$2. DE RE METALLICA 
bombardz quae in manu teneri poffünt;hodie raro fiunt ex ferro;maenze 
nunquam, fed ex zerís € plumbi candidi quadam miftíone, ídcírco in zes 
& plumbum plura maledicta conferunt, quàm ín ferrum, Hocloco eti» 
am commemorant eneum Phalaridís taurum, eneum Pergamenorü bo 
uem, canem ferreum, eculeum, manicas, compedes,cuneos, uncos, lamiz 
nasíienitas. Hís homines crudeliter torti, confitentur maleficía & facinoz 
ra,qua nunquam cómiferunt;atg; innocentes omni fupplicio miferríme 
fic excruciati necátur, Plumbum etiam nigrum peftiferum et nocens efle, 
coc líquido puníri homínes,ex hoc carmíne Horati], de fortunaloquen 
tís conuíincitur, | | | 
T'efemperanteit (eua necefsitas 
Clauos trabaleís, € cuneos manu 
Greftansahena,necfeuerus ——— 
Vncusabeft;liquidumQs plumbum, 
. Vtuero magis odium contítentin hoc metallum, non filent de plume 
batís € globulis paruarum bóbardarum ex co factís, & Izfionís necístg 
caufam in ipfum cóferunt. Itacg cum natura in profundo terrae metalla pe 
nitus abítruferit, ad ufast itc non fint neceffaría, fpreta füntab optimo - 
quocp uiro & repudiaga;effodienda non funt,& cum effoffa (emper mul 
rorum X magnorum malé caufa extiterint: fequíturipfam etiam ar 
tem metallicam hominitgeneti utilem non efle, fed noxiam exitiofamqg. 
Iftis autem tragcedijs uiri boní complures ita perturbátur, ut odium acer 
bifsimum in metalla concipiant, ea& proríus non gigni uelintaut genita 
ànemíne omnium effodi. Sed quo magis fingularem illorum ínteoritas: 
tem & iínnocentíam bonitatem laudo, c9 maíorí cure mihi erit, ut om 
nis error ex eorum animis extirpetur, ac funditus tollatur, utty aperiatur 
fententía uera, & humano generíperutilis, | Prímüi quí metalla accufant 
& ea ufu abdicant,non uidentfe Deum ipfum accufare,& fcelerum dam 
nare, ut quem res quafdam fruftraac fine caufa condidiffe autument, & . 
malorum autorem effe putent, quz fané fententía pijs hominibus & peri 
tís uiris díona non eft. Deínde,metalla certé terra non recódít in profunz 
do, propterea quod ea ab hominibus fodinon uelit, fed quía prouída fo 
lersgpnaturafuu cuígs rei locum dedit;ea eionít ín uenis et fibrís cómiffu 
riscy faxorum,tanquam ín uáfis propríj x materíze receptaculís: etenim 
in reliquis elementis aut gienínon poflunt, quod ipfis matería defit, aut 
genita ín aere, id quod perraro euenit, nonreperíunt locum confiftendi, 
dedfuauifuoQ pondere deorfum ín terram feruntur. Cumigitur metale- 
laíedem propriam et ftabilem habeátin uifceribus terrae, quis non uidet 
iftos, id quod uolunt probabili areumetatione non concludere? Sed díz 
cunt: quanquam metalla funt ín terra,ut in proprio fui ortus loco locata, 
quia tamen ínclufa & abdita latent in occulto;non funt eruenda, Ego au4 
tem iftis reprehenforibus nimium moleftis pro metallis pífces regeram, 
quos occultos & latentes ín aquis, marinis etíam, capímus, cum multo 
magis alienum fit ab hominis terreni animalis uita maris interiora, quàm. 
terre uífcera fcrutarí, Síquidem utaues ad líberé uolitandum peraerem 
: nate 
* 
