
Toelan—Toeoeng 
en daarvoor een offertje brengt, en- 
toel mitoe. Of door het opperhoofd, 
die een overtreding van den howêr 
aan den wrekenden mitoe daarvan 
vertelt, of een andere misdaad waarvan 
de dader onbekend is, aan Neabal, 
Laäarwoel, Hoekoem, enz. om hunne 
wraak over den schuldige in te roepen. 
Toelan, zie bij dan. 
Toelis, en-, of néf-, (M. toelis), 
schrijven, teekenen. 
Toeltoelin, lauw. 
Toeitoelis, (v. en- toelis), op schrij- 
ven betrekking hebbend, geschreven. 
Skoóol toeltoelis, de gewone school 
in tegenstelling met de skóöl agäm. 
Boek toeltoelis, schrijfboek. 
Toem, (M. koemi), gele of oranje- 
kleurige gembersoort, curcuma longa L.; 
wordt gebruikt bij toebereiding van 
visch en om rijst geel te kleuren. T oe m, 
of toemtoem, geel of oranjekleurig. 
Nftoem, geel, oranjekleurig zijn, 
Wahan néftoem, er bleek en zie- 
kelijk uitzien. 
Toem, legende, verhaal. Enhoel 
toem, geschiedenissen vertellen, de 
oude legenden verhalen. Volgens oud 
gebruik mag dat alleen ’s avonds gebeu- 
ren, wijl men er gewoonlijk den tijd 
mee kort bij ’t bewaken van een doode, 
en anders zouden de schimmen denken 
dat er een doode in ’t dorp is en er op 
afkomen om iemand te halen. Enhoel 
toem angled, kletsmeieren. Ko e- 
boer toem, familiegraf. Ohoi 
toem, vestingdorp, oorspronkelijke ne- 
derzetting, waaraan de dorpslegende 
verbonden is. 
Toeman, kleine luis. 
Toemel, ‘platee ‘strandworm, als aas 
bij ’t visschen gebruikt, Enferak 
toe mel, zulke wormen vangen, door 
ze met uitgewrongen plantensap uit het 
zeeslib te lokken. 
Toemin, == timoen. 
Toemoek, en-, (M. toemboek), stom- 
pen, boksen. NE&f-, stompen. Dän 
toe moek, zie dän: 
Toemoen, (M. toeboh), lijf, lichaam. 
Toemtoem, geel, oranje. 
Toemtoem, of Toemtoema drem- 
pel, dwarsbalk over de vloer. T oem- 
toema fid täv, regeling der slaap- 
plaatsen enz. in een huis, op te volgen 
door de verschillende standen, die het 
bewonen. 
Toemtoemoek, gestompt, geslagen. 
Dan toemtoemoek, zie dän. 
Toen, schot, vreemd voorwerp, steen, 
been, graat, enz., dat door werking der 
booze geesten in ’t lichaam komt en 
daar pijnen of ziekte veroorzaakt, f or 
entoen. En-, (M. toenoe), in ’t vuur 
poffen of stoven, bakken, knallen, schie- 
ten met vuurwapens. N é f-, poffen, her- 
haaldelijk of veelvuldig knallen. 
Toenam (M. tentoe), stellig, zeker, 
echt, waarachtig, gewichtig. Nanär 
afa toenan, iets ernstigs vertellen. 
Toenat, pootje van steen of bakaarde. 
Op drie zulke pootjes rusten de potten 
en pannen boven ’t vuur. 
Toengoen, achterhoofd. Matam 
endoek tangoem te? zie je dan 
niet, 
Toenoen, plant, stukswoord voor plan- 
ten en heesters. 
Toentoen, (v. en- toen), gepoft, 
bakken, b.v.: benaw toentoen, 
pofte aardvruchten. Waham fel en 
toentoen, je ziet er uit als een ge- 
pofte aardappel, nl. zco vuil en zwart. 
Se- 
Se 
Toentoen, kleine bijtende miersoort. 
Toentoenil, = toeltoelin. 
Toeoe, en-, van een hoogere op een 
lagere plaats brengen, zoowel letterlijk 
als figuurlijk, Entoeoe habo, een 
boot te water slepen. Entoeoe ti- 
loer, eieren leggen. Entoeoe be- 
naw, eten opscheppen. Entoeoe 
oeran, den pot van ’t vuur zetten. 
Entoeoe harta schatten ter beta- 
ling van den huwelijksprijs aanbieden. 
Entoeoe mooe, een pisangtros af- 
doen. Enleïk toeoe, minachten. 
Toeoen, of wät toeoen, rotsblok, 
kaap. 
Toeoeng, en-, (M. toeloeng), helpen, 
bijstaan, voor niets geven, helpen met 
of aan iets. Entoeoeng hira na 
koebaneg, iemand aan geld helpen. 
Entoeoeng afa we hira, iemand 
iets ten geschenke geven. Entoeoeng 
nangeréèëhi, aanraden, bepraten. 
