifices igitur duo, tria , vel plura metalla 
fimplicia aut mifta copulare queunt , aut 
metallum fimplex cum miíto, & viciffim, 
aut duo fimplicia cum uno, mifto, & vice| 
verfa , vel tandem pura fimplicia cum uno 
fnifto vel duobus , & in his pariter viciffi- 
tudo fervari poteft : Item vile aliquando 
metallum cum pretiofo folvitur, & é con- 
trario, pretiofum viliadditur. Primó auro 
argentum multifariam mifcetur, & hz o-| 
mnes mifturz carent nomine , ut fuperius 
fuit manifeftatum , folum miflura auri xeci- 
piens quintam portionem argenti , e/ecirum 
nominatur. 
Caterüm quando homines portionem 
vilioris metalli cum mafía pretiofioris com- 
pendii caufa fundunt, abfque dubio frau. 
dem incurrunt ; licet 47z/fices aliqui poffe 
id fieri fibi perfuadeant conceffu & benefi- 
cio Principum, ut nummi aurei non puri, 
fed cum modica argenti portione cudantur. 
Hodie quoque Principum conceffione in 
cudendis nummis, miftura metallorum u- 
tuntur , quam opifices & aurifabri Legam 
nominant: Nihilominus Tacitus Imperator, 
referente F/avio opifco in Oratione ad Sena- 
tum cavit, ne quis argento publice vel priva- 
| 
| 

tim zs permifcere, neque auro argentum, 
neque zri plumbum auderet; alioquin cum 
profcriptione bonorum capitale judicium 
incurreret, Quanquam olim, /op;fco tefte, 
nonnulli plumbum zriaddiderint, ut num- 
mos minime probatos cuderent. Fa£ri ar- 
gentariifibi perleges licitum effe hanc mi- 
fturam procurare pronunciant , dum fu- 
munt decem uncias cum dimidia argenti, 
& dimidiam zris unciam, ficque libralem 
argenti maffam conflant. Chymicorum non- 
nulli zs dealbatum argento addunt, & pro 
|fincero argento vendunt, cum tamen hzc 
fraus fub vitz periculo fit prohibita. Hodie 
plumbi nigri decimam partem mifcent cum 
flanno, & ex hac miftura patinas , vafa & 
multa alia hujus generis opera formant, 
Quondam etiam ri ferrum mifcuerunt, 
quod multis fraudi fuit. 'ot igitur modis 
metalla viliora pretiofiori permifcentur. 
At vice verfa hoc criminis loco non eft re- 
ponendum,quando metalla pretiofiora vili- 
bus adduntur. Poftremo funt quzdam me- 
tallorum mifturz, quz ab operibus ex illis 
miflura , quz ex ternis vel quaternis plumbi 
argentarii libris, & centenis ?risintegratur, 
quz varia vaforum genera ingreditur. Alia 
miftura vocatur Zem£ardaria,ex qua tormen- 
ta bellica fabrefiunt, hzcautem fit, dum fin- 
gulis libris viginti eris una plumbi candidi 
Vopifcus; 
Varie Chy- 
"micorsns 
fraudes iu 
adulterande 
argento. 
|refultantibus nomen fortiuntur, ut o//aria Mifurecl- 
laris. 
additur. "Tertia fit miflura, quando e£ foni- varia vi- 
tum fexdecim libris albi plumbi femilibra 
plumbi cinerei copulatur. Quarta miftura 
componitur, quando duz portiones plumbi 
nigri, & tertia albi conjunguntur; hanc V e- 
teres f/'annum tertiarium appellarunt, quo ad 
fiftulas folidandas utebantur, hanc miftu- 
ram vulgus $a/daduram nuncupat. Quinta 
miftio eft,quandó zquales portiones utrius- 
fiuread &- 
tenfilin, 
queplumbipermifcentur: hzc miftura P/i-Plnius, 
nii etate, Jfannum argentarium vocabatur ; ex 
hac noftris temporibus orbes & patinz pa- 
rantur. Paritér dealiismifturistam fimpli- 
cibus , quàm compofítis differendum eft, 
cum miftis omni tempore addi poffint. 
CA- 
