
eh 
Soengkoem min bapa „vraag het vader toch!” Tkoeflah akoe koe roemah! „Volg 
mij maar naar huis!” Een verzoek wordt vaak ingeleid met: adi bantji min 
„indien het mogelijk is”; adi bantji min koeroemah kam kentisik „indien 
het mogelijk is kom een oogenblikje naar het dorp”. 
De mogelijkheid wordt door mbera of de herhaling daarvan aan- 
geduid. Oedan atena. Mbera! „Het wil gaan regenen, ’t is mogelijk!’ Of 
ook: Oedan atena, waarop een ander zegt: mbera ola! „Wij zullen hopen 
van niet. Mogelijk niet”. 
soengkoen bapa, mbera-mbera nggit ia „Vraag vader, misschien (mogelijk) wil 
hij wel”. Ook door nggit „willen” drukt men de mogelijkheid van iets uit. 
Tah nembeh ia kart „Zou hij (er) straks boos (om) zijn?” Nggit me. „’t Is 
mogelijk”. Mbera is misschien het best weer te geven met „kunnen, 
gebeuren, in afwachting van”; mbera-mbera met „misschien, wellicht”. 
De toelatende wijs vormt men met gelah en gia maar”. 
Boeatlah! „Neem het maar!’ Akoe gia! „ik zal het wel doen, ik maar!” 
Kam gia! „Doe jij het maar!” Bahanlah bagi atë-ndoe ngena „doe het maar 
zooals je goedvindt”. 
Voor de tijden zijn geen bijzondere werkwoordsvormen. 
Jbegina kan beteekenen: hij hoort, heeft gehoord, zal hooren enz. De ver- 
voegde werkwoorden maken meest den indruk een onvoltooid verleden tijd 
te vertegenwoordigen, wanneer zij in een verhaal gebezigd worden; maar 
dit is niet steeds het geval. Om de tijden uit te drukken maakt men gebruik 
van bijzondere woorden, welke den zin in den vereischten tijd plaatsen. 
Voor den toekomenden tijd gebruikt men het woordje pagi, soms gelijk 
„morgen”’, pagin „later”; denggo, misschien uit di en enggo „indien voorbij”, 
nl. de dag, dus „avond”; kari „straks”, benevens andere tijdsbepalingen. 
Bene kam kari „straks (na het voorspelde) ben je verloren”; 
ndaboeh kam kari „straks zal je vallen !” 
tah oedan denggo ‚‚t zou vanavond kunnen gaan regenen!” 
pagin nggit me ia bajak „later zal hij mogelijk rijk worden”. 
tah koerang nakan pagi „t zou kunnen zijn dat er later gebrek aan rijst 
kwam”. 
em kap katangkoe ndoebe; ndoebe pe koekataken, djadi la toehoe pagi katan- 
doe, kakak! ningkoe ndoebe „Dat is het wat ik voorheen al gezegd heb; voor- 
heen heb ik al gezegd mogelijk zullen je woorden niet waar (ernstig) blij- 
ken, o oudere zuster! zeide ik voorheen al”. (zie verder bij de bijwoorden). 
De verleden tijd wordt met enggo en kentja gevormd, enggo „al, alreeds” 
kentja „toen, zoodra”, soms samen als enggo kentja of kentja enggo. Bijv. 
enggo koeidah „ik heb het gezien”; 
kentja koeidah „toen ik het gezien had”; 
enggo, kentja koeidah „daarna, toen ik het gezien had’; 
kentja enggo koeidah „zoodra ik het gezien had’; 
djadi enggo iakap mentji bagi enggo itamana ngaroeh man Kaperas „dus 
meende de muis, alsof hij reeds welgedaan had aan de Kaperas (een vischje)'”. 












































