






























overeen met ons achtervoegsel -achtig. Het hangt samen met, het persoonl. 
6% 
moet oorspronkelijk oksel beteekend hebben, doch is in onbruik geraakt: 
we hebben nog ensak-lil, onder de oksels kittelen; ha-lil-in (in 
is een zinloos achtervoegsel), oksei; en-ha-lil, onder iden oksel doen 
zijn, — onder den arm dragen. En-mär, schitteren, helder zijn; 
ha-mar, hetgeen helder is, overdag, dag (in de beteekenis van licht,) 
terwijl het licht is. Naan, adem; ha-naan, hetgeen ademt, leeft, 
geest, ziel. Nangoen, geliĳke; ha-nangoen, wat gelijk is, tegen- 
hanger. En-hirit, ondergaan van hemellichamen; ha-nirin, west- 
kant. En-wôn, beruiken, op inlandsche wijze zoenen; en-ha-wôn, 
‚degene zijn, die zoent, — zoenen. Nane&r, brommen; en-ha-nêr, 
degene zijn, die bromt, — brommen. In ’t oud-Keieesch hebben we war, 
niet; ha-war, die niet is — niemand. 
d) Kas, dat overeenkomt met ons achtervoegsel -ig, vormt eenige 
bijvoegl. naamw, b.v.: en-loeoen, liggen, slapen; kas-loeoen, 
slaperig; dedar, doorn; kas-dedar, doornig; loeir? kas-loeir, 
zoet; en-soedoe, uitglippen, kas-soedoe, glibberig. 
e) Ma en mar. Deze voorvoegsels hangen wellicht samen met 
tomat of oemat, mensch. Uit het gebruik van dit woord blijkt, dat 
het oorspronkelijk een betrekkingswoord heeft moeten zijn, dat zooveel 
beteekende als: menschelijk wezen, het mensch zijn: vel. uitdrukkingen 
als tomat o, de mensch gij, uwe menschelijkheid; tomat jaw, de 
mensch ik, mijne menschelijkheid; tomat...., dat als bepaling ge- 
‚ woonlijk voor de eigennamen geplaatst wordt. We zouden dus nog de 
betrekkingsvormen hebben: tomang,tomar en tomat of tomad. 
Door afkorting zouden we daarvan gekregen hebben: Tomat, mensch, 
dat door letterwisseling wijst op toman en doet denken aan tomad; 
mang, het gewone woord voor „men”; mar, of (in samenstellingen 
wegens euphonistische redenen} ma, de menschen, zij die. Of wel mar, 
euphonistisch verkort ma is een samentrekking van mang, men, en 
het persoonl. praefix van den 3en pers. meerv. er. Mang er, =—=mar, == 
zij die. De beteekenis blijft dezelfde. 
Eenige voorbeelden zijn: en-hoba, reizen, mar-hoba, rei- 
„zigers. Doean, eigenaar, ma-doean (tomat doean, de mensch 
die eigenaar is) eigenaar, meester van iemand wegens het betalen der 
huwelijksschatting van diens vrouw. En-hair, opheffen van pomali- 
verboden; ma-hair, opgeheven verbodsteekens. En-löi, (op zee) 
üggen; ma-löi, die op zee liggen, — medereizigers. Néf-neran, 
pruimen; ma-neran, hetgeen men pruimt, sirih. Woetoen, het 
noorden, Boeton; mar-woetoen, zij van Boeton, of uit het noor- 
den, — vreemdeling. E n-woein, treuren; mar-woein, zij die treuren, 
treurzang. | 
_f) Nga vormt vele woorden, meestal bijvoegl. naamw., en komt 
