




65 
Hetgeen wij ons voorstellen hierover aan te voeren, zal dan ook niet tot 
doel hebben, den lezer op een soort werktuigelijke wijze een schat van 
woorden bij te brengen, maar veeleer om hem met de eigenaardigheden 
der taal en de juiste draagkracht der woorden meer vertrouwd te maken. 
Op vijf wijzen voornamelijk worden woorden gevormd of afgeleid, 
nl. 19, door samenstelling; 20. door voorvoegsels; 3%. door achtervoegsels; 
40, door verdubbeling; 5%. door letterwisseling. 
L, Door samenstelling. 
A) Zelfstandige naamw. worden veelvuldig gevormd door samen- 
stelling met een bepalend woord: dit bepalend woord kan zijn zelfst. 
naamw. bijvoegl. naamw, of werkwoordelijk stamwoord. Het bepalend 
gedeelte komt steeds achter het bepaalde, b.v.: ai woean, vrucht- 
boom, (v. ai, boom, en woean, vrucht); wät met, zwarte steen- 
soort, (v. wät, steen, en met, zwart); wät sös, vijlsteen, (v. wät, 
steen en en-sös, vijlen). | 
Soms komt het bepalend woord voorop, maar dan heeft men met 
geen samenstelling, doeh met een ED te doen; zie bij genitivus 
praepositus, blz. 10. 
B) Ook worden zelfstandige naamw. gevormd door samenkoppeling 
van twee zelfstandige naamw. of zelfstandig gebruikte bijvoegl. naamw. 
Men moet hierbij twee klassen onderscheiden: 
19. Men koppelt twee woorden van ongeveer dezelfde beteekenis 
en men verkrijgt een verzamelnaam voor dingen van dezelfde soort. 
B.v.: dar, mat, tarnegoe, kussen, dar tarnegoe, beddegoed; woer 
harta, kostbaarheden; ngov akbilin, kisten en kasten; raw 
habo, schepen en schuiten; rahan (tet, huis en heim; reinan 
hôn, de dierbaarste familiebetrekkingen; än warin, gebroeders; 
wewan atoewoen, alle vruchtboomen en sagoboomen; tên jän, 
| notabelen ; rawit serwow, kleederen; enz, enz. 
20. Men koppelt twee woorden die een tegenstelling vormen om een 
woord te vormen van zeer algemeene en veelomvattende beteekenis, b.v: 
noehoe miët, land en strand; wat abrän, mannen en vrouwen; 
ko läi, groot en klein; mel iri, adel en minderen; mäv Eiwäv, 
vreemdeling en ingezetene; wêr benaw, spijs en drank; nit 
wawaein, levenden en dooden; enz., enz. 
De Keiees maakt van dergelijke koppelingen veel meer gebruik dan 
‚de Nederlander, doch even als in ’t Nederlandsch worden de woorden 
steeds op dezelfde wijze gekoppeld, zoodat het een soort stereotypen 
geworden zijn. 
C) Op dezelfde wijze, ofschoon minder veelvuldig, worden werk- 
woorden samêèngesteld: 
Vv 

