Eee en EER Eat % - 
> 2 = zz RT Ep ze et € Ez 
= k Ze ner AE ie EN y te SE 
34 
Opmerkelijk is het, dat benaw nog een der zeldzaam overgebleven 
onbepaalde vormen is en alleen de betrekkingsvormen heeft behouden 
in een werkwoordelijke beteekenis. Ook laran heeft de betrekkings- 
vormen alleen in deze beteekenis. 
Grammaticale Wendingen. 
Om andere grammaticale wendingen weer te geven, zooals: genera, | 
modi, actiones en tempora, moet men zijn toevlucht nemen tot om- | 
schrijvingen. 
I. Genera. 
Sommige werkwoorden kunnen zoowel eene lijdende als eene bedrij- 
vende beteekenis hebben, b.v.: en-tafoel, — baren of geboren worden. 
Overigens bestaat in ’t Keieesch hoegenaamd geen lijdende vorm en 
kan men hem zelfs niet door een omschrijving weergeven, want ons woordje 
„door” heeft ook geen vervanger in ’t Keieesch. Lijdende zinnen moet men 
dus in bedrijvende omzetten, b.v.: hij wordt door Sam geslagen, — Sam 
slaat hem. Waar dit niet gaat, moet men op een andere wijze zijn gedachte HE 
uitdrukken, b.v.: papajas worden vlug rijp. — papajas zijn vlug rijp, 
koestel wowar nesnalik. 
Worden, — tot een waardigheid verheven worden, wordt vertaald 
door: ensak fo, verheffen tot, enoet fo, maken tot, b.v.: ersak 
i fo rät, ze hebben hem tot koning verheven, — hij werd koning. 
Worden, — een betrekking kiezen, wordt vertaald door enba fo, 
gaan voor, enoet fo, maken tot, b.v.: enba fo dagam of enoet 
fo dagam, handelaar worden. 
Worden, — van gedaante veranderen, in een ander wezen overgaan, 
vertaalt men door enoet fo, maken tot, enil fo, zich begeven tot, 
anwäl fo, omkeeren tot, enwäl il fo, weer omkeeren tot, en dad 
fo, maken tot, enz, b.v.: eidbo fomoer roebai enwäl il fo 
oemat, en daarna veranderde de slang in een mensch. Koebaneg 
tomat enoet ental mäs, de menschen maken geld uit zilver, of 
mäs tomat enoet il fo koebang, menschen maken zilver tot © 
geld, — geld wordt van zilver gemaakt. | | 
Worden, —= beginnen te zijn, kan men niet juist, vertalen; b.v. uitdruk- | 
kingen als: het wordt al donker, het wordt licht, en dergelijke kan men 
niet anders weergeven als door: defoeoet of defoeoet ruk, het 
is al donker; woleen ruk, het is al licht. Uit de omstandigheden 
blijkt dan wel dat het inderdaad nog niet donker is en dus bedoeld wordt 
dat het zoo aanstonds donker zal zijn. Deze schakeering in de beteekenis 
kan men nog eenigszins duidelijker aangeven door den zin in te leiden met 
een bijwoord van twijfel, b.v.: woekoen defoeoet, het is misschien 
donker, — het zal zoo donker zijn. Dit zal minder vreemd klinken, indien 

