
Wiwir—Woekoek 
Wiwir, (v. en- wir), opentrekbaar. 
Ngoïn wiwir,lip. Matan wiwir, 
ooglid, Bab of fahen wiwir, lippen 
van ’t vrouwelijk schaamdeel. 
Wo of wowo, (v. en- woo), bevel. 
afkondiging; klok. Enwir wowo, of 
wo, een bevel afkondigen, de klok luiden. 
Woa, menigte van levende wezens. 
Woan, en-, of nëf-, kussen, zoenen 
(eigenl,: besnuffelen). 
Woawn, of liman woawn, pols. 
Jên woawn, enkel. 
Woban, soort bindliaan zonder stekels; 
wormêr, dezelfde met stekels. Vraagt 
men: woban te wormêr? dan be- 
teekent dit: geslaagd of niet? mis of 
raak? en luidt het antwoord: wo ban, 
== mis; wormêr, == raak, gelukt: 
gelijk aan de stekelige liaan allicht iets 
blijft haken, aan de gladde niet. 
Woboho, in den vooravond, tegen den 
avond. 
Woe, nes-, GK. =naf-ifan. 
Woe, vischsoort. 
Woean, (M. boewah), vrucht. Ai 
woean, vruchtboom, boomvrucht. 
Woean is ook het hart als orgaan. 
Woean entotar, het hart klopt 
popelt. Woean jatan, hart, inborst. 
Woean ensinan, bedremmeld zijn. 
Bab woean, == kisin. 
Woean, (M. boelan), maan, maan- 
maand, maand. De maan wordt ook als 
godheid of als woonplaats van een mach- 
tigen’ geest vereerd en wel als het 
vrouwelijk beginsel en wordt als zooda- 
nig betiteld met doeante, == mees- 
teres. Gewoonlijk echter wordt zij in 
gebeden en aanroepingen met de zon 
verbonden en zegt men: Doead Lêr 
Woean, God zon maan. 
De maangestalten dienen tot het be- 
rekenen van den tijd, men heeft dus 
maanmaanden, en wel vijf voor den 
westmoesson en zeven voor den oost- 
moesson. Men telt dus slechts twaalf 
maanmaanden. voor een jaar, zoodat 
men voor het zonnejaar elk jaar een 
aanzienlijk te kort heeft. Pleyte spreekt 
dan ook van een schrikkeljaar, waar 
echter op Kei nergens een spoor van te 
ontdekken valt. De oplossing van het 
raadsel ligt eenvoudig hierin, dat de 
Keiees er geen vaste tijdrekening op 
192 
nahoudt en zijn maanden zijn alleen 
een aanduiding tot het regelen van de 
werkzaamheden in plantingen en tuinen. 
Een vaste en doorloopende tijdrekening 
vormen deze maanden dus niet en ge- 
woonlijk bestaat er nog al verschil van 
meening wanneer men navraagt, welke 
maand men op ’t oogenblik heeft. Om 
een dag of tijdstip te bepalen, worden 
dan ook nooit de maandnamen vernoemd: 
men heeft daarvoor andere aanwijzi- 
gingen, b.v.: es- oe enlek, miet 
if, timoer warat:” Woean 
wahan, enz. entoet, ’t is wassende 
of halve maan. Woean enhabat, 
de maan neemt af. Woean jeban, 
maanlicht. Woean endat, de maan 
komt op. Woean ensak, de maan 
staat al hoog. Woean entän of 
enhirit, de maan gaat onder of is 
onder. Woean är feestdag. 
Woean, nas-, bij maanlicht visch 
steken. 
Woear, berg, heuvel. 
Woeasan, boomsoort, de eetbare 
‘vrucht ervan, baccaurea acummata 
Schot. 
Woeat, baar, golf, golfslag. 
Woed, e n-, uitsterven van een familie 
of geslacht. 
Woedar, = mantanat. 
Woedid, boomsoort. 
Woedin, nar-, verwoed bijten, ver- 
scheuren. 
Woedngöi, == kamkamas. 
Woedwoedan, (v. en- woed), uit- 
gestorven van een familie of geslacht. 
Woein, tiental. van aardvruchten. 
Woeit, vrat, pukkel. 
Woek, ook, mee, insgelijks. Als stop- 
woord oek, zie bij ruk. 
Woeka, of woekwoeka, onrijp, 
jong, onvoldragen. Noeoer woeka, 
nog onrijpe klappernoot. Janan woc- 
ka, onvoldragen kind; pas geboren kind, 
totdat het enkele maanden oud is. Li- 
mam woeka te? spottende vraag 
aan iemand, die iets laat vallen, dar 
hij moest vast houden. 
Woekoek, GK, = neskoek. 
