/ 
HOOFDSTUK XII. 8 > AANTEEKENING. 
oorlog hier andere zijn, ja, het zelfs met Raden Gajah, die Bhre Wirabhûmi versla 
en. onthoofdde, anders afloopt, daar hij, zooals het volgende hoofdstuk leert, weg; 
dien moord’ later van kant gemaakt wordt, doch dit alles kan de overeenkomst 
in die enkele, en zeer belangrijke hoofdlijnen niet te. niet doen. Is het ju 
gezien, dat de Damar wulan roman in zijn opzet inderdaad berust op hetgeen 
in. die jaren is voorgevallen, dan is men, en zulks kan in zekeren zin een winst/ 
worden geacht, thans ook in staat om eenigszins de waarde van dat verhaal te, 
schatten; en wellicht zal het ons straks gegeven zijn na te gaan, hoe het lang: 
Amertkol den-vorm heeft gekregen, waarin wij het hebben leeren kennen. 
men daarbij vooral het oog zal hebben te richten op de oudste der redactie’! 5, 
welke er van bestaan, dus die, welke Roorda van Eysinga kende, en de dadelijk 
variaties daarvan, behoeft hier wel niet in herinnering te worden gebracht, waar 
het daarentegen weer wel van belang kan zijn er op te wijzen, dat Raden Gaj 
hier, behalve Bhra Narapati, ook ratw angabhaya wordt genoemd '). - 
Wat de waarde van dezen titel is, werd boven bij Hoofdstuk IV reeds) 
gezegd, is niet met zekerheid uit te maken, doch zoowel ‘hier als daar moet me 
vermoeden, dat de rang een vrij hooge was, èn om het gebruikte rafw èn vooral 
om de verhouding, waarin Rangga wuni (Wisnuwardhana) en Mahisa campak@ 
(Narasingha) tot elkander stonden °). 
Jingga geschaakte prinsessen, Dewi /\Wahita en Dewi Puyéngan, bij zich aan zijn hof had 
ook de vraag te worden gesteld of Wahita soms nog een reminiscens aan het Dewî Su 
van dit hoofdstuk zou kunnen zijn. In Menak koncd zou Bhre Tumapél kunnen schuilen 
1) Narapati als titelnaam komt ook in den Nâg. (12:3; 66:1) voor; deze persoo 
daar patih van Daha, en broeder van den vorst van Wéngkër PR Pramegwara [ van Pamotà 
hierboven B). Over den ratu angabhaya zie bl. 77, noot 7. 
2) Van het Damar wulan verhaal bestaan er verscheidene redacties, Eider welke 
de tekst die aan Roorda van Eysinga bekend was, en die een andere is dan de door Win 
gebruikte, zeker de oudste is, zooals reeds Been werd gesteld in Nog eenige Javaans 
piagém’s uit het Mohammedaansche tijdvak, afkomstig van Mataram, Bantén en Palemban 
Tijdschr. Bat. Gen. XXXII (1889), bl. 594. Van het begin van deze redactie bezit het 
Gen. een exemplaar op palmblad, met oud-Javaansch schrift geschreven. De séngkala e 
is mantri-kuda-obah-ringrat, 1673 — A. D. 1748. Wat Roorda van Eysinga van het boek ze 
in zijn Handboek, III, 2 (1832), bl. 30, „in het laatst der vorige eeuw is zij uit een Javaans 
handschrift, dat in eene oudere Javaansche taal geschreven was, in een Javaansch dat 
het tacenobe dige gelijk staat overgebragt”, is dus geenszins zoo onjuist als men wel gemeend, 
heeft, tenzij men hier bepaald wil vallen over taal in plaats van schrift, die Boula: ook nu 
nog, zoo menigwerf met elkander verward worden. De Hollander was ent ane toe 
hij in zijn Haadteutes bij de beoefening der Javaansche taal- en letterkunde (1848), bl. 
(A, n°. 47) „oud- Javaansch” in de plaats stelde van wat men bij Roorda van Eysinga vi 
Van dezen tekst bestaan verscheidene variaties, welke vooral in het naspel, de lotgeva 
van Damar wulan als hij koning geworden is, onderling sterk afwijken. In de verzame 
te Leiden wordt deze redactie wertagenwodrndiee door n°. CXIX (Cod. 1845) en CXX (Cod. 1 
‚van den Catalogus van Prof. Vreede (1892). Ken tweede is die, welke Winter in proza overbra 
zie Tijdschr. Bat. Gen. IV (1855), bl. 199, en Verh. Bat. Gen. XXX (1863), en waarvan de Hollan 
in zijn Handleiding van 1848, op bl. 158 en volgg., het begin uitgaf. Hier luidt de séngka 
witrobahenur gok 1765; te Leiden CXIV (Cod. 1797), CXVII (Cod: 2117)? en Cà 
(Cod. 2152), de Er RES Ten derde vindt men de redactie, welke door de firma 


